|
79- اگر خواهى مراد خويش حاصل
| |
زياد حق مشو يك لحظه غافل |
|
80- چو قلب آدمى گردى ساهى
| |
زساهى مى نبينى جز سياهى |
|
81- دل ساهى دل قاسى عاصى است
| |
دل عاصى است كو از فيض قاصى است |
|
82- تهى دستى در اين بازار هستى
| |
نمى دانم چرا از خود نرستى |
|
83- برون آيكسر از وسواست و پندار
| |
كه تابينى حقيقت را پديدار |
|
84- خوشا صوم و خوشا صمت و خوشا فكر
| |
خوشا اندر سحرها خلوت ذكر |
|
85- خوشا ان جذبه هاى آستينى
| |
كه رهرو يابد اندر اربعينى |
|
86- خوشا شوريده اى منزل بمنزل
| |
كشد با رغمش را با سر دل |
|
87- خوشا شور و خوشا سوز و خوشا آه
| |
كه سالك را ربايد گاه و بيگاه |
|
88- خوشا حال سجود ساجدينش
| |
مناجات و قنوت عابدينش |
|
89- خوشا آن ذاكر فرخنده خاطر
| |
كه دارد خاطرى از ذكر عاطر |
|
90- خوش آنگاهى كه با ماه و ستاره
| |
دو چشم سال آيد در نظاره |
|
91- خوشا وقتيكه دل اندر خروش است
| |
كه نظم دفتر با سروش است |
|
92- خوش آنگاهى كه در سر فواد است
| |
فزون از اوج عقل مسفادات |
|
93- خوشا وقتى كه اندر صحو معلوم
| |
مرا او را حاصل آيد محو هوهوم |
|
94- خوش آنگاهى كه خاموش است و گويا
| |
حجاب ديده هشت و هست بينا |
|
95- شده يكجايى هر جايى آندم
| |
نه در عالم نه در بيرون عالم |
|
96- زهى قرب تدنى و تدلى
| |
ز اشراقات انوار تجلى |
|
1- به بسم الله الرحمن الرحيم است
| |
تجلى ها چو صرصر تا نسيم ا |
|
2- تجلى گاه مانند نسيم است
| |
كه زونه جسم و جانرا الزر و بيم است |
|
3- نسيمى كان و زد بر غنچه گل | |
| شكوفايش نمايد بهر بلبل |
|
4- بسالك مى فزايد انبساطش
| |
كه دنيا را كند سم الخياطش |
|
5- دو عالم را كند يكجا فراموش
| |
بگيرد شاهد خود را در آغوش |
|
6- سفر بنمايد از هر چه نموده است
| |
بسوى آنكه او عين وجود است |
|
7- مرا ورا زمزمه است و سوزد آه است
| |
چه آهى خود نسيم صبحگاه است |
|
8- در اول ذكر آرد انس با يار
| |
در آخر ذكر از انس است و ديدار |
|
9- چنانكه مرغ تا بيند چمن را
| |
نيارد بستنش آنگه دهن را |
|
10- شود مرغ حق آن فرزانه سالك
| |
كه با ذكر حق است اندر مسالك |
|
11- هلال اينك بود با من مقابل
| |
هوش از سر برد آرامش از دل |
|
12- ز تقدير عزيز است و عليم است
| |
كه مشكلش همچو عرجون قديم است |
|
13- هوا از بس كه صاف و زلال است
| |
فضا از بس كه آرام است و لال است |
|
14- هلالم را اجمالى در كمال است
| |
كه وصف آن بگفتگو محال است |
|
15- فزون از آنكه گفت ابروى يارا است
| |
و يا همچون كمان شهريار است |
|
16- و يا نعلى كه از زر عيار است
| |
و يا گوش فلك را گوشوار است |
|
17- شنيدم ناگهانم اين مقال است
| |
هلال است و هلال است و هلال است |
|
18- چگونه مرغ حق نايد به حق حق
| |
