99 - باز شدن درهاى آسمان براى دعا كننده
روزى رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - به اميرالمؤ منين - (عليه السلام ) - فرمود: ((آيا تو را مژده ندهم ؟))
اميرالمؤ منين - (عليه السلام ) - فرمود: ((بفرما پدر و مادرم قربانت ! شما كه پيوسته مبشر به خير و خوبى ها بوده ايد.))
فرمود: ((جبرييل تازگى براى من خبر خوشى آورده و آن اين است كه هر كدام از امت من هنگامى كه بر من صلوات مى فرستد، اگر نام اهل بيتم را نيز ملحق سازد درهاى آسمان جملگى براى پذيرفتن دعا و عبادت او گشوده گردد، و فرشتگان هفتاد درود بر وى بفرستد، و اين خود محو كننده جرم است ، آن گاه گناهان چون برگ درختان از او بريزد، و خداوند تعالى فرمايد:
((لبيك )) تو را پذيرفتم بنده من خجسته و مسعود باشى ! سپس به فرشتگان گويد: شما هفتادبار بر وى درود فرستاديد و من هفتصد بار؛ ليكن اگر تنها بر من صلوات بفرستد و اهل بيتم را ملحق نسازد ميان دعاى او و آسمان هفتاد حجاب حايل باشد، و خداوند جل و جلاله فرمايد: ((لالبيك )) تو را نپذيرفتم خجسته مباد و مسعود نباشى .
اى فرشتگان من ! دعاى او را به آسمان نبرد تا اين كه اهل بيت پيغمبرش را نيز در فرستادن درود با پيغمبر ملحق سازد، پس هم چنين دعايش پذيرفته نگردد و به آسمان بالا نرود تا بر اهل بيت پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - نيز سلام و درود بفرستند.⁽⁴⁶⁾
100 - در ميان دو صلوات
امام صادق - (عليه السلام ) - فرمودند:
((هر كس را حاجتى به خدا عزوجل باشد، بايد با صلوات بر محمد و آلش آن را آغاز كند و سپس حاجت خود را بخواهد و باز هم در پايان ، صلوات بر محمد و آلش بفرستد؛ زيرا خداوند عزوجل از آن كريم تر است كه دو طرف را بپذيرد و ميانه را وانهد؛ زيرا صلوات بر محمد و آلش از او محجوب نباشد.))⁽⁴⁷⁾
101 - صلواتى قبل از دعا
مردى نزد رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - آمد و عرض كرد: يا رسول الله ! من يك سوم دعاى خود را به تو اختصاص ‍ داده ام .
حضرت فرمود: ((نيك است .))
عرض كرد: يا رسول الله ! نيمى از دعاى خود را به شما مخصوص كرده ام ، پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمود: ((اين بهتر است .))
عرض كرد: همه دعاى خود را ويژه شما قرار دادم .
فرمود: ((در اين صورت خداوند مهمات تو را در امور دنيا و آخرت كفايت فرمايد.))
مردى از امام - (عليه السلام ) سؤ ال كرد: خداوند شما را خير دهد چگونه دعاى خود را براى پيغمبر قرار داده است ؟
امام - (عليه السلام ) - فرمود: ((از خدا هيچ مساءلت نكرده جز اين كه به صلوات بر محمد و آلش آغاز كرده است ، قبل از خواستن حاجت خويش ))⁽⁴⁸⁾
102 - قبولى دعا
امام صادق - (عليه السلام ) - فرمودند:
لا يزال الدعاء محجوبا حتى يصلى على محمد و آل محمد.
((پيوسته دعا محجوب است تا صلوات فرستاده شود به محمد و آل محمد - (صلى الله عليه و آله و سلم ).⁽⁴⁹⁾
103 - بال رفتن دعا
امام صادق - (عليه السلام ) - فرمودند:
من دعا ولم يذكر النبى - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - رفرف الدعاء على راءسه فاذا ذكر النبى - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - رفع الدعاء؛
((هر كه دعايى كند و نام پيغمبر - (صلى الله عليه و اله و سلم ) - نبرد، دعايش گرد سرش بچرخد و هر گاه نام پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - را برد، دعايش بالا رود.⁽⁵⁰⁾
104 - شرط قبولى دعا
امام على - (عليه السلام ) - فرمود:
كل دعاء محجوب حتى يصلى على النبى - (صلى الله عليه و آله و سلم ).
((هيچ دعايى به آسمان نمى رسد؛ مگر اين كه دعا كننده بر محمد و آل او صلوات بفرستد.))⁽⁵¹⁾
105 - صلوات ، دعاى مردم
امام صادق - (عليه السلام ) - فرمود:
الصلوة من الله رحمة ومن الملائكة التزكية ومن الناس دعاء؛
((صلوات از جانب خداوند رحمت است و از سوى فرشتگان پاك كردن و از طرف مردم دعا است .⁽⁵²⁾
106 - معناى صلوات
از امام كاظم - (عليه السلام ) - درباره معناى درود خدا و فرشتگان و مؤ منان در آيه :
ان الله وملائكته يصلون على النبى يا اءيها الذين آمنوا صلوا عليه وسلموا تسليما - صلاة الله رحمة من الله ، وصلاة الملائكة تزكية منهم له ، و صلاة لمؤ منين دعاء منهم له
((خدا و فرشتگان او بر پيامبر درود مى فرستد. اى كسانى كه ايمان آورده ايد بر او درود فرستيد و به فرمانش به خوبى گردن نهيد!))
