oDRAÞ íèÎC ÚD×p¾ ok PvC ÚkpÆ p²Û ÚßZ PëCÞo Þ PëCok ݾ Þ pìw¿N ÙÏ@µ Þ
Þ ClhÖÔÆ ok ÚkpÆ p²Û ÈzíF Þ ÚD¡ëC Ýì·FDN Þ éFDe¤ ÍCß@dC Þ ÚD@Êor@F
Þ ÚkpÆClOÂC kCl·OvC Qoß× ,oCpFC ÍCßdC Þ ⁽⁸⁰⁾oDìhC oDRA ok ÚkßØ@Û Ð@×D@N
éÆ íOSìdéF kkpÊí× pRöDO× x¿Û éÎDe×Ó Þ PvC ÚD@¡@ëC Úkß@Ø@Û êÞp@ì@J
HϬ .éVßN ok Þ kßzФDd Co ÞC éÏVDµ MCnÎ Þ MCßèz qC íhÔwÛC éÏØWÎCí¾
qC kߥÃ× ælص Þ kkpÊÝëk ÚDÊorF ÁÔhC éF ÄÏiO× Þ lëApF éì@ÂD@F MCn@Î
oDGhC Þ MDëA ok ÚkßØÛ pÇ¿N,HÎD¬ êCpF qC íÏ»z pOèF xJ PvC ÝìØç ,Ù@Ï@µ
ÚDÊorF éaÛDÜZ kßz ækß¡ÊÞC êCpF qC lçCßh éÆ ok pç éØ@Æ kß@F l@çCß@h
ok ÚkßØÛ pFlN Þ EDOÆ êÞpìJqC ÙëCælìvo éZ pç éF D× éÆ lÛCækß×p@¾ ⁽⁸¹⁾
³¾C MÞÔN éÆ PvC pìRöDN ÝëC PèV qCÞ ÙëCælìvo P·ëpz Þ PÜv P·FDO× Þ ÚA
ݾ ok MoDè× ªe× éF pÊC éÆ kßz ÖßÏ·×lëDF ÝÇÎ knÛC ækß×p¾ p×C Co ÚAp@Â
Þ uDìÂ Þ êöCo é×Dµ ÚßZ Þ lëDØÛ kߥÃ×ÚDìF ok ´pw@N ,P@ëCok Þ p@ì@w@¿@N
éF êkÞrF ,koClF PÂÞ ÙÎDµ ÚD×Ck qC Pvk Þ lvDÜz,kߥÃ× oDì·× Co ÚDweOvC
fìe¥N qC ækDëq PëCok Ùϵ Þ pìw¿N ݾ qC éÆ Cpëq ,kkpÊ ÅÔç,Äd UColOvC
qC éØVpN ³¿d Þ PëCÞo f@ì@e@¥@N Þ Ä@ì@Rß@N Þ PñCp@ l@ëß@W@NÞ MoD@G@µ
kßzÐì¥eN MoDzC ÖDÃ× Úlìvo éF éÆ kߥÃ× PëDµo Þ PwìÛ íÎߥe×,¯Ïº
Þ lëA ÚÞpìF íÛDw¿Û§CpºC qC éìÏÇÎDF éÇÜëC pË× kkpËÛ Ð¤Dd ,PëCÞo ³¿d é@F
éF íñDÜìF íÛDwÛC ÖDÃ× éF ÞlëDØÛ qÞDWN ,íÛCßìd ÖDÃ× qC ÙÎDµ Pvk éF p×C ÖD@×q
ÄeOw× Þ l·Ow× Co ÞC PÂÞÙÎDµ éÆ æDËÛA kkpÊ DÛCk ,PvC MoD@zC kß@¥@Ã@×
ÐS× éÆ xÆ ÚA xJ lëApF íñCß¡ìJéF éÆ lëD×p¾ æqDVC ,P¾Dë P×ßÇd Þ ÙìÏ·@N
ÚÞlF ,oDGhC Þ pìw¿N MDdÔ®¤C pF ´Ô¬CÞ ÍDìh ½p¥N Mß ªe× éF é×D@µ
MÓDìh Þ lëDØÛ Ùϵ êDµkC ,PvC éìvl æß qCÀzDÆ éÆ P@ÂÞ Ù@ÎD@µ æqD@VC
,DÜìF Þ lÛD× æpèF íF Ùϵ qC lëDØÛ ÙÏ·N qC §CpµCÞ koClÜ@J Ù@Ï@µ Co í@ÛD@w@¿@Û
uDÜÎC æDGzC æDØv )) éÆ lëDØÛ Ùϵ ,ÐçDV ¢ìJéZ p@ÊC l@×D@Û ¢@Ï@çD@V
Clh éF éVßN Þ MphA éF ÝO¾o ,DØÛ ÙÎDµ ÐçDV ÝëC kߥÃ×Þ (( ⁽⁸²⁾DØÎDµ
ÖD·ÛC æDGzC qC ÝOvCßh ¸ØOw× Þ ÖCßµ æCo ok ÝOhDv é×DËÜç éÇÏFkßF lçCß@i@Û
x¿Û æÞlÛC Þ koApF ÚD»¾C Þ kpF Mpwd ,kkpËÛ Ð¤Dd ,kߥÃ@× Ý@ëCp@ÊC é@Æ
:koClÜJ Ýëk MpwdCo

ÚA PvC íØìÏ·N Þ êlìÏÃN Ùϵ

ÚD»¾ koCk ¸ØOw× oß¿Û rÆ

£Dh Þ ÖDµ pèF PvC Ùϵ HÎD¬

£Ôh ,ÙÎDµ ÝëqC lFDë DN éÆ íÛ

kßF ÚDVíF ÚA éÆ êoDO¿Ê Þ Ùϵ

kßF ÚCoClëph êÞo HÎD¬

Co ÚCoClëphéF PVDd ,kkpÊ Ð¤Dd ,PvC æoßÆn× æßÂ Þ Ù@Ï@µ ÚD@V Úß@Z Þ
:Ðì DØÆ kßFlçCßh ÈÏ× Áß¾ ,ÞC oCqDF Þ ÈÏ× ,ÞC oClëph éÇÏF lÛDØÛ

Cp× Þ PvC êClh D× êpO¡×

(83) êpOzC ÕC éÆ ÓDF l¡Æí×

ÐèF Co xÏ¿× ÚCoClëph ÝëC

ÐÊ P¡× Èë lÜÆ êoClëph éZ

yDF Hìº ÚDÃzDµ ÚA ÄzDµ

yCpN ÙÆ æqÞo XÜJ ÚDÃzDµ

lÜOwìF P¡ìJ éÆ lëDÛí× Àìd

lÜOwìÛ ÄzDµ Þ klÜhí× ßN pF

éFD¡O×Þ ÙÇe× Þ £DhÞ ÖDµ Þ gßwÜ× Þ jvDÛ ,oDGhC Þ ED@O@Æ ok Ý@× r@ër@µ
éÛ lÜÛCßhíÜ·× qC Co ³¿Î éÆ PvC íÛDwÆ é¤Dh Èë pç P¾p·@× Þ l@zD@Fí@×
.ÕCöD¡ÛClëDìF oDGhC ½ÔOhC Ð¥¾ ok éaÛDÜZ lÜÛCk ³¿Î qC Co íÜ·×
kߥÃ×éF æCo ÚD¡ëC ækß×p¾ qC Þ lÜëDØÛ ÚD¡ëC lìÏÃN Þ P·FDO× lëD@F ÚCp@Ë@ëk Þ
¦ÜÎC Þ fìe¥ÎCpRÓDF ÓC qßWëÓ ÚCpÃÎC pìw¿N ÚC :Ùèܵ koÞ CnÎ Þ )) Þ .lÛp@F
æpèF ÚA qC Co ÚCpËëk,PvD× é¤Dh ÚAp Ùè¾ íÜ·ë ¸·@·@µ ⁽⁸⁴⁾.f@ëp@¥@ÎC
éϤßd pçÞ (( ⁽⁸⁵⁾ ÙÏ·ÎC ÐØV pw¾ ÚApÃ@ÎC Ù@è@¾ Ý@× ÚÓ .P@w@ì@Û
éÆ :kß×p¾ PèVÝëC qC Þ kßz D× qC éÆ xÇÛA pË× koClÛ Ùϵ ÖDØN ¢ëD@W@Ü@Ê
PvC ÖßÏ·× Þ lÛßz koCÞpRßÆ ok Ý× pF DN lz lÜçCßiÛ ClV Ùç qC MpOµ Þ ÚApÂ
Þ ÚD¡ëC cÞo ok éÇÏF PvCÚD¡ëC Moߤ Þ ÚAp ³¿Î ok é@Û í@ëCl@V Ý@ëC é@Æ
éÆ PvC EDGÎÓC íÎÞC é¤Dh ,EDOÆÞ PÜv P¾p·× ÚßZ xJ PvC ÚAp kߥÃ×
oߺ Þ ÚD¡ëC qC ÚkpÆ §CpµC xJ lÜzDF éÎAÞ éìϵ ÕC íϤ lØe× P×C öDØ@Ï@µ
.ÝO¾o éçCpìF qC Þ PvC ÚkpÆ kߥÃ× qC P¡J ,PÜvÞ EDOÆ MoDGµ ok ÚkßØÛ
êÞD©ìF ÚDìF qC PvC æDÊA jì@z êÞp@ì@J Þ é@ÎC qC Ä@ì@¾ß@N P@vCß@hok ,æCo
MoDè¬Þ PØ¥µ éØ¡Zpv qC éÆ kßV íÛDìF ,êpF kߥÃ× éF æo éZ êp¡i×qÞ
:Þ lFDë oÞl¤

PvD쿤C Þ öDìÎÞC ÚDìF ÚA

PvClV íÛDw¿Û §CpºC éØç rÆ

ø·ÎD¬ ußØz Ùç ÙçßÂl¤

(86) øµoDÃÎC êqDi× Ý× ÙÆßÜ×åë

DìÎÞC Ä®Û êßV qC p©h EA

DìF оDº éÜ¡N êC Ùëoßhí×

ݾ éF éÛCoßÆ EA íÜìGÛ pÊ

Úq EA ok ßGv oÞA ßV êßv

ÈìÇ¡NqC lëDØÛ ÖÔvC lëDõ ³¿d éÆ íØϵ éF lÛCækpÆ Àëp·N Co ÖÔÆ ÙÏ@µ Þ
Þ MDìØÏw×yCéÎkC Þ éìÜëk lëDõ ÞC ´ß¨ß× Þ ÝìµlOG× PµlF Þ ÝìÇ@Ç@¡@×
Þ PvC é©e×éÎkDW× ,Ùϵ ÝëC Äëp¬ Þ .Ù¥h pF éGϺ ¢OëD@º Þ MD@ì@µD@Ü@ÂC
.PvC ÙÏw× Þ oßè¡× ¢O×n× ,éÎkDW×