چو مى بيند جمال حسن مطلق |
|
19- تجليات اسماء و صفاتى
| |
كشاند تا تجليات ذاتى |
|
20- تجليات ذاتى اى برادر
| |
كه فوق آن نميباشد مصور |
|
21- تجليات اسماء و صفاتى
| |
خفيف است و تجليات ذاتى |
|
22- نمايد سينه ات را جرحه جرحه
| |
چو همام شريحت شرحه شرحه |
|
23- تجلى گاه همچون باد صرصر
| |
فرود آيد بدل الله اكبر |
|
24-بسان گرد باد و برگ كاهى
| |
نمايد با تو ار خواهى نخواهى |
|
25- تجلى چونكه اينسانت ربودنت
| |
بلرزه آرد آندم تارو پودت |
|
26- زجايت خيزى وافتى و خيزى
| |
همى افتان و خيزان اشك ريزى |
|
27- بود اين جذبه هاى بى مثالى
| |
ندارد هيچ تصوير خيالى |
|
28- چو با مرات صافى چشمه هور
| |
مقابل شد بتا بداند اندر او نور |
|
29- زنور خور چنان آيدش باور
| |
كه ميگويد منم خورشيد خاور |
|
30- انا الشمسى كه او گويد در آنحال
| |
انا الطمس است زان فرخنده اقبال |
|
31- خزف چون بى بها و بى تميزى است
| |
با آيينه هميشه در ستيز است |
|
32- حديث چشم با كوران چه گويى
| |
خدا را از خدا دوران چه جويى |
|
33- ظهور عين سالك بهر سالك
| |
ظهور حق بود اندر مسالك |
|
34- چه عين تا تبش با حضرت حق
| |
مغاير نيست در هستى مطلق |
|
35- كه عين اوست شانى از شئونش
| |
بود وصفى و رسمى در كمونش |
|
36- چرا كه حق شده مرآتش آنگاه
| |
زمر آتش شود از خويش آگاه |
|
37- چنانكه بنده مرآت و مظهر
| |
خدايش را در اطوارش سراسر |
|
38- چو مومن هم ز اسماى الهى است
| |
چنانكه آخر حشرت گواهى است |
|
39- تو مومن باش و پس ميباش آمن
| |
كه مومن هست خود مرآت مومن |
|
40- تو در او عين خود بينى مقرر
| |
به بيند صورتش در تو مصور |
|
41- به بيند در تو اسماء و صفاتش
| |
تو خود را نيز در مرات ذاتش |
|
42- چو گردد اين دو آيينه برابر
| |
نهادى تاج كر مناش بر سر |
|
43- چو عين بنده خود اسمى ز اسماء است
| |
همه اسماى حق عين مسمى است |
|
44- پس اين مرات عبد عبد است يا حق
| |
تميز مشتق منه است و مشتق |
|
45- دراينجا امر مرئى گشت مبهم
| |
به مر آتين حق و عبد فافهم |
|
46- بده آيينه دل را جلايى
| |
كه تا بينى جمال كبريايى |
|
47- بدان حدى كه آيينه است روشن
| |
نمايد روى خود را مثل گلشن |
|
48- چه گلشن صد هزاران گلشن ايدوست
| |
بسان سايه اى از گلشن اوست |
|
49- ترا در وسع استعداد او مرآت
| |
ظهور ذات مى باشند ز آيات |
|
50- بز يبايى كه صورت اينچنين است
| |
چه باشد آنكه صورت آفرين است |
|
51- شنيدى زلف او پوشيده رويش
| |
حجاب اوست آيات نكويش |
|
52- چو با خلق خودش اندر خطاب است
| |
خطاب او وراى اين حجاب است |
|
53-حجاب او نقابى بر رخ او
| |
رخ ماه آفرين فرخ او |
|
54- نقابش بر رخش نور على
| |
كه روشن گردد از او ديده كور |
|
55- از اين نور است يكجا طلعت حور