سؤ ال شده ، فرمود:
((درود فرستادن خدا نوعى رحمت از جانب اوست و درود فرشتگان ستايشى است از آنان نسبت به رسول خدا و درود مؤ منان دعايى است از آنها براى پيامبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) -))⁽⁵³⁾
107 - قرار دادن نام پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) در دعا
رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمود است :
((مرا چون قدح شتر سوار نسازيد؛ زيرا شترسوار قدح خود را پر مى كند و هر وقت خواست مى نوشد، مرا در آغاز دعا و ميانه دعا و آخر دعاى خود قرار دهيد.))⁽⁵⁴⁾
108 - رفع موانع و حجاب ها
در روايت آمده است : ((دعايى نيست جز آن كه ميان آن و آسمان اجابت ، حجاب و فاصله اى است و آن گاه كه ذكر ((صلوات بر محمد و آل )) او به ميان آيد، حجاب ها كنار مى رود و دعا به اجابت مى رسد و بدون صلوات دعا به استجابت نمى رسد.⁽⁵⁵⁾
109 - امام و صلوات بر محمد و آل محمد (صلى الله عليه و آله و سلم )
رجاء بن ابى ضحاك مى گويد:
امام رضا - (عليه السلام ) - دعاهايش را با صلوات فرستادن بر محمد و خاندان او شروع مى كرد، و در نماز و غير آن زياد صلوات مى فرستاد.^(56)(57)
110 - در حفظ او بكوشيد
از على - (عليه السلام ) - نقل كردند كه : ((بر محمد و آل محمد صلوات بفرستيد؛ زيرا كه خداوند عزوجل ، در وقتى كه محمد (صلى الله عليه و آله و سلم ) را ياد كنيد و او را دعا نماييد و در حفظ او بكوشيد، دعاى تان را قبول خواهد فرمود.))
111 - اجابت دعا
از امام صادق (عليه السلام ) روايت شده كه رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم ) فرمود: ((صلوات فرستادن شما بر من ، اجابت دعاى شما و پاكيزگى اعمال تان مى باشد.))
112 - هيچ دعايى به آسمان نمى رسد مگر...
((هيچ دعايى به آسمان نمى رسد مگر اين كه دعا كننده بر محمد و آل او صلوات بفرستد.))⁽⁵⁸⁾
بخش نهم : صلوات و رؤ ياهاى صادقانه
113 - ديدن مقصود در خواب
از على - (عليه السلام ) - روايت شده است كه :
هركس بخواهد خدا در خوابش به او نمايد آن چه خواهد، پيش از خوابيدن شش ركعت نماز بخواند در ركعت اول حمد يكبار، والشمس هفت بار و در ركعت دوم حمد يكبار، والليل هفت بار و در ركعت سوم حمد يكبار، والضحى هفت بار و در ركعت چهارم حمد يكبار، الم نشرح هفت بار، و در ركعت پنجم حمد يكبار، والتين هفت بار، و در ركعت ششم حمد يكبار، انا انزلنا هفت بار و وقتى نماز را تمام كرد خدا را ثنا گويد و صلوات بر پيغمبرش فرستد و آن گاه گويد:
اللهم رب محمد ورب ابراهيم وموسى ورب اسحق ويعقوب ورب جبراييل وميكاييل واسرافيل وعزراييل ومنزل التورات والانجيل والزبور والفرقان العظيم اءرنى فى منامى الليلة ما اءنت اعلم به منى
اگر در شب يكم تا سوم خواب ديد كه بهتر وگرنه به هفتم نرسد كه به مقصود رسد.⁽⁵⁹⁾
114 - بركت صلوات
مردمى به امام جواد - (عليه السلام ) - عرضه داشت :
پدرم مرده و مالى از خود بر جاى گذاشته كه نمى دانم كجاست ، من عيالمند و از دوستداران شما هستم .
امام - (عليه السلام ) - به او فرمود: ((شب پس از نماز عشا بر محمد و آل محمد صلوات بفرست ، پدرت را در خواب مى بينى . او محل مال را به تو نشان خواهد داد.))
مرد به دستور آن حضرت (عليه السلام ) عمل كرد. پدرش را در خواب ديد كه به او گفت : پسرم ! مال در فلان محل است و به فرزند رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - بگو كه من تو را بر محل مال آگاه نموده ام .
او از خواب بيدار شده ، رفت و مال را از همان محل برداشت ، و آن گاه جريان را به امام جواد - (عليه السلام ) - خبر داد.
امام - (عليه السلام ) - فرمود: ((سپاس خداى را كه تو را گرامى داشت .))