PvC HGv Co éÎkDW× éÆ íØϵ

PvC HèÎíFC ¹CpZ q yoßÛ

ÝOwV Áß¿NéF Ù¥h ÝëC qC PÏ¿º Þ PvC ݬDF Ù¥h qC ÍD»OzC ,ÍClV éÆ Cpëq
pGØ»ìJ DF oCÞHèÎßFéÆ íñDV éF DN Co ÞC ÝO¾pÊ æß éGϺ kßz TµD@F ,p@ì@º p@F
éÆ ÝìGÜWÎCÝìF Ù¥h DF PvCéÎkDW× Ýìµ §p¾ lëßV êpNpF Þ krìOv ,¢ëßh
Þ ÖCpd ,PvC íÂDF DN ÞC qCÍD»OzC kß×p¾ ⁽⁸⁷⁾ (( Ù@ÆÞl@µ êl@µC ))
,pìº êÓDÆ Þ êoCnÊ éÛDh ok kqk,íÛCkDÛ íçq ,ÖDØNDÛ ,ÞC kDw¾C éF pìº cÔ@¤C
í¿h éÆ ÝÆ ÞC pÇ× æoDZ Þ PvC êßÂéÆ ÝÆ ¢ëßh Ý×lz ¸¾k ,íëDØÛ HÏ@¬
.oCl× Pvk éF ,ÞC PØç ¼ìN pìº Þ pìË×pv pF pìJ PëDܵ pKv rV ,PvC

pìJ б rV Co x¿Û l¡ÇÛ bìç

pìÊ Piv Co ¢Æ x¿Û ÚA Ý×Ck

DçksC qC íÜØëC íçCßh ßN pÊ

Dço Ök Èë ÝÇ× Ý×Ck qC ¢Ovk

Co£Cßh ,PvC é¿ëD¬ ÚA MDµlOG× qC é×Dµ éþ P·Ü¤ Þ ÖÔ@Æ Ý@¾ é@Ç@ÛCl@F
P×n× éOvßìJéÇÏF kßGÛ PVDd MÓkDW× Þ MDdÔ®¤C ÝëC éF lëDìF éÇ@ÛD@Ü@Z
.lÛkßØÛí×
Þ Ð¤Cok Co Ýëk oDì·× Þ lÜO¾Dë kÞlw× Co Ùϵ EDF ,P×D×C oDÇÛC éF é¿ëD¬ Ý@ëC
pND¾k Þ Àe¤ÝëÞlN éF Ýì¬Ôv Þ Dväo kCl×C éF Þ lÜOhDÜz PÜv Þ EDOÆ ´p¾
êDëD©Â ok £ß¥Û ÚßZlÛlì×DÛ ´Þp¾ í©·F Þ Ýëk ÍߤC Co í©·F Þ lÜOhCkpJ
ECßV ,éìÏõ MDÛDweOvC Þ uDìÂÞ êöCo éF lÛlëkíØÛ ækoCÞ MDèGz Þ ælëlV
DN lÛkpÆí× ÍÓlOvC ,PÜv Þ EDOÆ MDèFD¡O×Þ éµß¨ß× oDGhC Hç Þ lÛkCkí×
P×pd éÇÛDÜZ P¾Dë ´ßìz ,Öß ÝëC éÛDì× ok uDìÂÞ êöCo éF Ðص X@ëol@N é@F
Þ pìwÎC ¸GON Ý× íϵ í¿ië Ó DØÆ )) P¾pÊ Mpèzé@¤D@h Ý@ì@F D@è@Ü@ëC
êöCo ¸FDN Co ÕC ÙÇd éÆ lÜO¡Ê lÃO·× EPëߥN éFêpSÆC ((⁽⁸⁸⁾ jëoCß@O@ÎC
Ó ÙÏ·ÎC ÚC ⁽⁸⁹⁾ CßØÏ·ë øÜwÎCÞ EDOÇÎC Cß×DÂC ÙèÛC ßÎÞ )) lÜ@O@w@ÛCk kß@h
ÚC Þ ÙÏ·ÏÎ ⁽⁹⁰⁾éFD¡× ÐèV EDGÎCpìº Ý× nhåë D×ÚC Þ éFD@F Ý@× ÍÓ n@hå@ë
ªì¿ÎC EDF lwÛÓ ÙÏ·ÎC EDF lv ßÎ ÕC ÚC Þ ⁽⁹¹⁾DòìzÄeÎC Ý× íÜ»ëÓ Ý²ÎC
MD× Þ Ð¬DGÎC Ý× ÄeÎC ½p·ë Ó Þ DSGµ øÃÏiÎC MoD¤ Þ DèÏçDF§oÓC PhDwÎ Þ
êoDìd uDÜÎC oD¤ Þ ÍDVnÎC EÔ¤C í¾ Ý× ´D¨ Þ øìÏçDV øOì× ÙèÏÆuD@Ü@ÎC
íÎCkpÎC Þ ÝìÂkD¥ÎC ¸× ÚßÆÓÞ MÓÞÓ øµD¬ Þ íGÜÎC ´DGNDF p×ÓC ø@ëA Ù@N D@×Þ
Õ ÝÇë ÙÎÞ D®iÎC éÜ× qDV ÝØF ÁßRßÎC Öl·Î kDG·ÎC ÀìÏÇN ÙN D@× Þ p@×ÓCí@ÎÞC
.((⁽⁹²⁾oDGhÓCí¾ pÆm íOÎC ÷lvD¿ÎC íÎCßOÎC Ý× ÈÎm pìº Þ øWd uDÜÎC íϵ
Þ é®ÃÛéF íçDÊ PwìÛ ÚA ok ÚßZ Þ lÜZ :éÛDËë PvC íOÃìÃd ,Ùϵ !Ý× rërµ
EA íèVÞ qC,lÜ×DÛ yo߬ ECpz êoDGOµC éF Þ lÜÜÆ pìG·N yoßÛ éF íOìSìd qC
Co xÆpç ,öDìÎÞCPÃìÃd Þ PvDìGÛC ݬDF ,lÜëßÊ ¢ÛDwÛC MD@ì@d Þ ÚCß@ì@d
¢¾Ôh Þ ÍClV qC Þ lÜëD¡Êêok Ùϵ ÚDOvpèz éF ,lÜÛD¡Z êCéµpV ÚD¡@ëC
leO× Ùç DF ÈÏw× Þ PèV ok ÞlÜÛCßh íËÛpÇë Þ MldÞ ÙÎDµ é@F Þ l@Ü@ÛD@ço
,PvC êoDGOµC ,kl·N lÜzDF kl·O×,Pëp¡F Þ Moߤ ok éZ p@ÊC l@Ü@ÛCkp@Ê
Þ cß®v MpSÆ éF éÆ EDO¾A oßÛ ÚßZPvC íÂDF kßh Ml@dÞ p@F P@Ã@ì@Ã@d
.kpënKÛ MpSÆ ,MCpìÜOw×

PvClh ÚCpìz êDèÛDV leO×

PvClV Ùç qC ÚDËv Þ ÚDÊpÊ ÚDV

ælµDÂ Co DçéÛDh lÛDØÛ ÚßZ

ældCÞ x¿Û lÜÛD× ÚßÜ×å×

ÄìÜWÜ× qC lìÜÆ ÚCpëÞ æpËÜÆ

Äëp¾ ÝëC ok éÂp¿N lÛDØÛ DN

æCo ÚAok PGëo Þ Ý± ,kßz nhC PëÓÞ cDG¥× Þ PÎDvo ÷ßÇ¡× qC éÆ íØ@Ï@µ
ÐÆuß¿ÜÏÎ DèÏÆC íNåN Íß÷ÎC öDØv í¾ éµp¾ Þ P@FD@R é@Ï@¤C )) .l@FD@ì@Û
ÚA ok íÊkp×tJ Þ êpìJ PvC ⁽⁹⁴⁾ æqDN Þ ÚCßV é@¡@ì@Ø@ç ((⁽⁹³⁾.Ý@ì@d
pÊC .((⁽⁹⁵⁾éÏ©¾ Ý× ÕC ÙèìNC DØF Ýìdp¾ ÚßÂqpë ÙèFo lܵ öDìdC )).PwìÛ
.lëDØÛ ækp× ÐÇz Ùç ÞpìJ Moߤ Ùç Moߤok éZ

Ä¡µ éF lz ælÛq ¢Îk éÇÛA kpìØÛ rÊpç

D× ÖCÞk ÙÎDµ ælëpV pF PvC PGR

lzDFé×Dµ êöCo Þ kDèOVC éÆ kßz Ðì¥eN x¿Û êCßç Þ ¢zßÆ éF éÆ íØÏ@µ Þ
Moߤ ok lÜZpç PvC ÐèV ,PÃìÃd ok lëCr¾C pO¡ìF ÐèV Þ pNoÞk l¥Ã@× qC
éF ¢ÛDÜV æCo ,koA ÚCpwhíÏÆ éF ¢NoDWN ,lëA ÚD×pd ,ykßv qC lëDØÛ Ù@Ï@µ
.lÛD¡Æ ÚCpìÛ