| |
از اين نور است يكجا چشمه هور |
|
56- ز زلف و چهره اش اينست منظور
| |
چو از ساتر سخن گويند و مستور |
|
57- چو زلفش را چنين غنج و دلال است
| |
ندانم چهره او در چه حال است |
|
58- ز زلف او دل اندر پيچ و تاب است
| |
كه آرامش بسى امر عجاب است |
|
59- دگرگونم دگرگونم دگرگون
| |
جگر خونم جگر خوم جگر خون |
|
60- چو پيش آيد تجليات ذاتى
| |
كجا دل را بود صبر و ثباتى |
|
61- ز گلبن هاى اين گلشن دمادم
| |
به سو نفخه ها آيد به آدم |
|
62- چو يابى نفخه اى را در مشاهت
| |
در آنگه بام اميد است شاهت |
|
63- همه نورى ز دنيا تا قيامت
| |
رهايى يابى از خوف حمامت |
|
64- همه عالم نسيم روضه او
| |
تو بيمارى كه بيزارى از آن بو |
|
65- چو با نفس و هواى خود نديمى
| |
نيابى هرگز از كويش نسيمى |
|
66- ولى روض الانف باشد بهر دم
| |
كه تكرار تجلى نيست فافهم |
|
67- ز شان كل يوم هو فى شان
| |
در عالم هر چه ميباشد از ايسان |
|
68- دو آن هيچ چيزى نيست يكسان
| |
ز اجرام و ز اركان و ز انسان |
|
69- ز بس تجديد امثالش حديد است
| |
و هم فى لبس من خلق جديد است |
|
70- بهر آنى جهانى تازه بينى
| |
چو در يك حد و يك اندازه بينى |
|
71- ز چابك دستى نقاش ماهر
| |
ترا يك چيز بنمايد بظاهر |
|
72- ز بس تجديد امثالش سريع است
| |
ندانى هر دمت شكل بديع است |
|
73- جهان از اينجهت نامش جهانست
| |
كه اندر قبض و بسط بى امان است |
|
74- دمادم در جهيدن هست آرى
| |
كه يك آنش نميباشد قرارى |
|
75- چو باشى در كنار نهر آبى
| |
كه از شيبى روانست باشتابى |
|
76- ببينى عكس تو ثابت در آن است
| |
همى دانى محل آن روان است |
|
77- گمانت عكس ثابت آب سيال
| |
به يكجا جمع گرديدند فى الحال |
|
78- ولى اين راى حس ناصوابست
| |
كه گويد عكس تو ثابت در آبست |
|
79- خرد از روى معيار دقيقى
| |
بگويد اين بود حكم حقيقى |
|
80- كز آب و انعكاست نور ديده
| |
شود عكس تو هر آنى پديده |
|
81- نمايد اين توالى مثالت
| |
چو عكس ثابتى اندر خيالت |
|
82- نميدانم در اين حالت چه هستم
| |
كه ميخواهد قلم افتد ز دستم |
|
83- چرا آهم جهد از كوره دل
| |
چرا دل شد مرغ نيم بسمل |
|
84- چرا اشكم زديده گشت جارى
| |
مگر اين گريه شوق است بارى |
|
85- و يا از درد هجران است آرى
| |
كه ناله آمده است و آه و زارى |
|
86- بمن اقرب من جهل الوريد است
| |
چرا اين بنده در بعد بعيد است |
|
87- بما نزديكتر از ما عجيب است
| |
كه ما را اينچنين بعد غريب است |
|
88- زجمع قرب و بعد اينچنينى
| |
چه مى بينى بگو اى مرد دينى |
|
89- ز قربش عقل را حيرت فزونست
| |
ز بعدم دل همى غرقاب خونست |
|
90- نه مهجوريم يا رب چيست اين هجر
| |
نه رنجوريم يارب چيست اين ضجر |
|
91- بخوانم رقيه جف القلم را
| |