115 - رويت نبى در خواب
امام صادق (عليه السلام ) فرمودند: ((هر كس مى خواهد رسول خدا را در خواب ببيند، بعد از نماز عشا، غسل كاملى بكند و چهار ركعت نماز با چهار صد آية الكرسى بخواند (در هر ركعت بعد از حمد صد بار) و هزار بار بر محمد و آل محمد صلوات بفرستد پس ‍ در جامعه نويى كه كسى در آن نخوابيده بخوابد، دست راست را زير گونه راست بگذارد و صدبار تسبيحات اربعه را بگويد كه دنبال آن ((لا حول و لا قوه الا بالله )) نباشد و صدبار بگويد: ((ما شاء الله .))⁽⁶⁰⁾
116 - برآورده شدن نياز در خواب
از ((مجموع الدعوات )) تلعكبرى از اهل بيت - (عليه السلام ) - روايت شده است كه :
وقتى مى خواهى در خواب آن چه را كه نياز دارى ببينى و براى تو شرح دهند، سوره حمد - معوذتين - قل هوالله - اناانزلناه و آية الكرسى را با وضو بر كف دست راستت بنويس و چون خوابيدى بگو: ((اءهيا شراهيا)) به من بنما در خوابم چنين و چنان و بگو اللهم صل على محمد و آله سادتى و موالى و اءرنى ذلك بقدرتك انك على كل شى ء قدير با طهارت در جامعه پاك بخواب و سوره والشمس - والليل - والتين را هر كدام هفت بار بخوان و پس از آن بگو اللهم صل على محمد و آل محمد واجهل لى من اءمرى فرجا ومخرجا كه در خواب به تو دستور كارت را بدهند، تا هفت شب پياپى چنين كن ، كه يكى در شب يكم يا دوم يا پنجم يا هفتم به خوابت آيد و چاره كار تو را به تو گويد.⁽⁶¹⁾
117 - دستورالعملى براى خواب ديدن رسول خدا
در دعوات تلعكبرى آمده است : اگر كسى بخواهد رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - را در خواب ببيند، بر اين عمل مداومت كند:
شب هاى جمعه ، پس از نماز مغرب تا وقت نماز عشاء - يعنى پس از غروب شفق - بر آن حضرت - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - صلوات بفرستد، و با كسى سخن نگويد، و آن گاه دو ركعت نماز به جاى آورده ، در هر ركعت ، پس از حمد سه بار سوره توحيد بخواند و سپس دو ركعت ديگر بخواند، در هر ركعت پس از حمد هفت مرتبه سوره توحيد و پس از نماز به سجده رود و هفت بار صلوات بفرستد و هفت بار بگويد:
سبحان الله والحمدلله ولا اله الا الله والله اكبر
سپس بنشيند، دست ها را بلند كند و بگويد:
يا حى يا قيوم ، ياذالجلال والاكرام ، يا اله الاولين والاخرين ، يا رحمن الدنيا والاخرة ورحيمها، يا رب يا رب يا رب يا رب يا عظيم الجلال ، يا عظيم الجلال ، يا عظيم الجلال ، يا بديع الكمال ، يا كريم الفعال ، يا كثير النوال يا دائم الافضال ، يا كريم يا متعال ، يا اول بلا مثال ، يا قيوم به غير زوال ، يا واحد بلا انتقال ، يا شديد المحال ، يا رازق الخلايق على كل حال ، ارنى وجه حبيبى وحبيبك محمد - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فى منامى يا ذالجلال والاكرام
و آن گاه بر جنب راست خود رو به قبله بخوابد، و پيوسته صلوات بفرستد تا خواب رود كه ان شاء الله پيامبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - را در خواب مى بيند.
118 - رويت حضرت رسول
در ((مصباح كفعمى )) است : هركس بخواهد يك پيغمبرى يا امامى يا كسى ديگر يا پدر و مادر خود را در خواب بيند، بايد سوره والشمس - والليل - قدر - جحد - اخلاص و معوذتين بخواند و آن گاه صدبار اخلاص را بخواند و صدبار صلوات بر پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرستد و با وضو بر پهلوى راست بخوابد و هر كه را خواهد در خواب ببيند و هر چه خواهد با آنها سوال و جواب كند.
گفته : در نسخه ديگر همين دستور را ديدم جز اين كه هفت شب چنين كند پس از خواندن دعايى كه اولش اين است : ((اللهم اءنت الحى الذى لا يوصف )) تا آخر دعايى كه آيد.⁽⁶²⁾
119 - صلوات ، رمز خواب ديدن پيامبر
در حاشيه ((مصباح كفعمى )) است كه در كتاب خواص القرآن ديدم ، هر كه شب جمعه ، پس از نماز شب هزار بار سوره كوثر بخواند و هزاربار صلوات بر محمد و آلش بفرستد، پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - را در خواب ببيند.⁽⁶³⁾
120 - تشرف حضور پيامبر در خواب
از ((مجموع الدعوات )) شيخ ابى محمد هارون بن موسى تلعكبرى است كه هر كس بخواهد پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) را در خواب ببيند، شب جمعه نماز مغرب را بخواند و در نماز باشد تا نماز عشاء را هم بخواند و با كسى سخن نگويد و آن گاه دو ركعت نماز بخواند كه پس از حمد در هر ركعت ، سه بار سوره قل هو الله را بخواند و چون سلام داد و نماز را تمام كرد، دو ركعت نماز ديگر بخواند كه پس از حمد هفت بار قل هو الله احد بخواند و پس از نماز سجده كند و هفت بار صلوات بر پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) فرستد و هفت بار تسبيح اربعه به اضافه (و لا حول ولا قوة الا بالله ) گويد و سر بردارد و درست بنشيند و دو دست بالا دارد و بگويد: يا حى يا قيوم يا ذالجلال والاكرام يا اله الاولين والاخرين يا رحمن الدنيا والاخرة ورحيمهما يارب يارب .