íFCpµC êC éG·Æ éF ívpÛ ÙvpN

PvC ÚDOwÆpN éF êÞoí× ßN éÆ æo ÝëC

P¡Ü×éÆ Co éìÎDìh oߤ éÆ Cpëq ,PvC ÁD¿Û Ýìµ ¢ÂD¿NC ,½ÔO@hC ,¢@O@¿@ÎC
l¥Ã× ok Moߤok ÁD¿NC §p¾ pF Þ PwìÛ ÝÇØ× ÁD¿NC PèV éØç qC lÛCx¿Û
qÞDWN DìÛk qC éìÎDìh l¤DÃ×Þ MDëDº ÚßZ kDeNC DF Þ PvC okDÛ kDe@NC ,P@ëD@º Þ
Íß¤Þ ¸ÛD× Þ ÙdCr× Èë pç koCßNDF éÇÏF PwìÛ MpSÆ Pew¾ Þ koCßN ,lÛoCl@Û
ÍlG× MldÞ Þ P¿ÎC éF Co MpSÆ Þ ÁD¿Û éÆéëÞphC MDëDº ½Ôh éF kkpÊ pËëk
ÄdÓ Úl×A éF MoD¡F ,ÄFDv éÆ PvC ÍßÃÜ× öDìÎÞCÞ öDìGÛC qC éaÛD@Ü@Z l@ÛqD@v
éÆ é×Dµ öDØϵ ÚDì× o k Þ kßØÛí× ÄFDv Äël¥N Þ lì@W@Ø@N,Ä@dÓ Þ kCkí@×
Þ ÍCßdC pëD»N Þ ÍCßÂC ½ÔOhC PvC kßè¡× Þ oßè¡× ,lÜvDì ÞêöCo ÚDG@dD@¤
.ÝìÃdÓ ªÃÛ qC ÚkßGÛ ÝØëC Þ ÝìÃFDv ÙÇd ªÃÛ Þ Ýëk ok Up×Þ Upç
ÚC :éÎßÃFÖÔwÎC éìϵ ÝìÜ×åØÎCpì×C DÛÓß× ÙèOÎÔ¨ ݵ Þ Ùèܵ pGhC lÂ Þ ))
pñDV ßè¾ éw¿ÛíÎC ÕC éÏÆ Þ ÐVo :ÝìÏVpÎ ÐV Þ rµ ÕC íÎC ÄÏiÎC ª»@FC Ý@×
ÝØÎ øÜO¾ ßè¾ ÷ßÏ¥ÎCÞ ÖߥÎDF XèÎ l ,øµlF ÖÔÇF ½ß»¡× ÐìGwÎC l¥Â Ý@µ
l·F Þ éNDìd í¾ éF êlOÂCÝØÎ Ð©× ,éÏG ÚDÆ Ý× êlç ݵ ÍD¨ éF Ý@O@O@¾C
,uDÜÎC ÍDèV í¾ ÔèV ¢ØÂÐVo Þ éOòì®iF Ýço ,æpìº DëD®h ÍDØd ,éNß@×
pÇF DØÎDv D×ßë éì¾ Ý»ë ÙÎ Þ DØÎDµuDÜÎC æDGzöC æDØv l øÜO¿ÎC yDG@ºD@F ÚD@µ
ÐñD¬ pìº Ý× rÜNCÞ ÝVC Ý× êßNoC CmCíOd pSÆ DØ× pìh éÜ× ÐÂD× pSÇ@O@vD@¾
Dì¨D ÀÎDh ÚC Þ æpìº íϵ xGOÎC D× ¦ìiÏOÎDÜ×D¨ Dì¨D uDÜÎC ÝìF x@Ï@V
PÎrÛ ÚC Þ éÏG ÚDÆ ÝØF éÏ·¿Æ ,æl·F íNöDë Ý× éØÇdªÃÜë ÚöC Ý×öDë ÙÎ éÃGv
xGÎ Ý× ßè¾ E ¸®Â ÙR éëöCo Ý× Cß¡d DèÎ öDìç MÔ©·ØÎCMDØèGØÎC êldC éF
í¾ ÙÏ·ÎC HweëÓ öD®höC ÖöC ED¤C êolë Ó MßGÇÜ·ÎC Írº ÐS×í¾ MDèG¡@ÎC
ÙÎ öí¡F Dòìz uD ÚC DGçn× éì¾ ¼ÏFD@× öCoÞ ÚC êp@ëÓ Þ p@Ç@ÛöC D@Ø@×öí@ì@z
:éÎ ÍDÃë ÔìÇÎ éw¿Û ÐèV Ý× ÙÏ·ë DØÎ éF ÙOOÆC p×C éìϵ ÙϱC ÚC Þ æp²ÛEnÇë
,MÓDèV«DGh ,MDèGz EDÆo MCß¡µ cDO¿× ßè¾ í©Ã¾ pw@V Ù@R ,Ù@Ï@·@ëÓ
êonë) Ùܻ쾸¬D up©F ÙÏ·ÎC í¾ ª·ëÓ Þ ÙÏwì¾ ÙÏ·ëÓ D@Ø@× on@O@·@ëÓ
ÐeOwë ,öD×lÎC éÜ×gp¥N Þ TëoCßØÎC éÜ× íÇGN (Ùì¡èÎC f@ëp@ÎCÞom MD@ëCÞp@ÎC
ÍÔeÎC Up¿ÎC éñD©ÃF ÖpeëÞ ÖCpeÎC Up¿ÎC éñD©ÃF Öpeë Þ ÖCpeÎC Up¿ÎC éñD©Ã@F
.ÄeÎC Ùϵ éñDµkC Ý× «p¾ éÜ×DØÎ ÐçöC ßç Ó Þ koÞ éìϵ D× oCl@¤D@F öí@Ï@×Ó
Þ koClÛ fìe¥N éF PVDd PvÞCPe¤ æCßÊ Àëpz Tëld ÚßØ@©@× ((⁽⁹⁶⁾
nhC Co kßh ÀìÏÇN PÂÞ ÙÎDµ Þ ÚD×q ÖD×CqC éÆ PwëlFD@µ x@Æ Þk Ý@ëC qC ÍÞC
éÇÛDÜZ lëDØÛ Mßµk kßh éÃëp¬ éF Co ÄÏh Þ lëDØÛÅßÏv Þ MkDGµ qDºA ,ækpÇÛ
Ùϵ ÚDGdD¤ qC Co ¢Øϵ éÆ PvC íØÎDµ íÛDR Þ lÛkßF DèÛAéì¾ß¤ Þ é×Dµ kDGµ
Ðì¥eN uDìÂ Þ êöCo éF ÍDS×C ÙìÏ·NÞ Àe¤ qC éÇÏF lzDF ækp@Ç@ÛÐ@ì@¥@e@N
lÂÞ )) .lëDØÛ MÞD©Â êDµkC æqDVC ÚDGdD¤ qC æqDVC Þ ÚmC ÚÞlF lzDFækßØÛ
ÚßZ((⁽⁹⁷⁾íÃz ÞC í¤Þ ÞC íGÛ ÓC éì¾ xÏWëÓ xÏW@× Cn@ç ÚC :êÞo
é×Dµ ÍߤC ÙÏµÞ PwìÛ íÂDF PÎÔ¨ Þ MÞDÃz rV PvC í¿OÜ× PëD¤Þ Þ MßGÛ
.PvC Àëp·N qC íÜ»Ow× ÚD¡ëC éþ Àëp·N qC
qC QÞldPvk éÆ íÎqC PvC íOÃìÃd xJ Ùèìϵ ÕC ÚCߨo é·ìz éÃ@¾ D@×C Þ
Þ lFDìÛ æCo ÞC MrµPdDv pFDܾ kpÊ éÆ PvC íÂDF lFC DN Þ æDNßÆ ,¢ÎÔV ÚD×Ck
MpSÆ §p·ÎDF MCoß®NÞ MöD¡Û oDGOµC éF Þ PvC MCnÎC êldC PÃ@ì@Ã@d Ý@ëC
PvC MCnÎDF ÙñDÂ Þ íNCm ÙϵÍqC ok kpìÊ í¿¤Þ Þ íØvC ÷öD¡Û pç ok Þ kpënJ
kßØÛ ¢ëßh pF íÏWN PvC MD¿¤ Þ öDØvCMpSÆ Þ PëldC Þ ÖDÃ× yoßè± ÍÞC
l×A pÊæßÏV MDÜÇØ× pF kß×p¾ oßè± Pì¡× Þ íÏ·¾Ùϵ Þ Pì¾Þp·× ÖDÃ× é@F
ok Þ P¡Ê íØw× ÝìG× ÖD×C Þ íϵC ÙÏÂ Þ íÎDØVC ÙÏµÞ ækCoC é@F ÷öD@¡@Û ok
lz ½ß¤ß× ÝìG× EDOÆ Þ EDOÇÎC ÖC Þ °ß¿e× cßÎ Þ íÎDØVCöD©Â éF êCéGNp@×
MDGRC Þ kße× EDOÆ Þ íÜìµ olÂ Þ íÏ쥿N Ùϵ éF kß×p¾ ÍrÜN Ð쥿NÙÎDµ éF
EDWdÞ MoDGµ Þ ³¿Î uDGÎ ,lÛlÛCßh yoß®w× EDOÆ Þ íÜìµ MDèFD¡@O@×Þ
éF íÎÞrÛ pìvÚßZ lëkpÊ ÚApÂ Þ ÐìWÛC Þ MCoßN Þ oßFq ,lìzßJ PFDOÆ Þ ¢ÃÛ
¸ÎD¬ ÚDwÛC Ep»× qCPÃìÃd ÝëC lìzoßh DN l×ApF êkß·¤ pìv éF lìvo DèOÛC
qDºA Þ PvßìJ kßh ФCéF lz éþ ¢ØvC ,lëkpÊ kßh ФC HÎD¬ Þ P¡@Ê
,ÍÞrÛ HNCp× ok PÃìÃd ÝëCxJ P¾pÊ PëÓÞ Þ MßGÛ P·Ïh kß@Ø@Û Mß@µk
pìv Þ lìvo íÛDwÛC ÖDÃ× éF ÚßZkß·¤ HNCp× ok Þ PwìÛ é@Ã@¾ é@F í@Ø@w@×
ÚßZ lz ¢ØvC ,P¡Ê ФDd í©OÃ×Þ ¸ÛD× éF íñDÜìF Þ kßØÛ qDºA í¿ìÏ@Ç@N
éÆ Cpëq lÜ¡iF PëÓÞ Þ MßGÛ í×DÛ ÖDÛ Þ lÛpìÊpFéþ ÙvC ,lìvo DèOÛC éF pìv
ÄÏ®× éÛ (( phA Ùϵ íÎC éF ÐvßOë )) íÜëk Ùϵ éFlÛCækßØÛ Àëp·N Co éþ
éìµp¾ éìµpz ÖDÇdC éF £D¥OhC Þ kßz ÁÔ¬C íçDÊ P»Îok éÇÛDÜ@Z Ù@è@¾
PèV qC éÆ PvC cÔ®¤C Þ é·¨Cß× EDF Ý× éìÏ쥿N é@ÎkCqC é@®@G@Ü@O@w@×
íÎD·NêClh Ùϵ pF ÚkpÇÛ ÁÔ¬C Þ éO¾Dë kCp¾C ª·F éF £D¥OhC ÍDØ·OvCéGϺ
cÔ®¤C EDFqC éÛ lz pÆm éÆ PwÛA qC ÖÔwÎC Ùèìϵ öDìÎÞC Þ öDìGÛC Þ é@ÇñÔ@× Þ
koCk Ößص ÕC Ùçqrµéì×D×C éþ xJ PvC QkDd ÁD¿NC éF ÁÔ¬C ÝëC éÆ Cp@ëq
éF PGwÛ éìÎߥd éìÜëk lëDõíÜ·ë lzDF MDÜìF MDëA éÆ Co Ùϵ éRÔ@R H@NCp@×
æoßÆn× MDëA éF ÝO¾Dë ÄìÃeN Þ Ýì®vßO×éF PGwÛ MDëA MCkßèz Þ ÝëlOG@×
x¿ÜÎCÙϵ íÜ·ë MÓkDµ ªëCp¾ Þ PvC ÝìÃë éRÔRHNCp× éÆ ÝìèOÜ× éF PGwÛ
ФC ,¢ÎߤC Þ MCßGÜÎC ÖDÇdC Þ ÚClFÓC Ùϵ íÜ·ë MDØñDÂÝ@Ü@v Þ ÁÔ@hÓC Þ
ÝìÜ×åØÏÎ DèÏÆC íNåN øëÓßÎC Þ ÷ßGÜÎC öDØv í¾ )) ¢µÞp¾ ,é@G@ì@¬æp@W@z
)) ÝëC lçDz (( ⁽⁹⁹⁾kDç Öß ÐÇÎ Þ onÜ× PÛC DØ@ÛC ⁽⁹⁸⁾.Ý@ì@dÐ@Æ
ÍߤC Þ ÖÔÆ MDdÔ®¤C éÛ ÍߤC CpÛA ((⁽¹⁰⁰⁾ EDOÇÎC ÖC Ýç MDØÇe@×MD@ëA
´Þp¾ CpÛA ((⁽¹⁰¹⁾ MÓßÎC lܵ MÔëÞöDOÎC MDÜìG× MD@è@FD@¡@O@× p@hC ))Þ
ok kCp¾C ª·F éF ¦ì¥iN ,¹Þp¾í@F é@×D@µ MD@ÛD@w@e@O@vC Þ MD@vD@ì@Âé@Û
éìØÇdÖßϵ Þ PvC íÂDF kßh Ößص pF oDGhC Þ MDëA ok PvC Ýìµp¡O@×½p@µ
PèV qClzDF ¸¾DÛ ¢Ïì¥eN éÆ lëAí× p²Û éF p²Û êkDF ok éZ pÊC éìÛD@Ûß@ë
PvC ½p·× êÞphCíÛDdÞo PvC íNDÆCokC Þ íÜìÃë íÛÔõ PvC í×ßϵ éÇÜ@ëC
((⁽¹⁰²⁾ íÜì·ÎCÙÎD·ÏÎ DìçD©× DìÏõ DØÎDµ ÚDwÛÓC ÷oÞpì¤ )) :éF
PvC ((Dì»× éìϵ íç D× íϵ öDìzÓC ÄëDÃd )) éF Úlz ÙÎDµ íÜ·ë ((
PvC Ð÷N ,íw¿ÛC ÞíÂD¾A MDëA ok PvC pÇ¿N Þ ,Ôص Þ DØϵ éÎÓDF éG¡OÎDF ))
Þ íÜwd öDØvC Þ íϵC öClG×ok PvC ÚkpÆ p²Û ,Co ÚA Úß®F Þ EDOÆ PëD@W@µ
Þ PëÓÞ Þ MßGÛ ÖDÇdC Þ P×Dì ÍCßdCÞ kD·× ok PvC pFlN ,ÞC êDìÏ@µ MD@¿@¤
éÏvo Þ éGOÆ Þ éOÇñÔ× Þ ÕDF )) ÚkpÆ ÝìÃë ,ÚAÐñCmo Þ ÐëD¥h Þ x¿Û MD¾A
Þ ÚDGÎD¬ MkDGµ Þ ÞC MDFÔÃÛC Þ MD¾A Þ DìÛké@F P@vC Úl@z D@Ü@ì@F , ((⁽¹⁰³⁾
ÖÔÆ ok Þ DìÛk qC ÝO¾Dë PºCp¾ Þ PdCo Þ íGõ éF PvCÍD»OzC ,ÚA ÚCoDËOvCßh
qC Co Ýì¨p·× Þ oCpFC qC Co ¢GÎD¬ Þ oDìwF Èë pç cl× oD@G@hCoD@RA Þ l@ì@W@×
Þ x¿ÜÎCÙϵ êCßv í·ìG¬ Úßܾ ÙìëßÊí× éØç ÝëC DF Þ l@ÛCækp@Ø@zoCp@zC
½Cp¥ÛCÝëC Þ ÚA MDìØÆ Þ í·ìG¬ ÙwV ÍCßdC qC lÛCTdDF ÖDØOÎDF í¨DëoÖDwÂC
íÛkC )) éF ÍD»OzCÞ lzDF ÚA MD¾A HÏ ÍCßdC éÆ MD¨Þp¿× Þ MDØè× qC PvC
øܬDGÎC Þ ÷pçD²ÎC DçCßÂ Þ øÏìiOØÎCÍDØ·OvDF MDÆolØÎC xhC Þ MDµßÜ¥@Ø@ÎC
.((⁽¹⁰⁴⁾
éFHÏÂ éVßN ÝìF Þ éëßìÛk MDvßwe× ok ÍDìh ½p¥N Ý@ì@F Úkp@Æ ¸@Ø@V Þ
ÚDNp¨ ÷phÓCÞ DìÛlÎC )) ÍDe× ,éëp¡F é¥ÂDÛ uß¿Û êCpF qC éëÞphC MÓß÷×
DìÛk HÎD¬ pFÞ ÖCpd DìÛk éF ÍD»OzC íGõ HÎD¬ pF .⁽¹⁰⁵⁾(( ÚD·ØOW@ëÓ
,ÍDØV MpSÆ ok Þ lÛDvpÛDèÛAéF pìv DN ÈÎDv ,PvC ÖDØNDÛ Þ CÞoDÛ íGõ éF éVßN
qC éìñrV ÅoCl× ¸Ü× Þ lëD¡Û Co ÞCöCoÞD× éF MD¿OÎC lëDØÜ@Û æl@çD@¡@× Ml@dÞ
qC Þ lFDë Äëp¬ ¸¬D Co Èë pç éÛ pÊClëDØÛ lëDF éëoߤ MDÆol× éF MD@¿@O@ÎC
bìç Co ÞC éÆ lÛCßN íwÆ MpSÆ éF ÍD»OzC lÛD×qDF¢ëßh EßÏ®× êßv éF ÝO¾o
.lÛDço PÎDèV ÈÎDè× qC Co PÎÔ¨ êkCÞ ÚDËÜ¡NHÎ DN lÛDØÛ ¦ÃÛ