بپوشانم سر بئه العلم را |
|
1- گرت فهم سخن گرديد مشكل
| |
بخوارى منگر اندر دفتر دل |
|
2- ندارد گفته هاى ما تناقض
| |
اگر رو آورد و هم تعارض |
|
3- صوابست اينكه بنمايى تثبت
| |
زبان را باز دارى از تعنت |
|
4- بعقل روشن باريك بنيت
| |
به ارشاد خداوندان دينت |
|
5- بر آن ميباش تا يابى سخن را
| |
به آرامى مى گشاد رج دهن را |
|
6- هنر در فهم حرف بخردان است
| |
نه تعجيل سخن در رد آن است |
|
7- ترا گرديده تنگ است و تاريك
| |
مكن عيب نكات تيز و باريك |
|
8- خدايت ديده بينا عطايت
| |
نمايد تا بيابى مد عايت |
|
9- بدان الفاظ را مانند روزن
| |
كه باريك است چون سوراخ سوزن |
|
10- معانى در بزرگى آنچنان است
| |
زمين و آسمان ظلى از آن است |
|
11- تو ميخواهى كه ادارك معانى
| |
ز الفاظى نمايى آنچنانى |
|
12- چو لفظ آمد برون از عالم خاك
| |
چه نسبت خاك را عالم پاك |
|
13- مرادت را به الفاظ و عبارات
| |
رسائى ار به ايماء و اشارات |
|
14- همى دانى كه دشوار است بسيار
| |
چنانست لفظ با معنى دو صد بار |
|
15- چو جانت پاك گرديد از مشائن
| |
معانى را بيابى از خزائن |
|
16- هر آنكو دور باشد از حقيقت
| |
چه لذت ميدهد او را رقيقت |
|
17- حقيقت معنى بى احتجابست
| |
كه فهم اكثر از آن در حجابست |
|
18- تواند ر ربط الفاظ و معانى
| |
نميدانم چه خوانى و چه دانى |
|
19- وجود كتبى و لفظى معنى
| |
نه چون ظل است و ذى ظل است صلا |
|
20- نه همچون محتوى و محتوايند
| |
كه پندارى چو مظروف و وعايند |
|
21-بدان هر لفظ را مثل علامت
| |
بمعنايش ز دنيا تا قيامت |
|
22- كه دنيا سايه معناى عقبى است
| |
كه عقبايش برون از حد احصاست |
|
23- هر عقبى را هزاران نحوه عقبى است
| |
لذا مثل علامت لفظ و معنى است |
|
24- قلم را باز دارم از اطاله
| |
من و معنى تو و مد و اماله |
|
1- خدايا دفتر دل شد حجابم
| |
چو ديگرها رساله يا كتابم |
|
2- كه نفس نوريم گرديده عاجز
| |
زكسب نورش از اينگونه حاجز |
|
3- به حب سنگ و گل عامى جاهل
| |
فرو ماند همى از عالم دل |
|
4- حجاب ار سنگ وار گل شد حجابست
| |
حجاب ار دفتر دل شد حجابست |
|
5- چه ميخواهم من از نام و نشانه
| |
كه دلخوش باشم از شعر و ترانه |
|
6- اگر ياد توام بودى بخاطر
| |
برويت ديدگانم بود ناظر |
|
7- دلم بودى اگر نزد تو حاضر
| |
كجا دم ميزدى از شعر و شاعر |
|
8- حسن تا شاعرى شد پيشه او
| |
بسجع و قافيه است انديشه او |
|
9- كجا دارد حضورى با خدايش
| |
كه از روى قافيه كرده جدايش |
|
10- بخوابش قافيه در خواب بيند
| |
چنانكه تشنه چشمه آب بيند |
|
11- همينش مجد و وجد و ابتهاج است
| |
كه هم قافيه با تاج و باج است |
|
12- مگر بر شيشه صبرش خوردسنگ
| |
بخشم آيد چو گردد قافيه سنگ |
|
13- ز نظم و نثر خود در انفعال است
