فهرست کتاب


یک هزار حدیث در یک صد موضوع

گردآورنده هادی موحدی‏‏

83 - انواع گناه

(1)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
ذنب لایغفر وذنب لایترک وذنب یغفر فأما الذی لایغفر فالشرک بالله وأماالذی یغفر فذنب العبد بینه وبین الله عزوجل وأما الذی لایترک فظلم العباد بعضهم بعضاً؛
گناهی هست که بخشیدنی نیست و گناهی هست که از آن نگذرند و گناهی هست که قابل بخشش است، آنچه بخشیدنی نیست شرک به خداست و آنچه قابل بخشش است، گناه بنده میان خود و خدای عزوجل است و آنچه از آن نگذرند ظلم کردن بندگان به یکدیگر است.
(2)
امام علی (علیه السلام):
الحرص والکبر والحسد دوا التقحم فی الذنوب؛
حرص، تکبر و حسادت انگیزه های فرو رفتن در گناهان است.
(3)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
أکثر خطایا ابن آدم فی لسانه؛
بیشترین گناهان فرزند آدم از زبان اوست.
(4)
امام سجاد (علیه السلام):
من بات شبعاناً وبحضرته مؤمن جائع طاو قال الله عزوجل: ملائکتی، أشهد کم علی هذا العبد أننی أمرته فعصانی وأطاع غیری، و کلته الی عمله، وعزتی و جلالی لا غفرت له أبداً؛
کسی که شب سیر بخوابد و در کنارش مومنی گرسنه و بی غذا باشد، خداوند عزوجل می فرماید: ای فرشتگان گواه باشید که من این بنده را فرمان دادم و او نافرمانی من کرد و از جز من فرمان برد، من او را به کارش واگذار کردم، به عزت و جلالم سوگند که هرگز او را نمی بخشم.
(5)
امام باقر (علیه السلام):
لما سئل عن الکبائر -: کل شی ء أوعد الله علیه النار؛
در پاسخ به سئوال از کبائر فرمود: هر گناهی که خداوند برای آن وعده آتش داده است (گناه کبیره می باشد).
(6)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
لکل ذنب توبة الا سوء الخلق، فان صاحبه کلما خرج من ذنب دخل فی دنب؛
هر گناهی توبه دارد مگر بد اخلاقی، زیرا آدم بد اخلاق از هر گناهی که در آید (و توبه کند) به گناهی دیگر می افتد.
(7)
امام باقر (علیه السلام):
الذنوب کلها شدیدة وأشدها ما نبت علیه اللحم والدم؛
همه گناهان بدند و بدترین آنها گناهی است که از آن گوشت و خون بروید.
(8)
امام علی (علیه السلام):
- لما سئل: أی دنب أعجل عقوبة لصاحبه؟ - من ظلم من لا ناصر له الا الله وجاور النعمة یاتقصیر واستطال بالبغی علی الفقیر؛
در پاسخ به این سئوال که: کیفر کدام گناه زودتر دامنگیر گنهکار می شود؟ فرمود: ستم کردن به کسی که یاوری جز خدا ندارد و کوتاهی در شکر نعمت و دراز کردن دست ستم به نیازمند.
(9)
امام باقر (علیه السلام):
أربعه أسرع شی ء عقوبة: رجل أحسنت الیه ویکافیک بالاحسان الیه اساءة، ورجل لا تبغی علیه وهو یبغی علیک، ورجل عاهدته علی أمر فمن أمرک الوفاء له ومن أمره الغدر بک، ورجل یصل قرابته ویقطعونه؛
چهار چیز است که کیفرشان از هر گناهی زودتر به انسان می رسد: کسی که به او خوبی کنی و او پاداش آن را به بدی دهد، کسی که تو به او ستمی نکنی و او به تو ستم کند، کسی که در کاری با او پیمان بندی و تو به پیمانت وفادار مانی و او خیانت و پیمان شکنی کند و کسی که تو با او رابطه برقرار کنی و او با تو قطع رابطه کند.
(10)
امام سجاد (علیه السلام):
الذنوب التی ترد الدعاء: سوء النیة، وخبث السریرة، والنفاق مع الاخوان، وترک التصدیق بالاجابة، وتاخیر الصلوات المفروضات حتی تذهب أوقاتها، وترک التقرب الی الله عزوجل بالبر والصدقة، واستعمال البذاء، والفحش فی القول؛
گناهانی که از استجابت دعا جلوگیری می کنند عبارتند از؛ بد نیتی، خبث باطن، دورویی با برادران، باور نداشتن به اجابت دعا، به تأخیر انداختن نمازهای واجب تا آن که وقتشان بگذرد، تقرب نجستن به خدای عزوجل با نیکوکاری و صدقه، بد زبانی و زشتگویی.