½os íÜ·× ÝìÜZ DF Moߤ ¸ØV

½pËz ÚD®Ïv q rV lëDìÛ í×

ÝëC ,lÛoDØzcÞl× Co Ößϵ ÝëC Ðì¥eN Þ lÜÛCk ælëD¾ Co x¿ÛC Þ ÁD¾A MDëA pGìv
ÞC éÆ lzDF éÜëA lëDFéëA éÆ Cpëq krìh MDìSìd «ÔOhC Þ MDèV ÍDØçC qC æDGOzC
Moߤ lëA oß²Ü× éÜëAÚßZ lëDØÛ øëÓCêm íËÏØV lÛDØ@Û Ù@Ç@d p@²@Û ok Co
íÛClVÞ ,lzDF ælì¡Æ MkCoCé×pv éÆ lëDF êCælëk Co íÜìFéÜëA lÛD× oß@O@w@×
qÞDWN ´ßÜ¥× o߬ qC ÖDwVC TdDF ,lzDFælì¡Z éµpV PëÓÞ ÖDV qC éÆ lçCßh
.koClÛ p²Ûok Co ¸Ü¤ PìSìd Þ koClÛ

kßF p¾ DF Clh ¸Ü¤ ÄzDµ

kßF p¾DÆ ÞC ´ßÜ¥× ÄzDµ

Ý× Ùè»ÏG× ÈÎm ⁽¹⁰⁶⁾,DèF Cß@ÛöD@Ø@¬Þ D@ì@Ûl@ÎC ÷ß@ì@e@ÎD@F Cß@¨o ))
Þ konËÛ ¸G¬ ælÇOØϱ pìØ·N qC ÚD¡ëC Ùϵ éëDJ éÆ CpZ((⁽¹⁰⁷⁾Ù@Ï@·@ÎC
:lvpÛ ¸Ü¤ UÞC éF ÚD¡ÎÓlOvCyD¿h qCÞpJ

P¾pÊ íñDÜF gCoßv ÝëolÛC

P¾pÊ íëDÛCk gCoßv oßh ok

Dë lzDFíϵC ݾ éÆ «p¡FÓ kßVÞ PÃìÃd qC PvC TeF ÚßZ í@è@ÎC Öß@Ï@µ Þ
qC TeF¢GÎD®× Þ lzDF ¦hC íÜ·× éF íèÎC éÆ öíìz «p@z é@F Þ Ó «p@¡@F
lÜëßÊí× Þ lÜzDFÐvo Þ HOÆ Þ ÕCøÇñÔ× éÆ PvÞC HNCp× Þ PÃìÃd Úßò@z
,íÛöDz Ölµ éËÛDÜZ PvCMCpìh ÖDØN éëD× Þ MphA ФC ,kßVÞ PÃ@ì@Ã@d é@Æ
.PvC oÞpz ÖDØN éëD× Þ DìÛk ФC
¢Øϵ Þ kßFlçCßh êÞphC oß×C qC TdDF Þ MphA éF éVßO× ,Ößϵ ÝëC p±DÛ xJ
lìÏÃN éF kßz ФDdéÇÏF lzDGÛ ÍDìh MCpëߥN Þ ÍClV Þ TeF ª@e@× p@ÊC
DF ÚDçpF Þ uDì ªe× éÛ ÚClVÞÞ ÁÞm éF kßz ÅCokC Þ oDìhC P·FDO× Þ oCp@FC
êCpF qC íO×n× oDGhC Þ EDOÆ ok Þ l¡iF lëÞDVMDìd Þ íÂDF ,MphA ok ¦iz
öDìzC )) íñDÛCk éÆ PØÇd Ðì¥eN pF HìºpN éÇÏF ælìvpÛÖßϵ ÝëC Ðì¥e@N
ÝììÂCpzC éÆ ÕC ÐçC ÝÇÎ í¿iëÓ DØÆ )) ælìvo lzDF (( éìϵ íçD× íϵ
PìFpNÞ oDìhC P·FDO× Þ MkCoC ÚÞlF Ùϵ ÝëC Ðì¥eN éÆ lÜÛA pF lÛCÝìÇ@ÎD@vÞ
Þ ÙÏ·× HÛDVqC ݬDF Þ pçD± æCo qC öDÃÎC Þ ÙÏ·O× HÛDV qC x¿Û éìÆrN Þ H@Ï@Â
Åok kCl·OvC ¸ÛD× Þ ÍÔ¨Qoß× ,ÍClV Þ TeF êÞpìJ ªe× Þ ÍDe× ,lzp×
éÆ lÜÛApF lÜÛDìF Þ TeF ÚCÞpìJÞ ÚDçpF ÚDGdD¤ éÆ ÝìñD¡× Þ PvC Ù@Ï@µ Ý@ëC
í¾DÆ MDWÛ ok ÚDçpF ªe× éF íÎߥdÙϵ Þ ÐèvC ,Ðì¥eN ok pÇ@¾ Þ p@²@Û
ÝëC éÆ ÙìëßÊí× xJ PwìÛ MkCoC Þ êÞpìJ Þ éìÆrNÞ PìFpN éF PVDd Þ PvC
é¿wϾ Þ Ôص Þ DØϵ Co éÎC éF éG¡N kßzí× HGv ÚßZ lÛCælì×DÛé¿wϾ Co Ùϵ
ФDd íOÂÞ íÎD·N Äd éF éG¡N Þ éÎC éF PvC Ä¡·N Þ éG@¡@N ÚD@¡@ëCÚD@Fq ok
êphC÷oDG·F ,íÎߥd Þ êoߤ éÛ lzDF êoß©d Þ êkßèz ¦iz Ùϵ éÆkßz
éÛ kßz ÙÎDµÝìµ éÇÏF lzDF ÖßÏ·× Ýìµ ,Ùϵ éÆ kßzí× Ð¤Dd éG¡@N í@O@ÂÞ
éF ¦iz Ùϵ ÐS×kßz ÖßÏ·× DF leO× ¦iz éÆ PvC íOÂÞ ÝëC Þ ÖßÏ·× pì@º
êphC ÷oDG·F kßh éìÜçm oߤéF ¦iz Ùϵ ÐS× kßz ÖßÏ·× pF ¯ìe× Dë kß@h
kkpÊ ÞC Ýçm ée¿¤ ÐS× ¦izéF éOGwÛ ÚDìµC ée¿¤ éÆ PvC éG¡N íO@ÂÞ
Ýìµ Þ PwìÛ ælëCq Moߤ íÎD·N ÄdÙϵ éÆ Cpëq lzDF DèÛA Ýìµ DèÛA éF Ùϵ éÆ
Þ kßz ÝÆ ÖDÃ× HdD¤ éÆ PvC íOÂÞ ÔصíÎD·N Äd éF éG¡N Þ PvC ÖßÏ@·@×
.kßz íÎD·N Äd ½p¥N Ýìµ éÇÏF íÎD·N Äd ½p¥N ÐS×íÜìµ ÙÎDµ ok ÞC ½p¥N
Þ ,⁽¹⁰⁸⁾ÚßÇì¾ ÝÆ öíì¡ÏÎ ÍßÃN PÛC ÚßÇì¾ ÝÆ öíì¡ÏÎ ÍßÂCíÛC )) :é@Æ
Pì×o mC Pì×o D× Þ , ⁽¹⁰⁹⁾¢®Gë DèF íOÎC ælë Þ p¥GëC éF íOÎCéÜìµ P@Ü@Æ
(( .⁽¹¹⁰⁾

PwìÛ Clh Pvk íϵ Pvk pÊC

PwìÛD¡ÊÐÇ¡× pÊk Pvk CpZ

Þp²Û éÆ Cpëq kkpËÛ Ð¤Dd ÚDçpF Þ p²Û Þ ÚDìF Þ TeF Ôص Þ DØϵ ,é@G@¡@N Þ
,PvCíØvo Ùϵ Þ ÖßÏ·× Moߤ Íߥd éÆ íÎߥd Ùϵ qC ækD@ëq Co ÚD@çp@F
oDF ,ÖßÏ·×oß©d éF kß¡Û íèOÜ× éÆ ÖßÏ·× qC Moߤ Íߥd Þ P@w@ì@Û êp@RC
éÛ lzDF x¿Û°ß¿e× éOvßìJ éÆ CpZ lëCr¾C ÞC oqÞ pF Þ lÛCkpÊ kD@ëq Co x@¿@Û
ÙÎ ÙR ÷oßOÎCCßÏØd ÝënÎC ÐS× )) .P@vC Ù@Ï@µ ÚöD@z é@Ç@ÛD@Ü@Z ÞC ³@¾D@d
:koCk íÜ·× ÝëC éF æoDzC ((⁽¹¹¹⁾DçßÏØeë

ÚD¡ÎDØdC ÝN ÐçC êDçÙϵ

ÚD¡ÎDØd Ík ÐçC êDçÙϵ

MDìÏWNéÛ ,Ðõ ÖCliOvC éF PvC ÍDìh MCpëߥN Þ x¿Û P¡Ü× qC Ù@Ï@µ Ý@ëC
,MpSÆ ÙÎDµ Þ DìÛkPØv qC x¿Û MCpëߥN Þ ÍDS×íF ÙÎDµ éF ÍD¥NC Þ íÎD·N Äd
MldÞ ÙÎDµ éF Þ íGõPØv qC éÇÜëC éÛ PvC kÞkp× x¿Û êßv éF Þ kÞl@·@×
ÁÞmíF ylëlv pìº Äël¥N Þ ÚD¡ÛíFMldÞ qC ylìdßN ÚDçpF lzDF ´ßVp×
:ÚDØëC oßÛ ÞC qC Co Ðõ éÛÞ ÚDÜìجC ÞC qC Co x¿Û éÛ ,ÚDìµ

