éOvk év éF Ökp× ÙìwÃN Pϵ           
ok íOëDܵ Èë Cpè ,éÛDÊ Þk éÛ PvC ælz éÛDÊ év ÙìwÃN ÚßZ DWÜëC
?kpÇÛ éÛDÊÞk Co ÙìwÃN ÚAp CpZ éÆ PvC cp®× ÍCåv ÝëC .Pw@çÚA
pÊC Ùç DWÜëC ÙÏw× ,ælz éÛDÊÞk ÙìwÃN Ùç pËëk êDçDV í©@·@Fok
ÖßÏ·× PvC ælz éÛDÊ év ÚßZ íÎÞ kßF fìe¤ lzí× éÛDÊÞkÙìwÃN
lzí× éÛDÊÞk ÙìwÃN pÊC .Pwç DèÜëC éF í¤Dh PëDܵ Èëkß@zí@×
HÏ®× .DìÃzC Þ Cl·v :lÛßzí× éOvk Þk Ökp× lëD×p¿F ÔS×éÆ kßF Ý@ëC
ok êpËëk MDëA ok éÇÜëC DØÆ PzClÛ Ùç êkCpëC bìç ,kß@FÙ@ç P@vok
CßÃz ÝënÎC D×D¾)) ,⁽¹⁴⁾((øÜWÎC í¾ CÞl·v ÝënÎC D×C)):Pwç ÚApÂ
LìN Èë Ùç Co Cl·v éÆ PvC éOvCßh ÚAp í@ÎÞ.⁽¹⁵⁾((oD@Ü@ÎC í@¾
ok Ùç Cl·v éÆ lÜÆ ÚDìF Þ lÛCpÛ EßZ Èë éF cÔ®¤CéF Þ lÜÇÛ í¾p·×
Co DèÜëC éÆ Pwç MÞD¿N ÚD¡ÛDì× olÃÛA íÎÞ lÜOwç Cl·véØç éÇÜëC Ýìµ
PvC ælì×DÛ ((ÚßÃFDv)) Co íçÞpÊ éÆ ,ÙëoDØ¡F æÞpÊÞk ok lëDF D×
Þ ,lÜOwç ÚDFpÃ× DèÜëC ((ÚßFpÃØÎC ÈòÎÞC)) :lëD×p@¾í@×Ù@ç l@·@F Þ
é·ÂCÞ æoßv ok éÆ PvC ælì×DÛ ((éÜØì× EDe@¤C))Co p@Ë@ëk æÞp@Ê
ok íÎÞ lzDF ækpÆ ÁÔ¬C DèÛA pF Co ((oCpFC)) éØÏÆéÆ Ù@ëoCl@Û êCé@ëA
DèÜëC .PvC ælz ÁÔ¬C ((oCpFC)) éØÏÆ DèÜëC éF éÆÙëoCk D× pËëk êD@V
éÏØV ÝëC .ÚDFpÃ× Þ ÚDÇìÛ ÚDì× PvC Áp¾ Þ,ÚDFpÃ× DèÛA Þ l@Ü@ÛD@Ç@ì@Û
ÙÛCkíØÛ D·®Â Ý× ÝÎC .kßzí× ækCk PGwÛÙç Tëld éF ,PvC ½Þp·×
MDÜwd)) :lÜëßÊí× éÆ PvD¾pµ ÖÔÆDë PvC Tëld éÏØV Ý@ëC é@Æ
êCpF PvC ÚDçDÜÊ ,oCpFC ÈìÛ êDçoDÆ((ÝìFpÃ@Ø@ÎC MDò@ì@v oCp@FÓC
DèÜëC êCpF éÆ íëDçoDÆ éÆ PvCÓDF olÃÛA DèÛA éVok íÜ·@ë ,Ý@ì@Fp@Ã@×
Co DèÛA Þ PvC éòìv DèÛA êCpFkpFí× ÓDF Co DèÜëC Þ PvC éVok Þ éÜ@w@d
ÖßÏ·× xJ .PvC ÝìFpÃ× ÚDçDÜÊéVok ok DèÜëC MDÜwd koÞAí× ÝìñDJ
.PvC kDëq íÏìh éÜØì×EDe¤C Þ ÚßÃFDv ÚDì× éϤD¾ kßzí×
ÝìÃFDv Àëp·N           
(ÚDÊlÛpìÊ í¡ìJ) ÝìÃFDv ÝëC ?PwìZ ((ÝìÃFDv)) Àëp·@N ÍD@d
ÙìÜÆ Àëp·N lëDF éÛßËZ ÙìÛCkíØÛ ?ÙìÜÆ Àëp·N ÙìÛCßNí× é@Ûß@Ë@ZCo