84 - آثار گناه

(1)
امام علی (علیه السلام):
ما زالت نعمة ولانضارة عیش الا بذنوب اجترحوا ان الله لیس بظلام للعبید؛
هیچ نعمت و شادابی زندگی از دست نرفت مگر به سبب گناهانی که مرتکب شدند، همانا خداوند به بندگان ستم نمی کند.
(2)
امام علی (علیه السلام):
احذروا الذنوب فان العبد لیذنب فیحبس الرزق؛
از گناهان دوری کنید، زیرا بنده با گناهش مانع روزی می شود.
(3)
امام باقر (علیه السلام):
انه ما من سنة أقل مطراً من سنة ولکن الله یضعه حیث یشاء ان الله عزوجل اذا عمل قوم بالمعاصی صرف عنهم ما کان قد لهم من المطر؛
هیچ سالی کم باران تر از سال دیگر نیست، بلکه خداوند باران را هر جا که بخواهد می باراند. اما هر گاه مردمی مرتکب گناه شوند، خدای عزوجل بارانی را که برای آنان مقدر کرده بود از ایشان باز می دارد.
(4)
امام رضا (علیه السلام):
اذا کذب الولاة حبس المطر واذا جار السلطان هانت الدولة واذا حبست الزکاة ماتت المواشی؛
هر گاه حاکمان دروغ می گویند باران بند می آید و هر گاه سلطان ستم کند دولت سست و بی اعتبار می شود و هر گاه زکات داده نشود چارپایان بمیرند.
(5)
امام رضا (علیه السلام):
کلما أحدث العباد من الذنوب ما لم یکونوا یعملون احدث الله لهم من البلاء ما لم یکونوا یعرفون؛
هر گاه بندگان مرتکب گناهانی شوند که قبلا انجام نمی دادند، خداوند بلاهایی را برایشان پدید آورد که سابقه نداشته است.
(6)
امام صادق (علیه السلام):
من یموت بالذنوب اکثر ممن یموت بالاجال؛
کسانی که بر اثر گناهان می میرند بیشترند از کسانی که بر اثر رسیدن اجل می میرند.
(7)
امام علی (علیه السلام):
ما جفت الدموع الا لقسوة القلوب و ما قست القلوب الالکثرة الذنوب؛
اشکها نخشکید مگر به سبب سختدلی و دلها سخت نشد مگر به سبب گناهان زیاد.
(8)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
ما من قوم یعمل فیهم المعاصی هم أعز وأکثر ممن یعمله ثم لم یغیروه الا عمهم الله تعالی منه بعقاب؛
هر ملتی که در میانشان گناه کنند و ایشان از گنهکاران قوی تر و بیشتر باشند و جلوگیری نکنند، خدای والا از جانب خویش همه را عقوبت کند.
(9)
امام صادق (علیه السلام):
أما انه لیس من عرق یضرب و لا نکبة و لا صداع ولامرض الا بذنب وذلک قول الله عزوجل فی کتابه (و ما أصابکم من مصیبة...) وما یعفو الله أکثر مما یواخذ به؛
هیچ رگی (بر اثر تب و بیماری) نزند و هیچ پایی به سنگ نخورد و هیچ سردرد یا مرضی رخ ندهد: مگر در اثر گناه. این فرموده خدای عزوجل در کتاب اوست که اگر شما را مصیبتی رسد به خاطر کارهایی است که می کنید و خدا بسیاری را می بخشد گناهانی که خداوند می بخشد بیشتر از گناهانی است که از آنهاباز خواست می کند.
(10)
امام صادق (علیه السلام):
الذنوب التی تغیر النعم والذنوب التی تورث الندم القتل و التی تنزل النقم الظلم والتی تهتک الستر شرب الخمر والتی تحبس الرزق الزنا والتی تعجل الفناء قطیعة الرحم والتی ترد الدعاء وتظلم الهواء عقوق الوالدین؛
گناهانی که نعمتها را دگرگون می کند، زورگویی و سرکشی است و گناهانی که پشیمانی به بار می آورد ستم است و گناهانی که پرده ها را می درد (و آبرو و حیثیت ها را می برد) شرابخواری است و گناهانی که جلوی روزی را می گیرد زناست و گناهانی که مرگ را شتاب می بخشد قطع رحم است و گناهانی که مانع استجابت دعا می شود وفضا را تیره و تار می کند، آزردن پدر و مادر است.