Èz Þ Ý± lëCr¾ íìÛk PØÇd

ÈϾ Áß¾ kpF íGõ PØÇd

HϬ,íÛD®ìz uÞDvÞ Þ íÛDw¿Û §CpºC DF PvC éÎC éF éG¡N éÆ Co íÃìÃd Ùϵ
DF Co íÛDçpFÙϵ Þ (( .⁽¹¹²⁾ÚD·ØOWëÓ ÚCl©ÎC )) éÆ íÛCßOÛ Ðì¥e@N Þ
Þ lÛkpÊ HϬ Ýì·× ,êßìÛk§CpºC HϺC ok éÇÏF íÛCßN Ðì¥eN ,§CpºC éÏØV
DF éÆ Co íØϵ pç éÆ PvC ÝëC êßìÛkÙϵ qC êÞphC Ùϵ rìØN Þ P¾p·× ÚCrì@×
éÆ PvC §CpºC jÜv qC Þ DìÛk PØv qC kkpʸØV Þ kßz pwì× êßìÛk §CpºC
pwì× ¢Ïì¥eN Þ kß¡Û ¸ØV ælvD¾ §CpºC DFéÆ íØϵ Þ kßz ¸Ø@V D@è@ÛA D@F
Áp¿ÎC í¾ ÚDìµÓC ª·F ÍDÂ Þ )) .PvC §CpºC xÜVDÛÞ íGõ HÛDV qC kkpËÛ
ÕC ÙÆlëC ÚCßhÓC DèëC CßØϵC ÷piÎC Ùϵ cl× Þ DìÛlÎC Ùϵ ÖmÞ ÝìØÏ·@ÎC Ý@ì@F
DÜ×ßϵ ÚC DìÛlÎC í¾ lçrÎC Þ êßèÎC øGÛDW× í¾ éND¨p@Ø@Î Ù@Ç@Ã@¾ÞÞ í@ÎD@·@N
½oD·× Þ øìÂÞm Ößϵ íç Þ Dèì¾ ÝìGºCpÎC DìÛlÎC öDØ@Ï@µ í@Ï@µ ø@×p@e@×æn@ç
DèÜÇÎ ÚDçpGÎC Dèìϵ DìÛDR DÜØÂC ÚC Þ ÚClVßÎC Þ ÁÞnÎC íϵ DçD@Ü@G@×ø@ì@¿@¡@Æ
pñDv½ÔiF øÃìÃeÎC êßÃOÎDF ÍÔhÓC Þ ¸¾pOÎC Þ æDWÎC øGe× ¸× DèÏì¥eNonO·ë
êpNDØÎDèFDwOÆC íϵ øÜì·× PÛDÆ DØFo ÐF DìÛlÎC øGe× ¸× ¸ØWN DèÛD¾ ÖßÏ@·@ÎC
⁽¹¹³⁾öDÛA Þ ÐìÏÎCöDÛA oCpÇOÎC Þ íÎDìÏÎC pèv Þ ÁD¡ØÎC ÐØeN DèF ÝìÏ»O¡ØÎC Ý×
íØçßÎC ÈÎm ÐÆ Þ MCßè¡ÎCÞ mÔØÎC on·N Þ oD¿vÓC Þ øFp»ÎC íϵ pG¥ÎC Þ oDèÜÎC
Þ HÏÃÎC ݵ DìÛlÎC øGe× ª¾pF ÓC Ð¥eNÔ¾ ÷phÓC Ößϵ D×C Þ íÎDìiÎC ¸¾pOÎC Þ
ÙÇØÏ·ë Þ ÕC CßÃNC Þ ÕC ÍD DØÆ êßÃOÎC øvol× í¾ÓC uolN Ô¾ êßèÎC øGÛDW×
ÈÎm pìº Ý× ÷pwì× ø¾oD·OØÎC ÖßÏ·ÎC ÚC pçD± Þ êßÃOÎC QCpì×ÙÏ·ÎC зW¾ ÕC
íϵ¸¾pOÎC Þ øìÛCßìeÎC MDvDëpÎC Þ øëÞDìÛlÎC MD·¾pOÎC íϵ £peÎC ÷lz¸× Ð@F
ÝìF ÷pè¡ÎCíϵ ÖDØOçÓC Þ kÔGÎC í¾ ¯wGOÎCÞ Þ kÔGÎC í¾ ¯wGOÎC Þ kD@G@·@ÎC
ÅßÏv Þ ÄëDÃeÎCÙϵ Щ¾ ÈÎm Ý× ÙÏ·¾ uÔ¾ÓC Þ êp·OÎC øëDº ¸@× uD@Ü@ÎC
Þ DìÛlÎC í¾ ÚÞlçCrÎC Ùç øÃìÃdEDGÎÓC íÎÞÓ ÓC À¡Çë ÙÎ Tìd ÷phÓC Äëp¬
kDçrÎC íÎC ½p¥ë uDÜÎC ÐÃµÓ éÎDØF ÐVoí¤Þ CnÎ öDèÿÎC ª·F íO¾C l Cnè@Î
.((⁽¹¹⁴⁾ÄÏiÎCÐõC ÙèÛÓ
Þ MDìèëlFéÇÜëC DF êkßGÛ æCo ÚA ok Co ½ÔOhC êkßF Ùϵ ,PØÇd Moߤ pÊC
ÐS× PvC ælz ½ÔOhCÐe× ,Moߤ öDØÇd éÛDì× ok ÅÔv MCp©d MDìÛClVÞ
ÖDØN Þ ÕC ÐçC krÛ ok PvC íèëlFéÆ ÞC PÃìÃd MldÞ Þ kßVÞ PÎD¤C éÎöDw×
Þ kD·× Þ éÛöDz íÎD·N Äd Ùϵ éÎöDw× ÐS×koCk P¡ÊpF Þk ÝëC éF éìÜëk lëDõ
pìº qC ,PëClç Þ MldÞ Qoß× ,Ùϵ ,PÎÔ¨ Þ MpìdÐìÎk ,½ÔOhC ,DèÜëC pì@º
Þ ÚCoßÆ PëDÇd .lzDF PÎDèV Þ PØÏ@± ,l@ëA Ð@¤D@d Co ß@N é@a@ÛAMkCoC æCo
PëClç ¸Øz pÊC PwìÛ íϤDd Co ÚDçpF ÚA qC ækDëq ,½Þp·× ,Ðì@JP@¾p@·@×
.êkßØÛ DWÆ ½ÔOhC ,êkßF Èë pç MkCoC Pvk okpìJ

êlF í·Øz pÊC xÆ pç ÀÆ ok

êlz ÚÞpìF ÚD¡O¿Ê qC ½ÔOhC

,PwìÛ¢ìF oßÊ qÞo DN ÞC ¢ÜìF Þ oÞpº éëD× ,PvDìÛk qC PØÇd Moߤ ÚßZ
.l¡iFêÞo MphA êDJ Þ lçk íÜìF P×Dì ١Z ,íÜëk PØÇd

ßz oCrìF Þo Ðõ ÝëÞ Öl ÝëCq

ßz oCkoßhpF Þ êßV íGìº Ù¡Z

Íß©¾ pç êkpGF íJ ¢Ï©¾ éF pÊ

Íßvo êlÜZ Clh êkDOvp¾ íÆ

êDJpF pv Þ æk ßz Þ Pwz ,MÔ©¾ qC Co éÜìv Þ pìÊæoDÜÆ ,oÞpº qC !æoDa@ì@F
.oCnÊ íGìº ÚÓßvo

DJ pëq Co Äd ÚCkp× ßz ÅDh

D× ßaØç ÝÆ lwd Áp¾ pF ÅDh

l¡iF êkCl·OvCéÏØWÎC í¾ kßz Ðì¥eN x¿Û P×Ôv DF pÊC PØÇd Moߤ
lëApF MphA ÙϵHϬ ok Þ kkpÊ rñD¾ MkCoC Þ P·FDO× P¾Cp@z é@F p@ÊC é@Æ
ok ÚkpÆ ÚDÇìÛ P×lh,Ál¤ éF íOµDv ÝÇÎ kpìÊok jìv ¢NA éF oCÞPëpGÆ
ÚÓ )) PvC ÚkpÆ PØÇdÐì¥eN ÍDv ÝëlÜZ qC pOèF kCl·O@vC Ý@ëC ækD@¾C
DF ÕDF mDì·ÎC pÊC Þ .(( ⁽¹¹⁵⁾øÜv÷kDGµ Ý× pìh ÙÎD·ÎC lܵ øµDv ußÏV
Ýëk öDØϵ DF Þ l¡iF lFC MÞDÃz ,kßzÐì¥eN ælvD¾ êDçCßç Þ ælvD¾ §Cp@ºC
éÛßËÜëC éF lÛkßØÛ êpwØç oCÞÐèVßF ÚDÊorFDF éÆ ÚDÛA ,kkpÊ lw@d é@ëD@×
.lÜOzClÜJ ¢ëßh Ùϵ ÚßZ Co ÙÎDµÙϵ .lÛkßF ÔOG× Ößϵ

lÜOzCkpF öDìGÛC DF êpwØç

lÜOzClÜJ kßh ßaØç Co (116)DìÎÞC

Co íØÎDµoCkop× Ùϵ ÝëC lÜÊ lÛoCkpF oDF Þ oDÆ qC ækpJ ÚßZ éÆ lÜOwÛClÛ ÝëC
.kpìÊCp¾

qDW× ÐçC ¢zßÆ êÞDÇF pÊ

qDìJ ÚßaØç kßF ælÜÊ ,ßN éF ßN

pNr»× íF êpËëk qC íÇë pç

pNr»Û pËëkq Èë Co ÚDÂkD¤

,kßz Ðì¥eNÞC qC nhC Þ ÙÎDµ P·FDO× ÚÞlF pÊC ¢µCßÛC éÏØV éF íÎߥd Ùϵ
,ÙÎDµ lìÏÃN Þ MkCoCÀ¤ÞíF x¿Û Þ lFDë qÞpF éÆ kßF lçCßh x¿Û MDÛß@Ü@Ç@×
ÍD DØÆ PvC ÚD®ìz MÔ©¾oßè± ÞC MDÛßÜÇ× qÞpF Þ PvC ÚD®ìz Ð@Ç@ì@ç
:jì¡ÎC

oDËÛ ÚA pè× q lz ¹oD¾ éÆ Ík

oDØz ¢ÛD®ìz êDWÜOvC ÌÜv

oߤ ÝëC Þ ÍDe× MÓDìh ÝëÞ

pWd ÚA pF kßF ÚD®ìz éÏ©¾

ø·FDOØFéGÏ oDÜOvC Þ oCpFÓC ÖßÏ·F p¥GOvCD× l·F oD¿vÓCH@dD@¤ ÍD@ ))
TdDGØÎC pSÆCÚC ÄeÎCÞ :oDǾÓC ÈÏN í¾ pØ·ÎC ¸ìì©N íϵ ÖlÜOvCÞ oD@ì@hÓC
Þ æDGOÛÓC kpW× éì¾÷lñD¿ÎC DØÛC ÁCoÞÓC Úß®F í¾ øFßOÇØÎC pND¾lÎC í¾ øOGSØ@ÎC
öD¿OÆÓC Ó ÍߤÓC íÎCÁß¡ÎC ÍߥeÎ oD²ÛÓC Þ øëColÎCíÎÞC oDÇ@¾D@F ø@¬D@dÓC
éF Ð¥eë Ó DØ× ÈÎm kpW×ÚD¾ Íß÷ØÎC ÞC Íß÷ØÎC yßÃÜF uß¿ÜÎC yDÃOÛD@F
l·ë DØ× íç ÐF ÁCnØÎC Hì¬ Þ ÍDGÎCødCo Þ x¿ÜÎC ÚßÇv Þ HÏÃÎC ÚDÜ@ì@Ø@¬C
øÃëp®F DëlOÃ× ÚDÆ ÚC oCpvÓC íÎC ÍߤßÎCÞ ø¾p·ØÎC ÐìGv ÅßÏwÎ H@ÎD@®@ÎC
Ùϵ Þ kD·ØÎC Ùϵ Þ íÎD·N ÕC ø¾p·× ÚC ÙÏ·ìÎÞoDìhÓC MD¿¥F D¿¥@O@× oCp@FÓC
D¿ÃÏN Þ øRCoÞ éìÿÎC ÞC í×D·ÎC øìÃÏN ênÎC kDÃOµÓC DèFkCpØÎC xìÎ ÷phÓC Äëp¬
DØÆ ÄñDÃeÎC Äëp¬ éÎ fO¿Üë ÙÎ ÷oߥÎC íϵ kßØWÎC Þ lìÏÃOÎDF½ß·¡ØÎC ÚD@¾
Ýëp»¥OwØÎC Ýì¾oD·ÏÎ À¡ÇÜë D× éÎ ÐSØOëÓ Þ Ýììè@ÎÓC ÖCp@Ç@Ï@Îf@¿@O@Ü@ë
Þ ÄñDÃeÎCøÃìÃd Þ ÄñÔiÎC ÁÔh ø¾p·× Ý× øvßweØÎC MCnÏÎC Þ ÷oߥÎCÙÎD·ÎC
ÙÏÇOØÎC ÷kDµ ßçDØÆ ÖCpØÎC ÝìweN í¾ øÎkDWØÎC Þ ÖÔÇÎC pëpeN Äëp¬ ßç D× Ó
EDe¤C øëDº Þ p²ÜÎCÐçC EöCk ßç DØÆ PeGÎC TeGÎC kpW× ßç D@©@ëC x@ì@Î Þ
lÇë ÙÎ ælë UphC CmC ª·FÁß¾ Dè©·F MDØϱ Dè·ìØV ÚD¾ pÇ¿ÎC Þ øSdD@G@Ø@ÎC
oßÛ ÷pØR ßç ÝìÃë ´ßÛ ÈÎm ÐFoßÛ Ý× éÎDؾ CoßÛ éÎ ÕC зWë ÙÎ Ý× Þ D@è@ëp@ë
⁽¹¹⁷⁾é¤ßÏh Þ ÷oDè®ÎC Þ ulÃÎC ÙÎD·FéÎD¥NC HGwF Ý×åØÎC HÏÂ í¾ ½nÃë
½oDhq íÎC ÚßÆpÎC Þ §oÓC íÎC kÔhÓCÞ øØì×n@ÎC ÁÔ@hÓC Þ Ð@è@W@ÎC Ý@µ
öCoA ¸GON í¾ êpص Ý× Cp®z P·ì¨ DØ× CpìSÆÕCp¿»@O@vÓ í@ÛC Þ kD@w@VÓC
ÍßÃÎC í¾ ÙèNrFpV ÙÏ·N Þ ÙèNDÃìÂlN Þ ÖÔÇÎC ÐçC Ý×ÝìÎkDWØÎC Þ ø¿wÏ¿OØÎC
ÚC ÚDÜØÎC ÕC lìëöDN Þ ÚDØëÓC oßÜF p×ÓC phA ÝìGN íOdTeGÎC í¾ Ù@è@Ü@Ü@¿@N
éÎßvo íÎC Þ íÎD·N éìÎC DÛp×C ÖD×m DÜìÃÎD¾ ÙìÃOw× pìº Ùè¬Cp¤Þ Ùìõ ÙèvDìÂ
ÐìiOÛ ÚC ÐìiÛ ÙÎ Þ æDÜÂl¤ Þ éF DÜ×A éÜ× íÎD·N DÜ»ÏF D× ÐǾ onÜØÎCp@ën@Ü@ÎC
D× DÜGϾíϵ ÕC fO¾ íOd DÜìèOÛCÞ æClèF DÜëlOÂC ÐF DìSeF DÇÏw× Þ DìÏõ DèVÞéÎ
Þ øÏèWÎC Ý×øì¾ß¥ÎC ÖCßµ MDçpOF лO¡Û Ó Þ fWÛC Þ éO·FDO× øÆpGF fϾD¾ fO¾
÷kDV ݵ ÖClÂÔÎÞ øÏ©× øÜO¾ DèÛD¾ øÏØV ø¿wÏ¿OØ@ÎC Ð@ëÞD@ÂC í@ÎC Ý@Æp@Û Ó
ÙÏ·ÎC Ý× Ùçlܵ DØF Cßdp¾MDÜìGÎDF ÙèÏvo ÙèNöDV CmC ÝënÎC Ùç Þ øÎr× ECߥÎC
mlOÛnÏèGÎC((⁽¹¹⁸⁾.íèÜNCÚärèOwë éF CßÛDÆ D× ÙèF ÁDd Þ
P×n×Co éëoߤ Ößϵ éÏØV yoD·zC éÏØV ok øØdpÎCéìϵ í@ëD@è@F j@ì@z Þ
:PvC ÝëC í©·F Þ PznÊ êCæoDJ ,ækß×p¾