êDçDV ok ÚAp ok éØÏÆ ÝëC éÇÜëC qC Þ ((ÄFDv)) éØÏÆ kß@h qCí@ÎÞ
.koÞA Pvk éF Co ÝëC kß¡F lëDz PvC æl@z ækp@F oD@Æ é@F ,Ù@çp@Ë@ëk
,lÛCéO¾pÊ í¡ìJ MCpìh éØç ok éÆ l@Ü@O@w@ç í@ÛD@w@ÆÚß@Ã@FD@v
lÛCælìvo MCpìh éF ÙÏw× Ùç éÜØì× ÐçC.lÜOwç ÚDÊlÛpìÊí¡@ì@J
kßzí× ÝìÜZ Ùç ¢NDëA qC @ éÜØì×ÐçC .lÛCælìvo éØ@ç qC l@·@F í@ÎÞ
l·F Þ lÛCækßF æDÜÊ ÐçC ClOFCok Dë éÆ lÜOwç í×kp× @ kpÆ ækD@¿@O@vC
Þ PÏ¿º ,ÚD¡OµD¬Þ æDÜÊ éÆ lÜO@w@ç í@×kp@× D@ë Þ l@ÛCæl@z HñD@N
ok fÎD¤ Ðص Þ PµD¬HÛDV ÍDd Ýìµ ok íÎÞ ækßF pËëlÇë DF ÚDzpÆnN
lÜOwç í×kp× Ô¤CÚDÊlÛpìÊí¡ìJ Þ ÝìÃFDv íÎÞ .PvC ælìFpZ DèÛA
Èë éÆ lÜOwìÛ êkCp¾CDèÜëC .lÛCækßF ßÏV Þ qDO¡ìJ é¡ìØç æCo ÝëC ok éÆ
qC íçDÊ ,lÜzDF éOzCkíÛDvßÛ PÎDd Èë Dë lÛCækßF pËëk æCo ok íNl@×
æCo ok ÙìëßËF p×CPëDèÛ ok íÎÞ ½p¬ ÚA qC íçDÊ lÛÞp@F ½p@¬ Ý@ëC
ÖlÃ× Þ ÄFDv êpìhoDÆ pç ok éÆ lÜOwç íÛDwÆ DèÜëC ,éÛ ,lÜOwç PvCo
EDOÇÎC DÜRoÞCÙR)) :éÆ ÙëoCk ÚAp ok êCéëA ok .lÜO@w@ç ÚCp@Ë@ëk p@F
ÙèÜ× Þl¥OÃ× ÙèÜ× Þ éw¿ÜÎ ÙÎD± ÙèÜؾ DÛkDGµ Ý× DÜì¿®¤C Ý@ën@ÎC
Ýëpw¿×í©·F éÆ o߬ ÝìØç @ PwìÛ lì·F .⁽¹⁶⁾((MCpìiÎDF ÄFDv
D×éÆ PvC ÝëC ClOFC .lzDF íÇë éëA ÝëC DF éëA ÚA ÚßØ©@× @ l@ÛCé@O@¿@Ê
DèÛA éÆ Ökp× qC íçÞpÊ é@F Ù@ì@çkí@× QoC é@F (Co ÚAp@Â) Co ED@O@Æ
PvC ÝëC pF ÐìÎk éëA ÝëC éÆ PvC æl×A D× MDëCÞo ok éÆ ,ÙëCælërÊpFCo
kßVÞ lzDF DèÛA krÛ ok ÚAp Ùϵ éÆ êCælërÊpF æÞpÊ Èë é¡ìØçéÆ
ÙëoClÛ D× íÛDwÆ ÝìÜZ ÝÜwN ÐçC p²Û qC .lÜOwç éØñC æÞpÊ ÝëCÞ koCk
.PvDèÛA krÛ ÚAp íÃìÃd Ùϵ éÆ lÜzDF ÐñD Ùç ÚDzkß@hí@O@d é@Æ
:lÜOwç éOvk év Ökp× xJ .ÙëoCk D× í¤Dh æÞpÊ ÝìÜZÈë ÝëCpFDÜF
DWÜëC .lÜOwç éØò¡ØÎC EDe¤C ÚDØç DèÜëC .lÛCækpÆ ÙOvkßh éF éÆ ÚDÛA
ok ÚAp .lÛoCk ÚDzkßh æCpØç í×ßz éÆ í×kp× :PvCÝëC ÚAp pìG·@N
êCpF P×Dòz Þ í×ßz éÆ ækpÆ pìw¿N Co DÜ·× ÝëC ((í×ßz))éÎöD@w@×
ykßh ÍDصC ok íwÆ pç P×Dòz ,PwìÛ ykßVÞ UoDh okíwÆ bìç