و دست برآورده سه بار بگويد: ((يارب )) - سه بار ((يا عظيم الجلال )) - سه بار يا بديع الكمال يا كريم الفعال يا كثير النوال يا دائم الافضال يا كريم يا متعال يا اول بلامثال يا قيوم بغير زوال يا واحد بلا انتقال يا شديد المحال يا رازق الخلايق على كل حال اءرنى وجه حبيبى وحبيبك محمد فى منامى يا ذالجلال والاكرام
و آن گاه بر بستر يا هر جا رو به قبله بخوابد، بر پهلوى راست و صلوات بر پيغمبر فرستد تا خوابش برد كه آن حضرت را در خواب بيند. ان شاء الله .⁽⁶⁴⁾
121 - صلوات به صورت زيبا
در ((زينة الاعياد)) شيخ احمد نجفى پس از ذكر فوايد بسيارى براى صلوات بر محمد و آلش گويد طرفه تر چيزى كه در روزگار نوشتن فضل صلوات برايم رخ داد كه برخى از آن را براى يك دوست با تقوا و خوب خواندم و بسيار شاد شد و پيش آمد كه روز جمعه به ديدن او رفتم و ديدم بسيار شاد است ، سبب شاديش را پرسيدم گفت : من در روز بسيار صلوات بر محمد و آلش ‍ مى فرستادم و شب جمعه بر آن مدوامت كردم تا چرتم گرفت . در خواب ديدم پيغمبر و امير و زهرا و همه امامان از آسمان به زير آمدند و گردم نشستند و پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - با من هم سخن و همدم شد مانند يك خودمانى ، از او پرسش كردم و جواب داد و مژده خوشى به من داد كه دلم خنك شد و آن گاه خواب طولانى خود را كه داراى انواع شادى بخش ها و مژده ها بود نقل كرد تا گفت : شخصى كه از دوستان قديمى و خصوصى من بود و او را در خواب شناختم در خواب و او در نورانيت و زيبايى شبيه ترين افراد به پيغمبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) بود چون بيدار شدم او را نشناختم و به صلوات ادامه دادم تا خوابم برد و در خواب تعبير خوابم را ديدم كه آن عمل من است كه صلوات را خدا به آن صورت زيبا در مى آورد.
شب دوم باز پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - و ائمه معصومين - (عليهم السلام ) - همه را در خواب ديدم و كسى به من گفت : ((سر بلند كن و نگاه كن .))
سربلند كردم و پيغمبر و ائمه معصومين - (عليهم السلام ) - ذكر خدا مى گفتند و آن شخص به من گفت : ((مى دانى چه ذكرى مى گويند براى خداى تعالى .))
گفتم : نه . گفت : ((همان ذكر صلوات تو است .)) از آن شاد شدم و خدا را بر توفيق خود سپاس گفتم .⁽⁶⁵⁾
122 - ما نيز زياد صلوات مى فرستيم
در كتاب ((زينة الاعياد)) از شيخ احمدبن شيخ زين الدين نقل شده كه :
امام زين العابدين ، حضرت سجاد (عليه السلام ) را در خواب ديدم به آن حضرت از نداشتن توشه آخرت و عدم توفيق توبه خالص و اعمال صالح شكايت نمودم ، آن حضرت (عليه السلام ) فرمودند:
((بر تو باد فرستادن صلوات زياد بر محمد (صلى الله عليه و آله و سلم ) و آل محمد (عليهم السلام )! ما نيز زياد صلوات مى فرستيم و اين صلوات خود را عوض صلوات تو قرار مى دهيم .))⁽⁶⁶⁾
123 - مداوات صلوات رمز خواب ديدن پيامبر
در كتاب ((جذب القلوب )) عبدالحق دهلوى است كه يك راه براى ديدار پيغمبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - در خواب ، صلوات مداوم بر آن حضرت است با طهارت و به اين نحو:
اللهم صل على محمد وآله وسلم كما تحب وترضى .⁽⁶⁷⁾
124 - پيامبر نيز دائم الصوات است !
معاصر نورى در كتاب ((دارالسلام )) از شيخ احمد بن شيخ نقل كرده كه :
يكى از عارفين و دوستداران اهل بيت (عليهم السلام ) نزد من آمد پاره اى از فضايل صلوات بر پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) و اهل بيت او را بازگو كردم .
او بسيار خوشحال شد و رفت .