íèÛ Ík oC Ä¡µ Ùϵ pìº éF ßN

íçkí× ÚD®ìz éF DWÜOvC ÌÜv

кk qC êoCk éÇÛCq MkDF Öpz

лF ok ÚD®ìz êDWÜOvC ÌÜv

êß¡F ÚD®ìz éÏ©¾ qC Ík cßÎ

êßËF Ùç íáµ uok uol× êC

ÍߤCíF ÖÔÆ Þ éþ ÝëqC lÜZ

Íß©¿ÎCßF êC íÜÆ íÎDh Co r»×

íÏV oCßÛC éF ÝÆ oßÜ× Ík

íϵßF xìÎ évDÆ ízDF lÜZ

øvolØÎCí¾ ênÎC ÖßÃÎCDèëC ))

(119)øvßvÞ æßØOÏ¥d DØÏÆ

HìGeÎCpìº í¾ ÚDÆ ÚC ÙÆ pǾ

(120)Hì¥Û êphÓC÷öD¡ÜÎC í¾ ÙÇÎD×

kCå¿ÎC cßΠݵ Öß Dë CßÏwºD¾

(121)kD·ØÎCí¾ íWÜë xìÎ Ùϵ ÐÆ

x¿ÜÎC øØϲΠDSµDF Þ DGÆp× ÔèV éÏçC pìº Ý× Ù@Ï@·@ÎC Íß@¥@d ÚD@Æ D@Ø@Î Þ
:Ýì¾oD·ÎCª·F ÍD .DèVÔµ ÝÇØë Ó öDìµ öCk MCm x¿ÜÎCpì¥ë é×DÇ@e@O@vD@FÞ
ÐèWÎC Ý× UÞpiÎCêC Ùϵ ÐèWÎC íÎC UÞpiÎCÞ ÐèV Ð@è@W@ÎC Ý@× UÞp@i@ÎC
éVÔµ ÝÇØë Ó HÆp× ÐèVøìÛDw¿ÜÎC yßÃÜÎC Þ íÎߥeÎC ÙÏ·ÎC íÎC ¯ìw@G@ÎC
((⁽¹²²⁾.ÙϵÐèWÎC íÎC ÙÏ·ÎCCnç Ý× UÞpiÎCÞ

(123)êA ok MDFCph éF éËÛA ælF íëßz Þ Pwz

ækßÎA ,ECph pëk ÝëC ßN q kkpËÛ DN

kp× éF êqß×DìF íØϵ CpZ xJ

kpÆ ÅDJ ÚCq Co éÜìv lëDìF ¢Æ

êÞpìJí¾DÜ× Þ êßGÛ éþ Þ íµpz Ùϵ Ðì¥eN ¸ÛD× ÝOhß×A ,ÐçC pìº qC ÙÏ@µ
¢ÃÛ ækDv ée¿¤pF yDÃÛ éÆ Cpëq PvC êßÎÞ éÏ×DÆ uß¿Û pìRöDN ÁÞD·× Þ PvC
.lwëßÛ EßOÇ×pìº nºDÆ pF HNDÆ Þ lÛq
éF ÄÏ·O×PvC íØϵ ÚA Þ lÜ×DÛ ÁÔhÓC HënèN Þ x¿ÜÎCÙϵ éÆ ÁÔhC Ùϵ Þ
Þ ÅDJ éÏëmo MD¿¤qC éÆ íOìSìd éF ÐëD¥h Þ ÐëCmo qC ÞC ÍCßdC Þ íÛDwÛC x¿Û
qC ÞC oC߬C Þ x¿Û ÙϵéF kßzí× ÙwÃÜ× Þ kkpÊ éOvCoA éÏìØV MD@¿@¤ é@F
´CßÛC Þ MkCoC Þ PÎDvo Þ MßGÛÞ PëÓÞ PvC x¿Û oC߬C ÐhCk Þ kß·¤ Þ ÍÞrÛ
¸ì®× Þ x¿Û éìÆrN Äëp¬ Ùϵ éF Þ kD·×Þ P×Dì ÍCßdC Þ MD×CpÆ Þ MD¿zDÇ×
Ùw ok Moߤ öDØÇd ,PvC ÝëC qC MoDGµÅßÏv Þ Ðõ êCpF qC ÞC ÚlìÛCkpÊ
lÜO¾pÊ Moߤ kßh uDì qC Èë pç Þ lÜO¾o ÚDçpFêD¥µ DF ÚCoßÆ ÚßZ ÍÞC
Þ PwìÛ ÚDçmC ok Moߤ Íߥd rV ÚDçpF éWìOÛ lÛkDO¾C½ÔOhC é@¬oÞ ok Þ
ÅCokC ,ÚDçpF ФDd ,¢ëßh x¿Û qC PÏ¿º éëD@× x@¿@Û Moß@¤Ð@ì@¥@e@N
MDÆpO¡× éF Co í¥iz PvC í¥iz ,x¿Û ÅCokC Eß@Ï@®@× Þ P@vCí@Ï@Æ
lþéw¿Û ½pµ Ý× )) P¾Dë Co ÞC ,MD¥i¡× éF lëDF éÇÏF PhDÜ@z ÚCß@Ní@Æ
x¿ÛxÆ pç éÛ PhDÜz Co Clh PhDÜz Co kßh éÆ pç ,((⁽¹²⁴⁾éFo ½pµ
½p·NÈw¿Û ½pµC )) Ýì@Ü@Z Ù@ç Þ P@hD@Ü@z Co Cl@h P@w@ÛCk Co í@Ï@Æ
íëDvDÜz Þ P¾p·× ((⁽¹²⁶⁾éFpF ÙǾpµC éw¿ÜF ÙÇ@¾p@µC ,⁽¹²⁵⁾È@Fo
Co íÛDçpFÙϵ íÛCßN ,êßz ¢ëßh x¿Û Íß»¡× pÊC ,íÏÆ ok éÛ PvC íñrVok
,íëDØÛ kßhx¿Û Åok DN íñA ækDv lëDF yßÃÛ ÝëC qC éÆ í@ÛCk Þ í@FD@ë ¸@ÛD@×
éF Þ ÚCpìd kßh íñDvDÜzok Þ lëDØÛ ÚD×q lërë DF ÚDìF ÖDÃ× ok ÚDçpF H@dD@¤
CßÎßÃë ÚC Þ Ùè×DwVC ÈGW·N ÙèOëCoCmC Þ )) ,lëA ÚCqpÎ ,ÚDÛq lÜÛD× x¿Û ÌÛDF
Ùç Ùèìϵ øeì¤ ÐÆ ÚßGweë÷lÜw× H¡@h Ù@è@ÛD@Æ Ù@è@Îß@Ã@Î ¸@Ø@w@N
((⁽¹²⁷⁾.Þl·ÎC

ÐÏd pJ p¾DÆ oÞ ÚßZ ypçD±

ÐVÞq Clh pè ÚÞolÛC

lërë DF pF lÛq éÜ·¬ ÚÞpF qC

lërë koCkí× ÌÜÛ ¢ÛÞok qC Þ

DN êßWFCo ¢ëßh ÖDëC p©h Þ íçCßh ¢ÜìF pÊC ,êApF PÂÞ fìw× H@Ï@¬ ok
íFDë¢ÛCk

¢ëßh ÖDëC pGØ»ìJ qC ÐwË×

¢ëßh ÖDÊ pF Þ Ý¾ pF ÝÆ ÙÆ éìÇN

êCíOzq qC oÞk ßN íiìz DF éÇÛßZ

êC íO¡Æ ok Þ êoDìv Hz Þ qÞo

MDWÛok éÆ lÜÛApF ÝììñD¡× ´DGNC ,lzDF x¿Û éìÆrN Äëp¬ éÆ íÛDR Ùw@ ok Þ
pF ¢ëßh ¦ÂDÛÐõ qC Þ koClÛ íGÏ ÍDصC éF PVDd Þ í¾DÆ DèÜN Ùϵ ,êÞphC
½Ôh Þ PÜv Þ EDOÆ£ß¥Û ½Ôh ÝëC Þ lÜëDØÛ é×DÂC ÚDçp@F H@Ï@®@× Ý@ëC
Þ koClÛ ÀìërN Þ ko éF PVDdPvC ÚDëkC pëDv éÇÏF éì@×D@×C H@çn@× êoÞp@¨
Ý× EDh lÂ Þ DèìÆq Ý× fϾCl )) lÜëßÊ ÝììÂCpzC lì@Ï@Ã@N é@F í@©@·@F
.lÜÛCkÍDe× ÝëC ÚÞlF Co MDWÛ Þ ((⁽¹²⁸⁾Dèìvk
§Cp×CUÔµ ,lÜëDØÛ kDØOµC ,¢ëßh ¦ÂDÛ Ðõ pF x¿Û éìÆrN Äëp¬ ok Ý@Ç@Î
Co éÏëmo MD¿¤qC Èë pç éÆ lÛCéO¿Ê éÇÛDÜZ lÜçCßh ªëp× Ðõ éF Co íÛDw¿Û
yl¨ Þ kßz ÅDJÞC qC x¿Û DN kßØÛ ¸¾k lëDF ÚA l¨ pF PG±Cß@× Þ oCp@Ç@N é@F
bìç Þ lëCr¾C Pϵ ,lÜÆ éZpç PvC Ðìϵ ¦iz DN éÆ lÛClÛ ÝëC kkpÊ ÞC éÇÏ×
éÆ kkpÊ pNÙÇeOw× pËëk Pϵ ,íOϵ¸¾k §p¾ pF Þ lÛCßOÛ ¸¾k kßh qC Pϵ
((⁽¹²⁹⁾.ÐìϵÐìÏ·ÎC êöCo ))

kßz Pϵ ,íOϵ kpìÊ éZ pç

kßz PÏ× ,íOÏ× kpìÊ p¿Æ

oßÛíFéÏìØV qC éÏëmo ¦ìi¡N Þ Co x¿Û PvC íOϵ ,íÏص pF PG±Cß× lìÃ@N
,Èë pç ÐëÞöDNÞ lÜÛCéFD¡O× íÛDw¿Û Þ íÛÔõ MD¿¤ éÆ Cpëq ÐÇ¡× oDìwF ,jìz
pص qC íNl× ok ¦ìi¡N§p¾ pF Þ PvC íèÎC ÚDëDÜìF Þ ÙÏ·ÎCí¾ ÝìivCo oDÆ
éF ÚlëqoÞ ÍD»OzC éF ÚkßØÛ oÞk§p¾ pF Þ kßØÛ oÞk ÚCßOÛ kßh qC éÏëmo È@ë
ÅDJ éÆ êß¡× Co P¾DSÆ ÝëC ,jìz PØçEA rWF lFDë ÝÇØN x¿@Û ok ÞC p@ì@º
Ùçok éÆ oDì× P×DÃOvC éF Co XÆ ¸Ï¨ ÝëC ,pìJÝìÃÏN ÐÃì¤ pìº é@F Þ kkp@Ë@Û
qC Þ lFDë P¤p¾ êoC êÞo éÆ êpv pèF ÚDèÜJ pv oCrçÝëlÜZ Co x¿Û .lÜ@Ç@z
.êkpÊ ÅÔç DN íFDìÛ ÚD×C ÚA pçq qC Þ lÛqpçq Co ßN êpËëk