| |
خموشى بهتر از اين قيل و قال است |
|
14- بچندى دفتر را بياراست
| |
نداند گيردش از چپ و يار است |
|
15- الهى يا الهى يا الهى
| |
نباشد جز تو توام پشت و پناهى |
|
16- منم يك ذره از ارض و سمايست
| |
منم يك جلوه از نور و بهايت |
|
17- منم يك قطره از درياى جودت
| |
منم يك لمحه از شمس وجودت |
|
18- منم يك قطره از غيب و شهودت
| |
منم يك شمه از فيض نمودت |
|
19- منم يك نقطه از علم عنايى
| |
منم يك صورت رسم خدايى |
|
20- منم هم بوته اى از بوستانت
| |
منم هم در عداد دوستانت |
|
21- منم هم نقشى از ايوان حسنت
| |
منم هم شمعى از ديوان حسنت |
|
22- منم دل داده روى نكويت
| |
منم شيداى حسن ذات و خوبت |
|
23- دل من در ميان اصبعينت
| |
نمود من بود از علم و عينت |
|
24- ز لطف تو گر نبود فنايم
| |
براى تا ابد باشد بقايم |
|
25- عطا كردى ز الطاف خدايى
| |
مرا اين منصب فقر و گدايى |
|
26- ز احسانت مرا آواره كردى
| |
گرفتار دلم يكباره كردى |
|
27- دل من شد چو يك زنبور خانه
| |
ز بس از داغ تو دارد نشانه |
|
28- چه شيرين است داغت كاتشين است
| |
فداى تو شوم كه داغت اين است |
|
29- بيامد رائد موى سپيدم
| |
كه از سوى توام داده نويدم |
|
30- كزين زندان سراى تنگ و تاريك
| |
زمان ارتحالت گشت نزديك |
|
31- بقدر معرفت كردم عبادت
| |
كه علم تو دهد بهتر شهادت |
|
32- به وفق اقتضاى عين ثابت
| |
زمين شوره نبود مثل نابت |
|
33- ز عين ثابتم تشويش دارم
| |
نميدانم چه اندر پيش دارم |
|
34- كه در اول هر آنچه شد مسجل
| |
همانست و نمى گردد مبدل |
|
35- چه خواهى كردن اى سلطان مطلق
| |
به رسمى كان ز ذات تست مشتق |
|
36- چه بتوان گفت در كار خدايى
| |
مدارد كار او چون و چرايى |
|
37- چو ذاتش فعل او حق مبين است
| |
ولا يسئل عما يفعل اين است |
|
38- كرم فرما عطاپاش و خطاپوش
| |
خطايى كرده ام خود از فراموش |
|
39- بخواب غفلت از قد خاب بودم
| |
جواب ارجعون كلا شنودم |
|
40- من آن چوپان موسايم الهى
| |
كه دريا تو گويايم الهى |
|
41- قلم باشد عصاى من نى من
| |
گلويم دفتر دل هى هى من |
|
42- چه باشد هى هى من يار الهى
| |
عصاى من نى من يار الهى |
|
43- خداوندا دل ديوانه ام ده
| |
بصحراى غمت كاشانه ام |
|
44- مرا از كار من بيزارم ده
| |
به اذكار خودت بيداريم ده |
|
45- چه خوش از لطف خاص كردگارى
| |
به اميدش رسد اميدوارى |
|
46- مرا محو جمال خويش فرماى
| |
دمادم جلوه هايت بيش فرماى |
|
47- بذات و خوى خود محشور ميدار
| |
ز رزق و برق دنيا دور ميدار |
|
48- به احسانت حسن را احسنش كن
| |
مر اين يك دانه را صد خرمنش كن |
|
49- دگر دعواى آخر باشدم اين
| |
الحمدلله رب العالمين |
خط امير فلسفى .
قم - حسن زاده آملى . 7/ع2 /1420- ه ق = 30/4/1378- ه ش .