فهرست کتاب


انتظار موعود فصلنامه علمی - تخصصی ویژه امام مهدی (عج) سال چهارم، شماره پانزدهم، بهار 1384

مرکز تخصصی مهدویت

6. تطبیق

پس از توقیت و تعجیل، آسیبی که قابل ذکر است، تطبیق ناصواب است. به این توضیح که عده ای با خواندن یا شنیدن چند روایت در علایم ظهور، آنها را بر افراد یا حوادثی تطبیق می دهند. البته خود تطبیق روایات بر حوادث، آفت و آسیب نیست، بلکه آفت، مطالب و ادعاهایی است که افرادی به صرف خواندن یک یا دو روایت و بدون بررسی آیات و روایات و مطالب تاریخی و قدرت تشخیص صحیح و سقیم روایات مطرح می کنند، یعنی بدون داشتن تخصص به اظهار نظر می پردازند.
این تذکر لازم است که در روایات، تشخیص مولفه ها و علایم سپاه حق و باطل به عهده علمای راستین گذاشته شده است؛ همان ها که در عصر غیبت کبرا به عنوان نواب عام عده دار امور گشته اند.
پیامدها
1. پیامد تطبیق، توقیت و تعجیل است.
2. نومیدی و یأس در اثر عدم اتفاق ظهور.
3. به دلیل عدم تحقق تطبیق های مطرح شده، باعث بی اعتقادی افراد نسبت به اصل ظهور می گردد و افراد در اصل ظهور و روایات به شک و تردید می افتند.
خاستگاه
1. توهم زدگی.
2. هوی و هوس و مشکل مطرح سازی خود (بیماری روانی هیستری.)
3. دخالت افراد غیر متخصص در مطالب کاملا فنی و تخصصی.
4. عدم روشنگری کافی توسط علما:
الف - عدم تبیین علایم حتمی و غیر حتمی، عدم طرح مسأله بداء و مسایل مرتبط با علایم ظهور.
ب - نداشتن عکس العمل مناسب در مقابل مدعیان.
راه درمان
1. تبیین و روشنگری.
2. تکذیب و مبارزه با انحرافات.
3. کار کارشناسی در مورد علایم و ویژگی ها توسط علما.

7. افراط و تفریط در تبیین مفهوم غیبت

1 - 7. نظریه تفریطی

برخی غیبت حضرت را به معنای عدم حضور معنا کرده اند. گروهی از اینان عالمی توهم کرده و آن را هورقلیا(193) نام گذارده و حضرت را در آنجا مکان داده اند. برخی دیگر حضرت را در دور دست ها (جزیره خضرا(194) و...) پنداشته اند. برخی هر گونه دیداری با حضرت را نفی کرده اند.(195)
این دیدگاه ها نادرست است و با روایات ما سازگار نیست. مطابق روایات، حضرت بر خلاف عیسای پیامبر (علیه السلام) به آسمان نرفته، در میان مردمان است، در شهرها و بازارها و... قدم می نهد:
... صاحب هذا الامر یتردد بینهم و یمشی فی اسواقهم و یطأ فرشهم و لا یعرفونه... .(196)
صاحب الامر در میان مردم رفت و آمد می کند، به بازارهایشان می رود و بر فرش هایشان قدم می نهد، ولی او را نمی شناسند.
هر ساله در مراسم حج حاضر می شود، مردم را می بیند و می شناسد و مردم هم او را می بینند ولی نمی شناسند:
والله ان صاحب هذا الامر لیحضر الموسم کل سنة فیری الناس و یعرفهم و یرونه ولا یعرفونه.(197)
به خدا سوگند که صاحب الامر، هر سال در مراسم حج حاضر می شود، مردم را می بیند و آنها را می شناسد، ولی مردم او را با آن که می بینند نمی شناسند.(198)
جزیره خضرا،(199) عالم هور قلیا(200) و مانند این ها توهم هایی هستند رد شده و افسانه هایی هستند بی دلیل.
پیامدها
1. دور از دسترس قرار دادن امام.
2. کم رنگ جلوه کردن تاثیر وجود امام، در اثر عدم اعتقاد به حضور ملموس ایشان.
خاستگاه
1. عدم درک دقیق مفهوم غیبت.
2. دوری از آیات و روایات.
3. هوای نفس.
4. اطمینان به برخی نقل های غیر معتبر مثل جزیره خضرا.
5. عدم بصیرت کافی و تفقه در دین.
6. بدگمانی و عدم اطمینان به نقلهای معتبر. (کسانی که هر نوع دیداری را نفی می کنند.)