êpv pç Þ Pvpv ÝëlÜZ Co x¿Û

êpSÎCPeN DN ypµ qCp¾ qC

.rëoÞC êDJ ÅDh pF ¢ëßh êÞo EC Þ rëpÊ íçDÊA jìz æDÜJ ok íçCßh ÚD×C

rëpÊ ÚÞk x¿Û pçq rÆ ÚA ФDd

rìN Þ PwZ lzp× ÁDëpN ÝÆ yßÛ

ßN ÖDÊ lÜìF jë yDF ÚßZ x¿Û

ßN ÖCo ÞC kßz ÚClÛk ÝF qC

ÍD·¾CéF PvC ÝOzCk Ùϵ ÚA éÆ (( ÍrÜØÎCpìFlN Þ ÚlØÎCøvDìv Ùϵ Þ ))
¢èþ êoDGOµCéF cÔ®¤C ok Þ kD·× Ýwd éF kßz êkß× éÆ íèVÞ pF kDG@µ
TëleN éF Þ ½Þp·×íèÎC ídÞ éF éÆ PvC íÛDwÆ é¤Dh Ùϵ ÝëC xJ l@Ü@×D@Û
éF DèÛA ¯Fo Þ koClÛ qÞDWNMpSÆ ÙÎDµ qC kDGµ ÍD·¾C éÆ Cpëq lܾߤß× í@Ç@Ï@×
pç Co kD·× éÇÛDÜZ PvD¿OhC PëDèÛok PvC MpSÆ l¨ Þ MldÞ ÙÎDµ éÆ kD·@×
íwÆ lÛCßOÛ ÅCokC rìÛ kD·× éF Co ÍD·¾C¯@Fo kp@Æ l@ÛCß@O@Û ÅCokC ,í@Æol@×
kD·× Ýìµ kßh éÇÏF lzDF ÞC kßè¡× xÆ pçkD·× éÆ PvC ÅCokC ÝëC òèOwëD@z
éF Co ÞC pv æCo qC PÆpd ÖClÆ éÆ lÛCk DN lÜìF éÜëD·×Co Èë pç oCpvC Þ l@zD@F ÞC
lÜOwìÛ Þ lëDØÛ íèÛ éÆ koCk qDF kD·× qC Ðص ÖClÆ Þ lëDØÛp×C éÆ lÛDvo kD@·@×
éF íçCo ÚD¡ëC lìÏÃN pìº éF Co ÚCpËëk Þ ÖÔwÎCÙèìϵ ÚD¡ëC öDì¤ÞCÞ öDìGÛC pË×
ÓCÙÏ·ÎC lVßë Ó éÛD¾ CßÂpz ÞC CßFpº :ÖÔwÎCéìϵ ÍD DØÆ )) .PwìÛ ÙÏ@µÝ@ëC
((⁽¹³⁰⁾.DÜèìç
pv Þ êßÎÞÞ êßGÛ oDGhC ok jwÛ pv Þ ¸ëCpz jwÛ pv kßzí× pçD± DWÜ@ëC qC Þ
éÆ ÍD·¾C fGÂ Þ ÝwdéÆ kßzí× ÖßÏ·× Þ ÕCöD¡ÛC lëDìF éÇÛDÜZ oDGhC ½ÔO@hC
ÅCokC qC êp¡F Ðõ Þ PwìÛíÏõ ,lzDF kD·× éF ÍD¥ëC Ölµ Þ ÍD¥ëC PìSì@d
½ÔOhC ÝëC ok HçCn× ½ÔOhC DFÍßõ ÚDGdD¤ qC xÆ bìç Þ P@vC UD@µ ÚA
oDZDÛ éìÏõ MDÛDweOvC pF kDØOµC qC l·FéÆ PëD¤Þ ÝëpÇ@Ü@× êCß@v l@ÛoCl@Û
ÀìÏÇN «DGÜOvC íJ ok kDèOVC Þ êöCo éF Þ lÜO¿ÊíÏõ Co ÍD·¾C fGÂ Þ Ýw@d
qC íÎD·N êClh HÛDV qC é¿ìÏh éF UDìOdC éÆ kkpÊí×ÖßÏ·× D©ëC Þ lÜO¾o kDGµ
Þ lÛC¸G®ÎDF íÛl× ÄÏh éÆ lÛCækpÆ pÆm éÆ PèV ÝëC qC éÛ lzpÆm éÆ PvC ÚA
qDOØ× lëDF xÆ ÚA Þ lëDØÛ ½ÔOhC ¸¾o éÆ lëDF íwÆ Þ lëA ½ÔOhC,´DØO@VC qC
ÞC éF½ÔOhC ÖDËÜç êpNpF ½CpOµC DF Þ lÜÛD× rVDµ ÞC qC ´ßÛ öDÜFC éÇërìZ éFlzDF
ÖD²OÛC éÆ CpëqkpënKÛ ÍÔOhC ÖÔwÎCéìϵDØOVC ok yD·× ÖD²Û DN lÜëDØÛ ´ßVo
pìØ·N Þ DìÛk ÖD²OÛCéF DèÛA ÖDØOçC ÚßZ éÇÏF lëC rìÛ ÖDÇd Þ Ýì¬Ôv qC ÖD@²@Û
ÍDÂ DØÆ )) .PvCpO¡ìF DèÛA PvDìv qC êßìÛk ÖD¿O@ÛC P@vC p@O@è@F Moß@¤
((⁽¹³¹⁾.ÙÇÜ× ÙÇNphDFp¥FC DÛC Þ íÜ× ÙÆDìÛlF p¥FC ÙOÛC ÖÔwÎCéìϵ
. éVoDh ÍÞk Þ éϬDF ÐÏ× qC PvC kßè¡× éaÛDÜZ
MphA éF PvC ¸VCo éÆ íØϵ ÚDìF ok Ùìv Ð¥¾ 
íϤ ÕCÍßvo Ðhk éÛC :ÖÔwÎCéìϵ ÍÞÓC ÝweÎCíFC ݵ í¾DÇÎC í¾ ÐÃÛ ))
Ðìþ ?Cnç D× ÍDþÐVpF Cß¾D¬Cl øµDØV CmD¾ lWwØÎC ÙÏv Þ éÎA Þ éì@Ï@µ ÕC
EDwÛDF uDÜÎC ÙϵC :CßÎDþ?ø×Ô·ÎCD× Þ :ÙÏv Þ éÎA Þ éìϵ ÕC íϤ ÍDþ ,ø×Ôµ
éÎA Þ éìϵ ÕC íϤ íGÜÎC ÍDþ .øìFp·ÎCoD·zÓCÞ øìÏçDWÎC ÖDëC Þ Dè·ñDÂÞ Þ Ep·ÎC
ÕC íϤ íGÜÎC ÍD ÙR .éØϵ Ý× ¸¿Üë Ó ÞéÏèV Ý× p©ë Ó Ùϵ ÅCm :Ù@Ï@v Þ
D× Þ øØñD øÜv ÞC øÎkDµ ø©ëp¾ ÞC øØÇe× øëA :øRÔRÙÏ·ÎC DØÛC :ÙÏv Þ éÎA Þ éìϵ
((⁽¹³²⁾.Щ¾ßè¾ ÝçÔh
ÍDصC Þ éìÏõ éìÜëk lëDõ éÆ éRÔR HNCp@× é@F Co Ù@Ï@µ kß@×p@¾ p@¥@e@Ü@×
êCßvD× qC Co Ùϵ ÙvC kß×p¾ í¿Û Þ lzDF éìµpz éìÛlF ÍD·¾C Þ éìw¿Ûéì@G@Ï@Â
éØç pF êoDGOµC éF Ùϵ ÙvC éZ pÊC l@ì@×D@Û Ð@©@¾ ,Co D@è@ÛA Þ H@NCp@×Ý@ëC
ÐèV Þ Ùϵ PGwÛ ,oDGOµC ÚA éF Þ ÕCöD¡ÛC lëDì@F é@Ç@ÛD@Ü@Z kß@zí@×ÁÔ@¬C
.kCk jëoDN P·Ü¤éF
MCm ÝìµÞ MCnÎDF ÙñDÂ Þ íÎD·N PvC Äd éìÎDØV MD¿¤ éÏØV qC Ùϵ éÆ ÚClF
,MDÜÇØ× éÇÛDÜZPwìÛ íñíz Þ öíz qC HÆp@× ,í@ÎD@·@N êoD@F MCm Þ P@vC
éÆ kßVÞ Þ PvC MCkßVß×pëDv qC qDìO×C Þ Ýì·N PèV éÆ PìçD× qC lÜ@G@Æp@×
PÃìÃd ,íÎD·N Äd MCm éÇÏF PvCMCkßVß× pëDv DF ÅCpOzC Þ ÄÃe@N P@è@V
éF ½ß¤ß× PvC íÃìÃd íOwç Þ PeF kßVÞéF lÛCækpÆ pìG·N éÆ PvC é¾p@¤
MldÞ éÛ ,PwìÛ é¾Þp·× MCldÞ qC Èë bìç jÜv qCéÆ éìÃìÃd éÃd Ml@dÞ
MldÞ ,Èë pç êCßÂ Þ ÚlF Þ x¿Û ´DØOVC éF éÆ ÚDwÛC MldÞÐS× íµDØO@VC
éÛ Þ éO¾pÊ MldÞ ÙvC ,MCpSÆ ´DØOVC éF éÆ æp¡µ Ml@dÞ Ð@S@×Þ é@O@¾D@ë
Ml@dÞ Ð@S@× Þ Ù@w@V Þ f@®@v Þ ¯@h Ml@dÞ Ð@S@× ,í@ÎD@¥@NCMl@dÞ
í×lµ MldÞ éÛ Þ lÛCéO¡Ê leO× íµDܤ ÍD¥NC éF éÆ éÏwÏvêD@çé@Ã@Ï@d
ÞrVéÆ êklµ MldÞ éÛ Þ PvC oClÃ× Ölµ Þ ¯h êDܾ éÆ é®ÃÛ MldÞÐS@×
éÛ Þ lzDF CoÞC ,ÐFDÃ× Þ íÛDR éÆ í¥iz MldÞ éÛ Þ PvC kClµC ækD× Þ MCpS@Æ
ÚA ok Co MpSÆ éÆCpëq lëA ÝëpìSÆ pF ÁkD¤ éÆ íwÜV Þ íµßÛ Þ í¿Ü¤ MldÞ
MpSÆ éÛ Þ ÚDwÛC ñCrVCÐS× Þ æp¡µ öCrVC ÐS× Ð·¿ÎDF ñCrVC MpSÆ éÛ PwìÛ æCo
Ð¥¾ Þ xÜV ÐS× íÏìÏeN ñCrVCMpSÆ éÛ Þ ldCÞ Ð¥O× MpSÆ ÐS× æßÃÎDF öCrVC
.ldÞ kÞle× MpSÆ éÛ Þ PìçD× Þ kßVÞ Þ
EßVÞÞ ÚDÇ×C éÆ Cpëq PvC MCnÎDF HVCÞ ,PwìÛ æCo ÚA ok Co MpS@Æ Úß@Z Þ
HìÆpN ÖrÏOw×,Ölµ ÚDëp¬ ÚDÇ×C Þ PvC ÚDÇ×ÓDF Ölµ ÚDëp¬ ÖrÏOw× pì»ÎDF
ÍDe× Þk ÝëC Þ l¨ Þ x¿ÛéF öíìz ½D¥NC ÚDÇ×C Dë EÔÃÛC Dë PìçD× Þ kßVÞ qC
,íÛDR éÆ Cpëq PwìÛ Co ÞC ÐFDÃ× Þ íÛDRPvC êpF ,lëleN Þ HìÆpN qC ÚßZ Þ PvC
,HìÆpN Þ HìÆpN ÖrÏOw× ÝëC Þ PvC qDìO×ÓCéFD×Þ ÅCpOzÓCéFD@× Ör@Ï@O@w@×
æöCrV lþ æDÜR Ý× Þ æDÜR lþ ælµ Ý× Þ ælµ lþ æld Ý×)) ,ÚDÇ×C ÖrÏOw×
qC êkßVß× bìç koClÛ ÐFDÃ× Þ íÛDR ÚßZ ((⁽¹³³⁾éÏèVlþ æöCrV Ý× Þ
ok éërWN Þ ld Þ íÛDR ,lzDF UoDh ÞC qC êkßVÞ pÊC Å kßF lçCß@i@ÛUoD@h ÞC
MCkßVÞÖDØN éÆ PvC ÁkD¤ xJ PwìÛ UoDh ÚC qC êkßVÞ ÚßZ Þ lFDë æCoÚA
.lëAokÍDìh ÚDGdD¤ ÍDìh éF éaÛA qC ÔµC Þ ½pzC ßeÛ éF PvC
Ðç Þ öíìzêC Ý× pGÆC ÕC :ÍD Ý× ECßV í¾ ÖÔwÎCéìϵ Öߥ·ØÎC ݵ Þ ))
,íÎDµ ÖDÃ×ok íÎD·N Äd kßVÞ éÆ PvC ÝëC kCp× Þ ((⁽¹³⁴⁾.öíìz ÅDÜç
Co éìÏ·¾ MCkßVÞÖDØN MÓDØÆ éÆ PvC éìÏ·¾ éìϱ MCkßVÞ í×D@Ø@N ¸@×D@V
ok Þ lzDF ¦ÂDÛ ,lzDFlÂD¾ Co kßVÞ Èë ÍDØÆ Dë kßVÞ Èë p@ÊC é@Æ P@vCoCk
kßVÞ Èë pÊC éÆ PvC éìϱéÎqDÛ MCkßVÞ ÖDØN êCoCk kßh з¾ éF ÍqDÛ ÖDÃ×
ok kßVÞ MldÞ Þ lzDF ¦ÂDÛ kßhз¾ ok lzDF UoDh íÎD·N Äd з¾ é®ìd qC
éÛ PvC ÝëC ,lÛlÃO·× D¾pµ qC ÝììèÎC Þ öDØÇdqC ÝììÂCpzC éÆ HNCp× MpSÆ Ýìµ
øÃìÃeÎC ¯ìwF )) éÆ ÚD¡ëC Íß íÜ·× Þ lÛCælzÐñD éìdDFC ældÔ× é@a@ÛA
¸×DV íÎD·ÎC é×DÃ× í¾ øÃìÃeÎC ¯ìwF )) éÆ PvCÝëC ¸·@·@µ öD@ì@zÓC Ð@Æ
¸×DV ÍqDÜÎC ÖDÃ× í¾ Þ øìϲÎC MCkßVßÎC Ý× ½pzC ßeÜFMCkßVßÎC ¸ì@Ø@W@Î
:Ðì D× Ù·Û Þ ⁽¹³⁵⁾éÏ·¾ Ý× DVoDh kßVÞÓ íÜ·ë éÏ·¿F MCkßVßÎC¸ìØ@W@Î
((