پس از مدتى در يك روز جمعه نزد او رفتم ، ديدم كه او مشغول حمد خداوند است . از او علت شكرگزارى اش را پرسيدم ، او گفت : من در هر پنج شنبه بسيار بر پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) صلوات مى فرستادم تا اين كه ديشب مشغول صلوات بودم كه خوابم برد، در خواب ديدم پيامبر و اميرالمؤ منين (عليه السلام ) فاطمه زهرا سلام الله عليه و همه امامان (عليهم السلام ) از آسمان پايين آمدند و اطراف من نشستند. سپس پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) شروع به صحبت با من نمود به گونه اى كه گويى من يكى از آشنايان او بودم . من نيز از آن حضرت سوالاتى نمودم و او جواب داد. سپس به من بشارت داد، در آن حال شخص آشنايى را ديدم كه شبيه ترين مردم به پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) بود. از خواب برخاستم ؛ اما آن شخص را نشناختم . بسيار ناراحت شدم و گفتم : اين شخص كه بود كه در خواب او را شناختم ؛ اما در بيدارى نشناختم !؟
پس باز مشغول فرستادن صلوات شدم تا اين كه مجددا خوابم برد، در خواب دوم پرسيدم : آن شخص نورانى كه بسيار شبيه پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) است ، چه كسى است ؟
گفتند: آن صلوات تو است كه خداوند او را به صورتى زيبا در آورده است .
من باز هم به فرستادن صلوات ادامه دادم تا آن كه در شب ديگرى در خواب ديدم پيامبر و امامان را، شخصى به من گفت : سرت را بلند كن !
وقتى سرم را بلند كردم ، ديدم آن بزرگواران مشغول ذكر هستند، آن شخص به من گفت : آيا مى دانى چه ذكرى مى خوانند؟
گفتم : نه .
گفت : ((آن ها همان ذكرى را مى گويند كه تو بدان مداومت دارى ؛ يعنى آن ها نيز مشغول فرستادن صلوات اند.))
من با خوشحالى از خواب برخواستم ، حمد خدا را به جاى آوردم كه به من توفيق داد.⁽⁶⁸⁾
125 - بوسيدن دهان صلوات فرستنده
((شيخ على اكبر نهاوندى )) از علماى بزرگ مشهد، در كتاب ((خزينة الجواهر)) مى فرمايد:
يكى از زاهدان و پرهيزگاران گفت : من با خود عهد و پيمانى بستم كه هر شب از خوابيدن به تعداد معين بر پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) و اهل بيت طاهرين اش صلوات بفرستم . يك شب عده اى از دوستانم به حجره من آمدند و با اين كه حجره ام شلوغ شده بود و تا دير وقت طول كشيد و خسته بودم ؛ اما صلوات ها را فرستادم و خوابيدم .
در خواب ديدم پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) به حجره من آمدند و وجود شريف و نورانى شان باعث منور شدن حجره من شد، سپس به سوى من آمده و فرمودند: ((كجاست آن دهانى كه بر من صلوات مى فرستاد، تا آن را ببوسم !))
من خجالت كشيدم كه بگويم فرستنده آن صلوات ها من بودم ؛ پيامبر صورت مبارك را جلو آورده و بر صورت من بوسه زدند.
از شدت شعف و خوشحالى از خواب برخاستم ، به گونه اى كه همه دوستانم نيز بيدار شدند.⁽⁶⁹⁾
بخش دهم : رسيدن صلوات به پيامبر
126 - خشنودى پيامبر
شخصى بود بسيار زاهد و عابد، كه هرگز با كسى آميزش نمى كرد؛ و به مجالس و محافل ، حاضر نمى شد. وقتى ترك عزلت كرده ، ملازمت مجلس واعظى را اختيار كرد. مردم از آن تعجب نموده ، به او گفتند: موجب ترك عزلت و مداومت بر اين صحبت چيست ؟
گفت : رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - را در خواب ديدم ، و به من فرمودند: ((برو به مجلس وعظ فلان واعظ، كه بر من صلوات بسيار مى فرستند، و من از او خشنودم .))⁽⁷⁰⁾
127 - جواب صلوات از پيامبر
در كتاب ((عدة الداعى )) ابن فهد حلى نقل شده است : صلوات موجب مى گردد كه نام انسان به شرف عرض رسول الله - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - برسد و آن بزرگوار هم در پاسخ بفرمايد: (عليه السلام ).
128 - ملك طهليل مامور رساندن صلوات
از حضرت صادق - (عليه السلام ) - منقول است :
((حق تعالى ، ملكى را بر قبر رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - موكل گردانيده است ، كه آن را طهليل مى گويند و وقتى يكى از شما بر آن حضرت صلوات يا سلام فرستد، آن ملك به عرض همايون مى رسانند كه فلان كس سلام و صلوات فرستاده است و آن سلام را به قبر آن حضرت مى رساند.))
129 - صلوات را مى شنوم و مى دانم
رسول اكرم - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمود:
((هر كه در كنار قبرم بر من صلوات فرستد آن را مى شنوم ، هر كه از دور بر من صلوات نثار كند آن را مى دانم .))⁽⁷¹⁾
130 - ده صلوات پاداش يك صلوات
رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمود:
((حق سبحانه و تعالى ، عطا فرمود به ملكى از ملايكه ، اسم هاى همه خلايق را، با اسم پدر ايشان ، و آن ملك بر قبر من ايستاده است ، تا روز قيامت .