DÜ× ÙÇÜwØìÎ Þ ÙÇÜØVpÜÎ CßèOÜN ÙÎ ÝòÎ ÙÇF DÛpì®N DÛC Cß@ÎD@Â)):P@vC
CmD¾)) :pËëk éëA .⁽¹⁷⁾((ÙNpÆm ÝñC ÙÇ·× ÙÆpñD¬ CßÎDÂÙì@ÎC ECn@µ
lÜÆí× ÐÃÛ ívß× ÖßÂ Þ ívß× qC .((ænç DÜÎ CßÎDÂøÜwe@ÎC Ù@è@OñD@V
ÁDÃeOvC pËëk ÝëC lÜO¿Êí× lìvoí× DèÛA éF êpìhÞ íÇìÛ éÆ íO@ÂÞ
ÚD¡ëC éF êlF Èë pÊC DÛDìdC ((øòìv ÙèG@¥@NÚC Þ)) P@vD@× kß@h
P×Dòz qC lÜO¿Êí× ⁽¹⁸⁾((é·× Ý× ÞívßØF CÞpì®ë)) lìvoí@×
ækD¿OvC Ô×DÆ HÏ®× ÝëC ÚAp MDëAqC .PvC ¢ÛDçCpØç Þ í@vß@× Ý@ëC
éÆ PwìÛ ¦iz íNCm p×C Èë êDÜ·×éF P×Dòz íÜ·ë í×ßz éÆ kßzí×
ok ¦iz P×Dòz Dë ,PvC ælz ælëp¾AÖßz ¢Ozpv ok íwÆ ÙìëßË@F
,PvC Ößz Ý× êCpF xÆ ÚÔ¾ ÙìëßËF éÆPwìÛ ykßVÞ qC UoDh oß@×C
ÝëC lëßËF Úq ÚA ,kßF Ößz Ý× êCpF Úq ÝëC,kßF Ößz Ý× êCpF HvC ÝëC
ÝëC qC ,PvC í×ßz éaF Ô¤C Ý× éaFÝëC ,kßF Öß@z Ý@× êCp@F p@çß@z
Þ krëpËF ykßh PìÎÞåw× qC lçCßhí×íOÂÞ é¡ìØç p¡F éÆ íëDè¾pd
¹Cpv éF kÞoí× lvDÜ¡F ykßh íOiFlF ÍÞåw×Co ykßh lçCßhíØÛ
¹Cpv éF ,kCp¾C ¹Cpv éF ,ÚDÇ× ¹Cpv éF ,ÚD@×q¹Cp@v é@F ,p@Ë@ëk öD@ì@zC
,PvC Ößz éaF ÝëC ,PñU9kßh éF éÆ íëDèÛA)) ækß×p¾ pËëk êDVok ,((í×ßz ÚCoDë)) ækß×p@¾
.ækßF lF ÚD¡ÎDصC éÆ lz ClìJ ÝëC qCÚDzí×ßz xJ ((lÛCækpÆ ÙOv
ÙÎD±)) ÝìF ,¯vÞ ld lÜOwç Ùç í×ßÂ Þ ((l@¥@Ã@× Ù@è@Ü@× Þ))
éOvk Èë Þ ((MCpìiÎDF ÄFDv ÙèÜ× Þ)) .pËëk éOvk ÚA Þ((éw¿@Ü@Î
.lÛCækpF kßh DF Co MCpìh ,MCpìh éF lÛCéO¾pÊ í¡ìJ éÆlÜOwç pË@ëk
øÜØìØÎC EDe¤C D× øÜØìØÎC EDe¤C)) :PvC æl×A oßVÝëC Ùç DWÜëC ok
D×C ((ÚßÃFDwÎC ÚßÃFDwÎC Þ øØò¡ØÎC EDe¤C D× øØò¡@Ø@ÎCED@e@¤C Þ
ÙìëßËF éÆ PvC í¾DÆ ÝìØç ÚD¡ÛöDz ok ((ÚDÊlÛpì@Êí@¡@ì@J))
,ÚDFpÃ× lÜOwç DèÛA ((ÝìFpÃØÎC ÈòÎÞC)) .lÜOwçÚDÊlÛpìÊ í¡ì@J
.kßh êDV éF éÆ øØò¡ØÎC EDe¤C ,øÜ@Ø@ì@Ø@ÎCED@e@¤C é@Û í@Ü@·@ë
phA ok pËëk oDF Èë éÆ @ kßz ÁÔ¬CÚAp ok æDÊ pç ((ÚD@Fp@Ã@×))
lÜOwç DèÛDØç @ lz lçCßh ækpF ÚDFpÃ×qC í×DÛ qDF é·ÂCÞ æoßv Ýì@Ø@ç
