آموزش دین

علامه سید محمد حسین طباطبائی

نکته استثنائی در روش اهلبیت:

اهلبیت پیغمبر چنانکه گفته شد دوران زندگی خود را با مظلومیت و محکومیت گذرانیدند و وظایف محوله خود را در محیط تقیه و در شرایطی بسیار سخت انجام دادند فقط در میانشان از چهار نفر در مدت بسیار کوتاهی رفتاری استثنائی یعنی آزادانه و بی تقیه مشاهده می شود و ما بهمین مناسبت باجمالی از تاریخ زندگانی و رفتار شخصیتهای نامبرده - عبارتند از علی و فاطمه و حسین (علیه السلام) اشاره می نمائیم:

فضائل اهل بیت:

عامه و خاصه از زبان پاک پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) هزاران حدیث در مناقب آن حضرت و اهل بیت نقل نموده اند و ما بذکر سه منقبت از مناقب اهل بیت پیغمبر که آن حضرت پیشروایشان است می پردازیم.
1 - در سال ششم هجری نصارای شهر نجران عده ای از بزرگان و دانشمندان خود را انتخاب کرده بمدینه فرستادند.
هیئت فرستادگان نخست با پیغمبر اکرم بمناظره و محاجه پرداختند ولی محکوم و مغلوب شدند و از جانب خدای متعال آیه مباهله نازل شد:
فمن حاجک فیه من بعد ما جاءک من العلم فقل تعالوا ندع ابنائنا و ابناءکم و نسائنا و نساءکم و انفسنا و انفسکم ثم نبتهل فنجعل لعنه الله علی الکاذبین سوره آل عمران آیه 61.
خلاصه ترجمه:
پس از این حجتهای روشن که در دست داری اگر باز کسی در این باره با تو محاجه کند بگو بیا خودمان و زنان و فرزندان خودمان را جمع کنیم و دروغگویان را نفرین کرده از خدای متعال برای آنان لعنت و عذاب بخواهیم.
بر طبق امر و دستور این آیه، پیغمبر اکرم به هیئت نجرانیان پیشنهاد مباهله فرمود بدین ترتیب که خود و زنان و فرزندانشان حاضر شده دروغگویان را نفرین کنند تا خدای متعال برای آنان عذاب فرستد.
هیئت نجرانیان پیشنهاد مباهله را پذیرفته فردای همان روز را موعد قرار دادند؛ فردا جمع کثیری از مسلمانان و همچنین هیئت نجرانیان منتظر بیرون آمدن پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) بودند تا ببینند با چه تشریفاتی بیرون خواهد آمد و ژه کسانیرا با خود بمباهله خواهد آورد.
دیدند پیغمبر اکرم در حالیکه حسین (علیه السلام) را در بغل دارد و با دستی حسن (علیه السلام) را کرفته و بدنبال آنحضرت دخترش فاطمه علیها السلام و بدنبال وی علی (علیه السلام) می آید بیرون آمد؛ پیغمبر اکرم بهمراهان گرامی خود دستور می داد که وقتی من دعا کردم شما آمین بگوئید.
مشاهده این هیئت نورانی که از سر تا پای آن حقانیت و واقعیت هویدا بود و به هیچ پناهگاهی جز خدای متعال پناهنده نبودند پشت هیئت نجرانیان را بلرزه درآورد، رئیس ایشان بیاران خود گفت:
بخدا قسم صورتهائی می بینم که اگرچه متوجه درگاه خدا شوند همه نصارای روی زمین را هلاک می کنند، این بود که پیش پیغمبر اکرم آمدند و تقاضا کردند تا آنانرا از مباهله معذور دارد.
آن حضرت فرمود: پس اسلام بیاورید.
گفتند: از اسلام نیز معذوریم.
فرمود: پس با شما می جنگیم.
گفتند: توانائی جنگ با مسلمانان را نداریم ولی سالیانه مالیاتی می پردازیم و در پناه اسلام زندگی می کنیم.
بدین ترتیب اختلاف خاتمه یافت.
نتیجه داستان:
همراه آمدن حضرات علی و فاطمه حسنین (علیهم السلام) با پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) در جریان مباهله روشن شد که مصداق ابنائنا و نسائنا و انفسنا در آیه کریمه جز پیغمبر و علی و فاطمه و حسن و حسین کسی دیگر نبوده است؛ بعبارت دیگر اینکه پیغمبر اکرم می فرمود: خودمان خودش و علی علیهما السلام منظور بوده است و اینکه می فرمود زنان ما فاطمه علیها السلام مقصود بوده و اینکه می فرمود: فرزندان ما حسنین را اراده کرده بود.
و از اینجا با کمال وضوح بدست می آید که علی بمنزله خود پیغمبر اکرم می باشد و نیز روشن می شود که اهلبیت پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) چهار تن بوده اند اهلبیت هر کس کسانی هستند که به تعبیر متعارف از ایشان با کلمه خودمان و زن و بچه مان تعبیر می شود و اگر جز ایشان کسی دیگر داخل اهلبیت بود پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) آنها را نیز برای مباهله می آورد.
از همین جا باید بعصمت این چهار تن قضاوت کرد زیرا خدای متعال بطعارت و عصمت اهلبیت پیغمبر اکرم شهادت می دهد انما یرید الله لیذهب عنکم الرجس اهل البیت و یطهرکم تطهیراً سوره احزاب آیه 33.
خلاصه ترجمه: خداوند محققاً می خواهد از شما خاندان نبوت هر پلیدی را ببرد و شما را پاک و پاکیزه بدارد.
2 - بطوریکه عامه و خاصه نقل کرده اند پیغمبر فرموده است که مثل اهل بیتی کمثل سفینه نوح من رکبها نجی و من تخلف عنها غرق خلاصه ترجمه: مثل اهلبیت من مثل کشتی نوح است که هر کس سوارش شد نجات یافت و هر کس از آن تخلف کرد غرق شد.
3 - پیغمبر اکرم در روایت متواتر دیگری که عامه و خاصه روایت کرده اند می فرماید:
انی تارک فیکم الثقلین: کتاب الله و عترتی و اهل بیتی لن یفترقاً حتی یردا علی الحوض ما ان تمسکتم بهما لن تضلوا بعدی.
خلاصه ترجمه: من در میان شما دو چیز گرانبها که هرگز از هم جدا نخواهند شد بیادگار می گذارم آن دو چیز کتاب خدا و اهل بیت من می باشند؛ تا زمانیکه باین دو یادگار مهم چنگ زده پناه ببرید گمراه نخواهید شد.

تعیین امامان:

امامت علی (علیه السلام) چنانکه معلوم شد از جانب خدای متعال و بنص پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) بود و همچنین در خصوص امامان دیگر که پس از آن حضرت بودند هر امامی امام بعد از خود را بامر خدا بمردم معرفی نمود چنانکه امیرالمؤمنین که امام اول و پیشوای نخستین مسلمانان بود هنگام درگذشت؛ امامت فرزندش امام حسن (علیه السلام) را تصریح فرمود و امام حسن (علیه السلام) نیز هنگام وفات، امامت برادرش امام حسین را و بهمین ترتیب قرار تا امام دوازدهم.
گذشته از نص هر امام بر امام دیگر، پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) نیز (بموجب روایات زیادی که از عامه و خاصه رسیده است) بدوازده نفر بودن امامان و حتی در برخی از این روایات بنامهای امامان تصریح فرموده است.