پس هر كه بر من صلوات فرستد، آن ملك مى گويد كه : يا محمد! فلان بن فلان ، بر تو فلان قدر صلوات فرستاد و حق تعالى ضامن شده است كه بر هر صلواتى ، ده صلوات بر آن بنده فرستد.))
131 - فرشتگان قاصد صلوات به پيامبر
امام صادق - (عليه السلام ) - فرمود:
((هر كس بر پيغمبر و آل پيغمبر در هر روز يك صدبار، صلوات بفرستد، هفتاد فرشته او را در ميان گيرند و آن صلوات را براى رساندن به رسول الله - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - از رفيق خود سبقت مى گيرند.))⁽⁷²⁾
بخش يازدهم : آثار ترك صلوات
132 - شقى باد آن بنده
رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - روزى بر پايه اول منبر بالا رفت و سه مرتبه فرمود: آمين . وقتى بر منبر بالا رفت ، فرمود: ((چون به درجه اول بالا رفتم ، جبرييل گفت : شقى باد بنده اى كه (ماه ) رمضان را دريابد و (ماه ) رمضان به آخر رسد، و آمرزيده نشود!))
من گفتم : آمين .
سپس گفت : ((شقى باد بنده اى كه پدر و مادر يا يكى از ايشان را درك نمايد، و باعث داخل شدن آن كس در بهشت نگردد!))
من گفتم : آمين .
بعد گفت : ((شقى باد بنده اى كه تو در نزد او مذكور شوى ، و بر تو صلوات نفرستد!))
من گفتم : آمين .
133 - مكان صلوات
امام صادق - (عليه السلام ) - فرمودند كه رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم ) فرمود:
((در هر مجلسى كه ذكر خدا و ياد خدا نباشد و صلوات بر من فرستاده نشود، آن مجلس براى اهلش مايه حسرت و وبال خواهد بود.))
حال در مجالس گناه و معصيت بهتر است كه حرمت صلوات حفظ شود و اصلا صلواتى فرستاده نشود مثل مجالس بازيگران و معركه گيران يا مثلا صلوات هايى كه فروشندگان كالا و اجناس براى گرمى معركه مى فرستند.
ديگر آن كه براى صلوات فرستادن دل و زبان بايد يكى باشد؛ يعنى در حال غفلت زبان مشغول ذكر صلوات نباشد بلكه با حواس ‍ جمع مشغول صلوات باشد.
هنگام فرستادن صلوات بايد به گونه اى عمل كرد كه گويى پيامبر حاضر است و مستقيما به آن حضرت سلام مى كنيم .⁽⁷³⁾
134 - نظر لطف پيامبر
مردى بسيار زاهد و اهل ورع و قائم الليل و صائم النهار بود، او نيز حديث مى نوشت ، مى گفت وقتى به نوشتن نام حضرت رسول مى رسيدم ، صلوات را نمى نوشتم . شبى آن حضرت را در خواب ديدم ، كه از روى غضب به من فرمود: چرا در وقت نوشتن نام من ، نوشتن صلوات را ترك مى كنى ؟
من ترسيدم ، و در دل خود گذرانيدم كه هرگز ديگر اين بى ادبى را نكنم . و هنگامى كه بيدار شدم ، ديگر ترك نوشتن صلوات نكردم . و بعد از مدتى ، بار ديگر، آن حضرت - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - را در خواب ديدم و به نظر لطف و مرحمت در من نگريست و فرمود: صلوات تو را به من رسانيدند. هر گاه من را يادكنى ، يا در نزد تو مذكور شوم ، يا نام من را مى نويسى ، بگو يا بنويس : (صلى الله عليه و آله و سلم ).
135 - بخيل ترين مردم
رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمودند:
ان اءبخل الناس من ذكرت عنده ولم يصل على ؛
((بخيل ترين مردم ، كسى است كه نام من نزد او برده شود و بر من درود نفرستد.⁽⁷⁴⁾
136 - مجلس حسرت و وبال
رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمود:
((هر گروهى كه در مجلسى جمع شوند و در آن مجلس نكنند و بر پيغمبر -(صلى الله عليه و آله و سلم ) - صلوات نفرستند، آن مجلس برايشان حسرت و وبال خواهد بود.))⁽⁷⁵⁾
137 - سخن بدون بركت
پيامبر اكرم - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمودند:
كل كلام لا يذكر الله فيه فيبداء به وبالصلواة على ، فهو اقطع ممحوق من كل بركة ؛
((سخنى كه با نام خدا و صلوات بر من آغاز نشود، ناپايدار و به دور از هرگونه خير و بركتى است .))⁽⁷⁶⁾
138 - شخص بدبخت
رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمودند:
((بينى مردى كه من در نزد او ياد شوم و بر من درود نفرستد، به خاك (ذلت ) ماليده مى شود و از آن حضرت - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - روايت شده است كه هر كس من را ياد كند و بر من درود نفرستد، بدبخت خواهد بود.))⁽⁷⁷⁾
139 - ترك نوشتن صلوات
نقل كرده اند:
مردى در بصره ، حديث مى نوشت . وقتى به نام مبارك آن حضرت مى رسيد، از روى عمد نوشتن صلوات را، ترك مى كرد، در اندك زمانى ، آكله در انگشتانش افتاد، و به كلى دستش جدا شد.