.Ùì×DÛí×((ÚDÃFDv)) Co DèÛA D× éÆ
.lÜOwç Ùì·Û qC í@ND@Ü@V ok ÚD@Fp@Ã@× ((Ù@ì@·@Ü@ÎC MD@Ü@V í@¾))
,kßF kß×p¾ ((Ùì·Û øÜV)) pÊC .ÙëoCk D× Ùç ⁽¹⁹⁾((Ùì·Ûø@Ü@V))
lëßÊí× ((Ùì·ÜÎC MDÜV)) éÆ íOÂÞ íÎÞ .kßGÛpO¡ìF P@¡@è@F È@ë
£ÔhC ÐçC êCpF D¤ß¥i× Co DèO¡èF qC íµCßÛC(Ùì·Û qC íëDèìO@¡@è@F)
Þ ídÞo êDèO¡èF ,ÙëlÛCßh Ùç ÝØdo æoßvMDëA ok éÆ lÜÆí× ÚDì@F
DèÛA .PvC êkD× êDèO¡èF qC pNÓDF íNDVok ÞkoCk kßVÞ éÆ êCêßÜ@·@×
Àì¤ßN ÐFD éÆ êkD× P¡èF xǵ pF ,Àì¤ßNÐFD pìº P@vC êoß@×C
ÐFD êDèO¡èF íÜ·ë ((Ùì·ÜÎC MDÜV í¾)):l@ëD@×p@¾í@× ÍÞC .P@vC
ÐFD pìº êDèO¡èF ÚA æoDFok .Àì¤ßNÐFD pìº êDèO¡è@F Þ À@ì@¤ß@N
÷p Ý× í¿hC D× x¿Û ÙÏ·N Ô¾)):ækß@×p@¾ ol@ Ý@ì@Ø@ç À@ì@¤ß@N
ÚDèÜJ DWÛA ok íëDçrìZ éZéÆ lØè¿F lÛCßNíØÛ íwÆ ⁽²⁰⁾((Ý@ì@µC
.PvC
?PwìZ é¿ëpz éëA ok ÝëphA Þ ÝìÎÞC qC kߥÃ×           
Þ ÝìÎÞC qC êpìSÆ æÞpÊ ((ÝëphÓC Ý× ÐìÏÂ Þ Ýì@ÎÞÓC Ý@× ø@Ï@R))
ælz Ýëpw¿× ÚDì× öCoA éÆp·× éëA ÝëC .lÛCÚDÃFDv æp×q qC ÝëphAqC íØÆ
í©·F .PwìZ ((Ý@ëp@hA)) Þ ((Ý@ì@ÎÞC)) qC kß@¥@Ã@×é@Æ P@vC
Þ Clh Íßvo DN ÖkA qC ,ÖpÆC pGØ»ìJ ÐG D× íÜ·ë ((ÝìÎÞC))lÛCéO@¿@Ê
.ÚD×rÎCphA pGØ»ìJ P×C íÜ·ë ,l·F éF Clh Íßvo qC íÜ·ë((Ý@ëp@hA))
ÚDFpÃ× éÆ ÝìÃFDv æÞpÊ éÆ kßzí× ÝëC éëA êDÜ·× lzDFoßV ÝëC pÊC
Mp©d ÚD×q qC ÐG Ökp× qC íÜ·ë pËëk êDèO×C qCÚDzpSÆC ,l@Ü@O@w@ç
éF éÆ lÜOwç íØÆ æÞpÊ l·F éF Íßvo Mp©dæoÞk ok lÜOwç Íßvo
Ù×C ok ÚßZ éÆ PvC ÝëC Ýiv ÝëC êDÜ·×.lÛCælìvo ÝìÃ@FD@v ÖD@Ã@×
pGØ»ìJ oCrç oDèZ Þ PwìF Þ l¤ D×Þ lÛCækßF kDëq ÚCpGØ»@ì@J é@Ã@FD@v
qC pÊC kpØz ÝìÃFDv æp×qok lëDF Co ÚCpGØ»@ì@J é@Ø@ç Ð@ÂCÓ ,Ù@ëoCk
¯Ã¾ ÚD×rÎCphA P×C okíÎÞ ,lzDGÛ DèÛA ÞrV íwÆ ÚCpGØ»ìJ êD@ì@¤ÞC
ÝÇØ× Ùç éØñC pìºqC íØÆ ælµ Þ lÜOwç ÝìÃFDv Àëko ok éÆ lÛCé@ØñC
.lÜzDF ÝìÃFDv ÞrV PvC
((ÝìÎÞC)) éÆ lÛoClÛ ÍßG Co p²Û ÝëC Ýëpw¿× qC pËëk êCæl@µ í@ÎÞ
éÇÏF ,ÚD×rÎCphA P×C íÜ·ë ((ÝëphA)) Þ pGØ»ìJ qC ÐG Ökp×í@Ü@·@ë