PwìÆ ßN rV PëDèÛíF êClh êC

PwìÆ ßN rV PëDº Þ ldíF íñßN ÚßZ

íÇ¡ìF PëDèÛíF qC rìZ bìç

íÇë lÛD× DWÆ l×DÛ ÚÞpF ÚßZ

,íOwçÞ PìçD× HìÆpN éGñDz ê PvC íÜìµ kßVÞ éÆ íÎD·N Äd MCm Úß@Z Þ
éÜÇÎC ÍßèW×MCm xJ lëA ÖqÓ ,EÔÃÛC éÆ lëDìÛ Ýçm éF ¸ÂCÞ Þ PvC ¸ÂCÞ Ýìµ
.PvC ÐÆpF ¯ìe× ÚßZ ⁽¹³⁶⁾ Þ kkpËÛ ÖßÏ·× ,íÎߥd Ùϵ éF Þ lÛD×

íñßN íOwJ Þ êlÜÏF íèÎC

íñßN íOwç éZ pç êCéZ ÙÛClÛ

éÆ CpëqkkpËÛ pìº kßè¡× ,êoß©d Ùϵ éF ,PwìÛ ÝÇØ× ÞC DF kDeNC Þ é¬DdC Þ
íO¿¤ pç Þ PwìÛCo ÞC íÛDRÞ pìº Þ PvC PìÜìÜRC Þ Pëpìº ´p¾ ,kDeNC Þ é¬DdC
Þ í¥ÃÛ ,P¿¤ ÚAéF kßVÞ ½D¥NC qC éÆ kkp@Ê kß@è@¡@× ,kß@VÞ oCkok é@Æ
ÚA Þ kßF lçCßh ½ß¤ß×ÚA éF PÃìÃd lëDìÛ ÖqÓ ,kßVÞ PÃìÃd pF íG@ì@Æp@N
ÐS× lëDìÛ ÖqÓ lëleN Þ HìÆpN DNpìº éÛ ßF lçCßh íÎD·N Äd MCm Ýìµ ,P¿@¤
À¥O× ÚA éF kßVÞ PÃìÃd pÊC éÆ CpëqDèÜëC pìº Þ p¥F Þ ¸Øv Þ MDìd Þ Ùϵ
ÚA ÚkßF HVCÞ DF PvC §p¾ ½Ôh éÆ P¿¤ ÚAÝO¾DìÛ kßVÞ Dë lëA ÖqÓ ,lzDGÛ
pNÐ×DÆ Dë PvC lìdßN í¾DÜ× éÆ pËëk HVCÞ éF Úlz íèOÜ×Dë ,MCnÎDF P@¿@¤
PìSìd §p¾ ½Ôh ÝëC Þ PìÎßÏ·@× P@ì@S@ì@d qC P@Ï@µ qC Íß@Ï@·@×Úkß@F
ÚA íÎD·N Äd PÃìÃd uC kßVÞ ÍDØÆ Þ kßVÞ éaÛA x@J P@vCP@ì@Îß@Ï@·@×
PìϵD¾êD©OÃ× éÆ PëlzC ßeÛ éF Þ Pëpìº ßeÛ éF éÛ PìÜìµ ßeÛ éF PvCoCkCo
PìÃìÃd PëldCÞMldÞ DF MD¾DÜ× ,PvC kßè¡× kßVÞ oCkok éÆ MpSÆ Þ PvC
éÆ Cpëq PvC PÃìÃd é¬DdCÞ é·v ÄÃe× Þ PëldC lÆå× éÇÏ@F koCl@Û kß@VÞ
kßVÞ òèÎqDÛ HNCp× MDÆDÇ®¤C Þ MÓrÜNÞ Äd MDìÏWN qC kßVÞ öDeÛC MCp@S@Æ
pF lëD×p¿Û íÏWN íÎD·N Äd Þ kkpËÛ ªëD¾ ,éÎqDÛ HNCp×qC éGNp× Èë pÊC Þ PvC
Þ HìÆpN ÖrÏOw× ,lëleN Þ éGNp× ÚA éF íÎD·N Äd lëleN ,lëCÖqÓ ,éG@Np@× ÚA
qC MDìçD× Þ MDÜì·N Mp@S@Æ Þ P@vC P@ël@dC Þ Ml@dÞ í@¾D@Ü@×,H@ì@Æp@N
:Ðì DØÆ PvC êoDGOµC Þ PvC ´rOÜ× ,MÓrÜNMpSÆ

í¡µ ÖrÏ peF kpÆ í¡GÜV

lz ClìJ EDGd ÚCoCrç l¤

À·¨,pO¡ìF ÍßÏ·× l·F éZ pç Þ PvC PìÎßÏ·× Þ ÍrÜN ÖqÓ À@·@¨ é@Æ Cp@ëq
:pO¡ìF MDÜì·NÞ MCoDGOµC ,kkpÊ pO¡ìF À·¨ éZ pç Þ kßF lçCßh pO¡ìF

koCk íØvC kßVÞ qC éGNp× pç

ÄëlÛq íÜÇÛ HNCp× ³¿d pÊ

íÃÃeN ,lÜNCkßVÞöDeÛCöDØvC Þ lÛßzí× ´rOÜ× ,kßVÞ HNCp× qC MDìçD× éÆ Cpëq
Þ ((⁽¹³⁷⁾ÙÆäDFA Þ ÙOÛCDçßØOìØv öDØvC ÓC íç ÚC )) .lÛoClÛ íOìÜìµ Þ
æpRöDOvC ,ÙvÓC Þ éÜÇÎCÍßèW× Þ ÄÏ®× Hìº Ó )) «p¡F P@Ã@ì@Ã@d Úß@Z
êpÊæßÏV Þ Pì¾Þp·×í©OÃ× ,PìÂß¡·× æpèZ Þ kßF ((⁽¹³⁸⁾éw¿@Ü@Î
,kß×p¾ kßh pF kßh ÍDØVéF íÏWN ((⁽¹³⁹⁾½pµC ÚC PGGdC )) éÆ l×A
uÞlÃÎC ÈÏØÎC ßç )) :éÆ P¡Ê ClëßçMD¿¤ Þ öDØvC MpSÆ Þ PëldC Þ ÙÎDµ
éGNp× ,kß×p¾ íÏWN kßh з¾ éF .⁽¹⁴⁰⁾ÙvCÀÎC ÀÎC íÎC Ý@×å@Ø@ÎC ÖÔ@w@ÎC
PÃìÃd Þ ÍqC fG¤ Þ ÝØdpÎC x¿Û Þ ÝÆéØÏÆ Þ Pì¾Þp·× ÖDÃ× éÆ P@ì@¡@×
ÈÎm pìº Þ éF ÁßÏi× Äd Þ íÎlN ÖDÃ× Þ ÙÏvÞ éÎA Þ éìϵ ÕC íϤ êlØ@e@×
,kßØÛ PÃÏh qDºA Þ kß×p¾ íÏWN ,MDÜÇØ× pF kßhз¾ éF P¡Ê pçD± ,lÜ×D@Û
Ó ÖDìÂ Þ ⁽¹⁴¹⁾D¿¤ MD¾D¤ )) Þ íèÎC p×C Þ é¾p¤ MCkpW×éÆ Íßõ ÙÎD@µ
D× ÍÞC )) kß×p¾ éÆ êkpÊ fëÓ (( ⁽¹⁴²⁾ÚßÏØ·ë æp×DFÙç Þ ÚÞp²Ü@ë
cßÏë )) :éÆ P¡Ê lìdßN ÐÆDìç éF íØw× Þ ((⁽¹⁴³⁾Ð÷ÎCÕC ÄÏ@h
lz ÙÎDµ êClOFC Þ l×A PìñCßv DWÜëC Þ ((⁽¹⁴⁴⁾æoDRC lìdßOÎCÐÆDìç íÏ@µ
ÕClVÞéF kßVß× ,kßF ÅÔèOvC Þ À·¨ PëDèÛ ok PìçD× Ýì·N Þ PìñCßvÚßZ
íÏWN Þ Íßõ ÍrÜNqC ÕC kDWëC Þ ÕC EDWëC éF éÛ lÜO¡Ê ÕCEßVÞ éF HVCÞ Þ
íÏWN ,P¡ÊClìJ ,lÛp×CMCpFl× éÆ éìÏÆ uß¿Û Þ Íßõ ,l·F D× pF íÎD·N Ä@d
uß¿Û ,p²Û ÐçC éÆ((⁽¹⁴⁵⁾lWv Þ ¸Æo éÇñÔ× )) :kß@×p@¾ p@Ë@ëk
.lÛoCké¬DdC ÅÔ¾C ÖDØN pF Þ lÜëßÊ éìÇϾ é·G®Ü×