140 - اگر بنده اى صلوات را ترك كند
اى امت محمد - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - ياد كنيد محمد و آل او را در هر شدت و مصيبت تا آن كه خدا يارى كند شما را به واسطه ملايكه بر شياطينى كه قصد شما مى كنند. به درستى كه با هر يك از شما، ملكى هست در طرف راست ، كه حسنات را مى نويسد. و ملكى ديگر در طرف چپ ، كه سيئات را مى نويسد. و دو شيطان نيز هست با هر كس ، كه ابليس آنها را فرستاده است ، كه او را اغوا نمايند.
هنگامى كه يكى از شما، وسوسه اى در دل خود يافت ، خدا را ياد كند، و بگويد:
لا حول ولا قوة الا بالله العلى العظيم وصلى الله على محمد وآله الطاهرين .
آن دو شيطان ، پنهان مى شوند، و به نزد ابليس مى روند، و شكوه مى كنند، و به مى گويند: امروز، اين شخص ما را خسته كرده است ، جمعى از شياطين و مرده را به مدد ما فرست .
ابليس ، گروهى از مادران را - در عقب يكديگر - به يارى ايشان مى فرستد، تا آن كه هزار نفر در نزد او جمع مى شوند. قصد او مى كنند.
پس اگر آن بنده ، خدا را ياد كند، و بر محمد و آل آن حضرت - (عليهم السلام ) - صلوات فرستد، آنها راهى به او نخواهد يافت ؛ و به ابليس مى گويند كه خود با تمام لشكرت بيا، تا آن كه بر او غلبه نمايى ، و او را اغوا نموده گمراه سازى .
پس ابليس ، با تمام لشكر مى آيد. و حق تعالى به ملايكه مى فرمايد كه : ابليس ، قصد فلان بنده من يا فلان كنيز من نموده است ، بالشكرش . شما برويد، با او مقاتله كنيد.
پس در مقابل هر شيطانى صد هزار ملك مى آيند، كه بر اساس آتشى سوارند؛ و در دست ايشان ، شمشيرها و نيزه ها از آتش است ، و كمان ها و تيرها از آتش هست ؛ و تمام كاردها و سلاح هاى ايشان از آتش است ؛ و آن شياطين را دور مى كنند، و بعضى را مى كشند، و ابليس را اسير مى كنند، و آن حربه ها بر او مى زنند. ابليس فرياد مى زند: اى پروردگار من ، كجا است وعده تو، به درستى كه تو من را مهلت دادى تا وقت معلوم .
خطاب به ملايكه مى رسد: من او را وعده داده ام كه نمى رانم ، و وعده نداده ام كه سلاح و عذاب را بر او مسلط نگردانم و درد و الم به او نرسانم حربه ها بر او بزنيد، و ما او را نخواهيم كشت .
ملايكه ، آن قدر ضربت بر او مى زنند كه تمام اعضايش مجروح مى گردد؛ پس او را وا مى گذراند. ابليس ، پيوسته براى خود و براى اولادش كه كشته شده اند، اندوهگين مى باشد. و چيزى از آن جراحت هايش بهبود نمى يابد مگر به شنيدن آواز مشركان ، كه به كفر تكلم نمايند.
پس اگر آن بنده ، بر ذكر خدا و صلوات فرستادن مشغول باشد، او به همان حالت باقى مى ماند.
اما اگر آن بنده ياد خدا و صلوات را ترك نمايد، و در مخالفت امر خدا، و معصيت فرو رود؛ آن جراحت ها، التيام مى پذيرد، و ابليس بر آن شخص مسلط مى شود، و او را لجام مى كند، و زين بر او مى گذارد، و بر او سوار مى شود، و بعد از آن پايين مى آيد، و مى گويد، الحال ما بر او مسلطيم ، و هر وقت كه خواهيم ، بر او سوار مى توانيم شد.
پس رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمود: ((اگر مى خواهيد كه ابليس را بر همان حال ، با جراحت هاى بسيار اندوهگين بگذاريد، كه جراحت هايش بهبود نيايد، مداومت نماييد بر طاعت خدا و صلوات فرستادن . و اگر بر غير آن حال باشيد، اسير ابليس خواهد بود، و مرده خود را برگردن هاى شما سوار خواهد كرد.))
141 - بوى بهشت را استشمام نخواهد كرد
پيامبر اكرم - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمود:
من صلى على ولم يصل على آلى لم يجد ريح الجنة
((كسى كه بر من صلوات بفرستد؛ ولى بر آل من ، صلوات نفرستد، بوى بهشت را استشمام نخواهد كرد.))⁽⁷⁸⁾
142 - گمراه ترين انسان
رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم ) مى فرمايد:
ان اضل الناس من ذكرت عنده فلم يصل على ؛
((گمراه ترين انسان ها، كسى است كه نام من پيش او بر زبان آيد؛ ولى او بر من صلوات نفرستد.))⁽⁷⁹⁾
143 - قبول نماز
از جابربن عبدالله روايت است كه مى گفت :
لو صليت صلاة لم اصل فيها آل محمد وآل محمد ما راءيت انها تقبل ؛
((اگر نمازى بخوانم و در آن بر محمد و آل محمد (عليهم السلام ) صلوات و درود نفرستم ، فكر مى كنم كه آن نماز پذيرفته و مقبول نيست .))