P×C ÝìØç Þk pç ((ÝëphA)) Þ ((ÝìÎÞC)) qC kߥÃ×l@Ü@ëß@Êí@×
DN PvC pO¡ìF ÚD¡ÜìÎÞC ÚDì× ok (ÝìÃFDv) DèOÜ× lÜOw@çÚD@×r@ÎCp@hA
Þ)) :lëD×p¾í× H¬Di× ÍÞC ok éÆ PvC ÝëC Ùç yCéÜëpÂ.ÚD¡Ü@ëp@hA
,lëßÊí× éÆ ((DØz)) ÝëC .lìOwç ´ßÛ év DØz ((øRÔRDVCÞqC ÙOÜ@Æ
ÍDe× éOGÎC .(PvC ÚD×rÎCphA P×C) DWÜëC ok H¬Di× ÙìëßËFÙìÛCßNí@×
ÍÞC qC Dçp¡F DØz íÜ·ë ((ÙOÜÆ)) ÝëC ÙìëßËF éÆ PvC lì·FíÎÞ PwìÛ
P×C éF ED®h ((ÙOÜÆ)) éÆ PvC ÝëC p@çD@± .Ù@ÎD@µp@hA D@N Ù@ÎD@µ
,ÝìÃFDv :kßF lìçCßh éOvk év ÚD×rÎCphA P×CDØz :PvC ÚD@×r@ÎCp@hA
EDe¤C Dë éØò¡ØÎC EDe¤C Þ ÝìØìÎC EDe¤CDë øÜ@Ø@ì@Ø@ÎC ED@e@¤C
qC ÙëoCk HÏ®× ÝìØç pF UoDh qC Ùç pËëk ÝñCpÂD× DÆ D¤ß¥h ,ÍDØ¡ÎC
:kß×p¾ ÖpÆC pGØ»ìJ éÆ lÛCækpÆ ÐÃÛ ÝìÃëp¾éÆ íSël@d Ý@ëC é@Ï@Ø@V
(ÐìñCpvCíÜF öDìGÛC Ý× Ð©¾C :Dë) ÐìñCpvCíÜFöDìGÛDÆ í@O@×C öD@Ø@Ï@µ))
öDìGÛC qC Щ¾C Dë lÛCÐìñCpvCíÜF öDìGÛClÜÛD× Ý× P×C êDØ@Ï@µ ⁽²¹⁾((
kß×p¾ ÖpÆC pGØ»ìJ éÆ ÙëoCk êkDëqTëkDdC qDF Þ .lÜOwç ÐìñCpvCí@Ü@F
íÛDwÆ íÜ·ë PvC pO¡ìF pËëk ÚCpGØ»ìJÖDØN ´DGNC qC P×Dì ok Ý× ´DGNC
pO¡ìF pËëk êDèO×C ÖDØN éwëDÃ× DF lÜvoí×MkD·v éF Ý× éÏìvÞ éF éÆ
pGØ»ìJ P×C P¡èF ÐçC ¸Fo év kÞld ok kß×p¾Tëld Èë ok .lÜOw@ç
oßV ÝëC lÛCßOF íwÆ éÆ PvC lì·F Moߤ ÝëCok .lÜOwç ÚD@×r@ÎCp@hA
ÝìÃFDv ÖDÃ× éF éÆ êkCp¾C éOznÊ êDçpGØ»ìJPìFpN ok é@Æ l@ëß@Ë@F
ÝìÃFDv ÖDÃ× éF éÆ êkCp¾C ÚD×rÎCphA P×Cok Þ lÛCækßF kDëq lÛCælì@vo
oCp ÝìØç qC éì©Â éÆ PvC ÝëC pçD±ÝëCpFDÜF .lÜOwç pOØÆ l@Ü@vp@F
æoDFok Ô·¾ p²Û íÜ·ë PvC ÚD×rÎCphAP×C éF ED®h ,Þk pç ok éÆ PvC
EDe¤C ,ÚDÃFDv :lìOwç æÞpÊ évÚD×rÎCphA P×C êC DØz .PvDè@Ü@ëC
DN lÛpO¡ìF ÚDÃFDv qC DØz ÝìÎÞC ÚDì×ok íÎÞ ,øØò¡ØÎC EDe¤C ,øÜØìØÎC
.DØz ÝëphA
ÐçC Dë MkD·v ÐçC Dë ÚkßF pO¡ìF æoDFok DÜìv íϵßF Ýi@v           
MÞDÃz          
éÇÜëC éF ¸VCo Þ éëA ÝìØç éF ¸VCo DÜìv íϵß@F qC P@w@ç í@G@Ï@®@×