144 - فرد بدبخت
رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم ) فرمودند:
من ذكرت عنده فلم يصل على فقد شقى ؛
((هر كس كه در نزد وى نام من برده شود و بر من صلوات نفرستد، بدبخت است .))
145 - بخيل واقعى
رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم ) فرمودند:
البخيل حقا من ذكرت عنده فلم يصل على ؛
((بخيل واقعى كسى است كه نام من در نزد او برده شود و بر من درود نفرستد.))^{(80 )(81)}
146 - گم كردن راه بهشت
رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم ) فرمود:
من نسى الصلاة على خط به طريق الجنة ؛
((كسى كه صلوات بر من را فراموش كند، راه بهشت را گم كرده است .))
147 - جفا بر رسول خدا
رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم ) فرمود:
من سم الورد الاحمر ولم يصل على وعلى الى فقد جفايى
((كسى كه گل سرخ (گل محمدى ) ببويد و بر من و آل من صلوات نفرستد، بر من جفا كرده است .))⁽⁸²⁾
بخش دوازدهم : آداب فرستادن صلوات
148 - نخست به ابراهيم صلوات بفرستيد!
شب بود، جمعى از اصحاب در محضر رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - نشسته بودند و از بيانات آن بزرگوار، بهره مند مى شدند، آن بزرگوار در آن شب اين جريان را بيان كرد و فرمودند:
آن شب كه من را به سوى آسمان ها به معراج بردند ((يعنى در شب 17 يا 21 ماه رمضان سال 10 يا 12 بعثت )) هنگامى كه به آسمان سوم رسيدم ، منبرى براى من نصب نمودند، من بر عرشه منبر قرار گرفتم و ابراهيم خليل - (عليه السلام ) - در پله پايين عرش ‍ منبر قرار گرفته بودند و ساير پيامبران در پله هاى پايين ترى قرار داشتند.
در اين هنگام على - (عليه السلام ) - ظاهر شد كه بر شترى از نور، سوار بود و صورتش مانند ماه شب چهارده مى درخشيد، و جمعى چون ستارگان تابان در اطراف او بودند، در اين وقت ، ابراهيم - (عليه السلام ) به من گفت : اين (اشاره به على (عليه السلام )) كدام پيامبر بزرگ و يا فرشته بلند مقام است ؟
گفتم : ((او نه پيامبر است و نه فرشته ؛ بلكه برادرم و پسر عمويم و دامادم و وارث علمم على بن ابى طالب است .))
پرسيد: ((اين گروهى كه در اطراف او هستند، كيانند؟))
گفتم : ((اين گروه ، شيعيان على ابن ابى طالب هستند.))
ابراهيم - (عليه السلام ) - علاقه مند شد كه جزء شيعيان على - (عليه السلام ) باشد به خدا عرض كرد: ((پروردگارا! من را از شيعيان على بن ابى طالب - (عليه السلام ) - قرار بده .))
در اين هنگام جبرييل نازل شد و آيه 81 سوره صافات را خواند وان من شيعته لابراهيم .؛ ((و از شيعيان او در اصول اعتقادات ابراهيم است .))
پيامبر - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - به اصحاب فرمودند: ((هر گاه بر پيامبر پيشين صلوات فرستاديد، نخست به من صلوات بفرستيد، سپس به آنها، جز در مورد ابراهيم خليل - (عليه السلام ) - كه هر گاه خواستيد به من صلوات بفرستيد، نخست به ابراهيم خليل - (عليه السلام ) - صلوات بفرستيد.))
پرسيدند: چرا؟
فرمودند: ((به همين دليل كه بيان كردم ، او آرزو كرد تا از شيعيان على بن ابى طالب باشد.))
149 - صلوات جامع
عمار ساباطى گويد:
من نزد امام صادق - (عليه السلام ) - بودم ، مردى گفت : اللهم صل على محمد واهل بيت محمد امام - (عليه السلام ) - به او فرمودند: ((اى مرد! دايره را بر ما تنگ ساختگى آيا نمى دانى كه اهل بيت همان پنج تن اصحاب كساء هستند و بس ؟))
مرد پرسيد: چگونه بگوييم ؟
فرمود: ((بگو: اللهم صل محمد و آل محمد تا اين كه ما و شيعيان ما نيز داخل باشيم .
150 - صلوات ناقص
پيامبر اسلام - (صلى الله عليه و آله و سلم ) فرمودند: ((بر من صلوات ناقص نفرستيد!)) پرسيدند: صلوات ناقص كدام است ؟
رسول خدا - (صلى الله عليه و آله و سلم ) - فرمودند: اين كه بگوييد: ((اللهم صل على محمد)) و ادامه ندهيد، بلكه بايد بگوييد: اللهم صل على محمد و آل محمد.