í©·F ?MÞDÃz Ð@çC D@ë l@Ûp@O@¡@ì@F MkD@·@v Ð@çC D@µß@Ø@W@×D@ëA
PGÂDµ éÆ íëDèÛA íÜ·ë lÛpO¡ìF MÞDÃz ÐçC Dµß@Ø@W@×l@Ü@ëß@Êí@×
.PvC Ùì·Û ÚDzoDÆ PGÂDµ éÆ íëDèÛA qC lÛpO¡ìF PvCECn@µ ÚD@zoD@Æ
ÝìÜZ lÛCßNí× éÛßËZ éÆ PvC ælz koCÞ éèGz ÈëÞ kCpëC Èë D@W@Ü@ëC
pF PìÏÂC oDÆ Ð× Þ lzDF MÞDÃz pF Ökp× Pëp@S@ÆCoD@Æ Ð@× é@Æ l@zD@F
íϵßF .lÛCækpÆ pëpÃN í¤Dh ÐÇz éF Co éÎöDw×ÝëC é¿vÔ@¾ ?MkD@·@v
l·F éÆ koCk íëDGëq Þ Ýëpìz Þ Eßh íÏìh½pd Èë DWÜ@ëC ok D@Ü@ì@v
ÚA éF Ùç íëDçrìZ Þ lÛCækpÆ ÐÃÛ Co ÞC ½pdÚDØç ÚCpËëk Þ Col@¤Ô@×
ÐçC Þ MÞDÃz ÐçC qC D× kߥÃ× :PvC ÝëC ¢¾pdé¤Ôh .lÛCækpÆ é¾D¨C
íµßÛ éF éÆ lÜzDF í×kp× éØç kߥÃ× pÊC lÜOwçíÛDwÆ é@Z ECn@µ
qC ÐG Dë lÛßzí× ÅDJ P×Dì ok l·F Þ ,gqpFok ßÎÞ lÜ¡@Æí@× ECn@µ
£Ôh Þ kCqA l·F íÎÞ lÛÞoí× ÙÜèV éFíOd Dë ,EDw@d Úl@z ÖD@Ø@N
éF éÆ PvC íÛDwÆ Ùì·Û ÐçC qC kߥÃ×pÊC (pËëk MoDGµ éF) ,lÛßzí×
DìÛk ÝëC qC éÆ êCé²eÎ ÚDØçqC ,lÜ¡ÆíØÛ íFCnµ b@ì@ç é@VÞ b@ì@ç
éF éÆ íÛDwÆ íÜ·ë ECnµÐçC Þ ,lFÓC íÎC lÛCÙì·@Û ok Áp@º l@ÛÞoí@×
kßzí× ,lÜ¡Æí× ECnµgqpF ÙÎDµ ok ßÎÞ ,Úkp× PÂÞ ok ß@ÎÞ í@µß@Û
.lì¡Z lÜçCßh Co XÛoíµßÛ éF íÜ·ë lÜFCnµ ÐçC Ökp× PëpSÆC P@¿@Ê
Co PGÂDµ D× pÊC .lìWÜvlëDF Co PGÂDµ ,PwìÛ Pvok EDwd ÝëC í@ÎÞ
DèOÜ× lÜOwç MDWÛ ÐçCp×C PëDèÛ ok Ökp× PëpSÆC ÙìWÜwF ÙìçCßi@F
ÝÇØ×) lÜ¡Æí× êp¥Oi×ECnµ íçÞpÊ ,lÜNDWÛ ÐçC ÍÞC qC íçÞpÊ
cÞo ªG qC l·F Þ kß¡F ÚDzælÜÜÆÅDJ ÚD¡dÞo ªG ÚDØç éÆ P@vC
gqpF ÙÎDµ êClOFC ÚDØç ok PvCÝÇØ× êCælµ ,(PvC ½D@¤ ÚD@zoD@Æ
êoDO¾pÊ gqpF ÙÎDµ ÖDØN okPvC ÝÇØ× êCælµ ,kßz Ð@d ÚD@zoD@Æ
P×Dì ok PvC ÝÇØ×êCælµ ,kßz Ðd ÚDzoDÆ l·F l@Ü@zD@F é@O@zCk
qC Ýiv ÚAp kßh ÚßZB kßz Ðd ÚDzoDÆ l·F lÜzDF éOzCk êoDO¾pÊ
éÆ íëDèÛA Þ @ PvC ækoÞAlÜÜÆí× ClìJ MDWÛ p×C PëDèÛ ok éÆ íëDèFn·×
qC l·F íÎÞ⁽²²⁾((DFDÃdC Dèì¾ ÝìSF Ó)) lÜOwç oDO@¾p@Ê í@Ï@ì@h
lÛoCk lÏi×ECnµ ÁDÃeOvC éÆ íÛDwÆ íOd .lÜÜÆí× ClìJ MDWÛ EDÃdC
éÆ íëDèÛA lëDzÞ kßzí× kCp¾C ÍDd Ð×Dz íèÎC Mp¿»× íÎÞ lÜOwç kDëq
.lÜzDF ÐìÏ íÏìh lÜÛD×í× íÂDF lÏi× ECnµ ok
MoDGµ éF Dë êßÜ·× Þ êÞphC MkD·v éÆ PvC Ý@ëC ¢@¾p@d í@Ï@µß@F
lÜÛD× Þ ÙwV P×Ôv lÜÛD× Pvok êßÜ·@× Þ í@dÞo P@×Ô@vp@Ë@ëk
DGëq êDGëq Ökp× ÚDì× ok éÆ o߬ ÚDØç lëßÊí× .PvC ÙwVíëD@G@ëq
Ökp× PëpSÆC ,PvC ÙÆ lzDF oÞAMp¿Û éÆ Ùç P@zq P@zq,P@vC Ù@Æ
Pzq éÛ lÛCÄÏ®× êDGëq éÛ íÜ·ë lÜOwç DGëq Þ PzqÚDì@× ¯@vß@O@×
êßÜ·× Þ ídÞo p²Û qC éÆ êkCp¾C Ökp× ÚDì× oko߬ ÝìØç) ,ÄÏ@®@×
¯vßO× ld ok Ökp× PëpSÆC ,lÛCÙÆ lÜzDFPzq Pzq Dë D@G@ëq êD@G@ëq
ÚDì× ok lëßÊí× ,lÛqí× P×Ôv éF ÍDS×PvC HìG¬ ÚßZ Þ ,(lÜOwç
qÞp×C cÔ®¤C éF HìG¬ Èë pÊC éÆÙÎDv ÙÎDv ,ÙwV p@²@Û qC Ökp@×
,lçlF ¦ìi¡N ÙÎDv Co yCíÛlFMCqDèV ÖDØN lÜÆ ((IDÇZ)) lëDì@F
,ylGÆ ,¢GÏ ,yCéبDç qDèV,yCé·×Dv qDèV ,yCæp@¤D@F qD@è@V
,Ökp× ÚDì× ok .lÜOwç íOìÏÂC ÈëDèÜëC ,lzDF ÙÎDv ÙÎDv éØç ¢FD¥µC
éÆ lÜOwç Dè®vßO× Ökp× PëpSÆC.PvC PìÏÂC ok Ùç ªëp@× ª@ëp@×
.lÛoCk Ùç íOÎDwÆ Èë ,lÜOwìÛíOdCoDÛ ´ßÛ Èë qC íÎDh íÎÞ lÛCÙ@ÎD@v
ok ÔS× Ùç íOdoDÛ Èë lìÜìFí×íÎÞ ,PvC yoDÆ Íß»¡× ,PvC ÙÎD@v
½p¬ Þk ÚDì× ¯vßO× PÎDd Ökp×PëpSÆC .koCk ED¥µC Dë ækÞo Dë lGÆ
PvC æl×A ((ÚßÃFDv)) qC ÝivéÆ ÚAp ok lëßÊí× ÞC æDËÛA .lÛoCk Co
ÍDØÆ Þ êßÜ·× Þ ídÞo p²Û qCéÆ lÜOwç íÛDwÆ DèÛA @ lÛCÝìFpÃ× éÆ @
ÚDzkßVÞ ok íGìµ ,í¥ÃÛ bìçíÜ·ë lÛCP×Ôv P×Ôv ld ok íÛDw¿Û
kDëq pËëk Ökp× éF PGwÛ Þ lÜØÆDèÜëC éOGÎC .lÜÏ×DÆ êDèÛDwÛC DèÛA .PwìÛ
éF êlì×C pËëk ,lÛCÙÎDvDÛ ÙÎDvDÛéÆ (lÜOwç) êkCp¾C pËëk ælµ .lÜOwìÛ
olÃÛA ,PwìÛ ÚDzæoDFok Mp¿»×ÍßØz íOd Þ ÚDzkßGè@F Þ P@×Ô@v
ÚD¡ÎDd Ð×Dz lÛCßNíØÛ íèÎCMp¿»× pËëk éÆ lÜOwç æD@Ü@Ê ok Áp@º
ok íÛqÞo Þ íçCo ,ælÛDØÛíÂDF ÚDzkßVÞ ok êlì¿v é®ÃÛ bìç ,kß@z
DèÜëC lëßÊí× .kßz ¢Ï×DzíèÎC PØdo éÆ ælÛDØÛ íÂD@F ÚD@zkß@VÞ
PëpSÆC .lÛCÙÆ Ùç DèÜëC ,lÛCÍDØ¡ÎCEDe¤C Þ éØò¡ØÎC EDe¤C ÚD@Ø@ç
ÐìÇ¡N ((Dçl¥OÃ×)) ÚApÂpìG·N éF Dë øÜØ@ì@Ø@ÎC ED@e@¤C Co Ökp@×
.Ð×DÆ ÙÎDv éÛíGwÛ ÙÎDv D×C lÛCÙÎDv éÆ íëDèÜëC ,lÜçkí×
ÝìÃFDv Àì¤ßN ÐFD êDèOØ·Û 
íNDÜV DèÜëC éÆ PvC ÝëC ((ÝìÃFDv)) æoDFok ÚAp pìG·N ÙëkpÆ §pµ
Þ PvC íÛlz Àì¤ßN í©·@F Ù@ì@·@Û MD@Ü@V Ý@ëC Þ l@ÛoCk Ù@ì@·@ÛqC
oDÆ DF PçDGz éÆ PvC íëDèÛA DçíÛlz Àì¤ßN .íÛl¡Û Àì¤ßNí©@·@F
Àì¤ßN .lÜÆí× ÚDìF ÚAp Co DèÛA .PvC íÛDØ@w@V í@Ü@·@ë koCkD@ì@Ûk
uDGÎ ok lëDF lÜëßËF lÜçCßiF pÊC Þ PwìÛ Àì¤ßN Ô¤CéÆ DçíÛl@¡@Û
:PvC íÛlz Àì¤ßN éÆ íëDèOØw ÚA ÍDd .lÜëßËF pËëkÚDìF Þ ÐìSØ@N
éÆ Co íOiN .lÛCéO¾pÊ oCp ¸¤p× íëDèOiN pF ((øÛߨß×opv íϵ))
lÜëßÊí× lÜ@zD@F é@O@hÞk í@O@Ø@ì@ í@Ï@ì@h êD@çp@çCß@VÚA p@F
ÚA êÞo pF lÛCækCk éìÇN ((ÝìÏFDÃO× Dèìϵ ÝìòÇO×)).((éÛߨß@×))
PGdD¥× qC íÜ·ë lÛCéO¾pÊ oCp pËëlÇë êÞpFÞoéÆ íÎDd ok Dè@O@i@N
ÚClÎÞ Ùèìϵ ½ß®ë)) .lÜÜÆí× ækD¿OvC Þ lÛpFí×æpèF Ùç pË@ël@Ç@ë
éF é¡ìØç êCpF éÆ DGëq íÛDÛCßV Co DèÛA lÜÜÆí×P×l@h ((ÚÞl@Ï@i@×
éÆ íÎDd ok ((ÄëoDFC Þ ECßÆDF)) lÜÛD×í×íÂDF DGëq Þ ÚCß@V Moß@¤
ÖDØN éÆ lÜÛD× éÎDìJ ½p± íÜ·ë éFßÆ .(lÛoCkPvk ok DèÃëpFC Þ) DçéFßÆ
êCéGÎ éÆ PvC ÚA PvC rëpFA Ep·× éÆ ÄëpFC.PvC oßV Èë ¢@¾Cp@¬C
qC íëDè×DV Þ ((Ýì·× Ý× uöDÆ Þ)) .ÌÜNÐS× ,lÜÜÆí× Pvok ¢ëCpF
øÜØìØÎC EDe¤C éF ¸VCo éÆ éaÛADF Co D@è@Ü@ëC D@Ø@z ÍD@d) êoD@V EA
íëDè×DV ,(lìzDF éOzCk p²Û okCo ÚD¡ëDèNÞD¿N Þ lìÜÆ éwëDÃ× lëßÊí×
Þ DèìÛlì×DzA êDèìFßh ÖDØN éÆíëDèìÛlì×DzA D×C êoDV êDèìÛlì×DzA qC
Þ pv kok ,oDØh ,koClÛ Co DèÛA êDçop¨Þ DèëlF íÎÞ koCk Co DìÛk êDèFCpz
DWÛA ((Úß¾rÜë Ó Þ Dèܵ Úßµl¥ë Ó)):koClÛ pËëk pv qC Ðõ Úl@ëp@J
DØ× øèÆD¾ Þ)) .koClÛ kßVÞ íÛlzkßi@ì@F kß@h qC Þ p@v kok p@Ë@ëk
EDiOÛC kßh éÆ éaÛA qC Àì¤ßN ÐFDÂpìºPvC æßì× íµßÛ Þ ((ÚÞpìiOë
⁽²³⁾...(lÜzDF ÐëD×)éaÛA qC ¹p× PzßÊ Þ lÜÜÆ