85 - پاک کننده گناه

(1)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
اتق الله حیثما کنت وأتبع السیئة الحسنة تمحها؛
هر کجا هستی تقوای الهی پیشه کن و به دنبال گناه کار نیک انجام بده تا آن را محو کند.
(2)
امام علی (علیه السلام):
اوصیکم بتقوی الله... وارحضوا بها ذنوبکم وداوو بها الاسقام؛
شما را به تقوای خدا سفارش می کنم... به وسیله آن گناه خود را بشویید و بیماریهایتان را درمان کنید.
(3)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
اربع من کن فیه وکان من قرنه الی قدمه ذنوباً بدلها الله حسنات؛ الصدق، والحیاء وحسن الخلق والشکر؛
چهار چیز است که هر کس داشته باشد، اگر سر تا پا غرق گناه باشد، خداوند آن را به حسنه و نیکی تبدیل می کند: راستی، حیا، خوش اخلاقی و شکر.
(4)
امام علی (علیه السلام):
من کفارات الذنوب العظام: اغاثة الملهوف والتنفیس عن المکروب؛
یاری رساندن ستمدیده فریاد خواه و شاد کردن غمناک از کفاره های گناهان بزرگ است.
(5)
امام صادق (علیه السلام):
جاء رجل الی رسول الله (صلی الله علیه و اله) فقال: یا رسول الله صلی الله علیه و اله کثرت ذنوبی وضعت عملی، فقال رسول الله (صلی الله علیه و اله) أکثر السجود فانه یحط الذنوب کما تحط الریح ورق الشجر؛
مردی خدمت پیامبر خدا (صلی الله علیه و اله): آمد و عرض کرد: ای رسول خدا گناهانم زیاد شده و اعمالم سست و اندک گشته است، رسول خدا فرمودند: زیاد سجده کن، زیرا همانگونه که باد برگ درختان را می ریزد، سجده گناهان را می ریزد.
(6)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
ان من الذنوب ذنوباً لا یکفرها الصلاة و لا الصیام و لا الحج و لا العمره یکفرها الهموم فی طلب المعیشة؛
بعضی گناهانست که نماز و روزه و حج و عمره آنها را پاک نمی کند، فقط گرفتاری در طلب معاش آنها را از بین می برد.
(7)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
لما سأله رجل: ماالذی یمحو عنی الخطایا؟ -: الدموع والخضوع والامراض؛
در پاسخ به سئوال مردی که پرسید: چه چیز گناهان مرا پاک می کند؟ فرمودند: اشک ها، خضوع و بیماریها.
(8)
امام رضا (علیه السلام):
من لم یقدر علی ما یکفربه ذنوبه فلیکثر من الصلوات علی محمد و آله فانها تهدم الذنوب هدماً؛
هرکس نمی تواند کاری کند که به سبب آن گناهانش آمرزیده شود بر محمد و آل او بسیار صلوات فرستد، زیرا که آن، گناهان را ریشه کن می کند.
(9)
امام علی (علیه السلام):
لم یشدد علیک فی قبول الانابة ولم یناقشک بالجریمة ولم یویسک من الرحمة بل جعل نزوعک عن الذنب حسنة وحسب سیئتک واحدة وحسب حسنتک عشراً وفتح لک باب المتاب؛
در پذیرفتن توبه بر تو سخت نگرفته و به علت گناه تو را در تنگنا نینداخته و از رحمت خویش نومیدت نکرده است، بلکه خودداری تو از گناه را حسنه به شمار آورده و گناهت را یک و حسنه ات را ده به شمار آورده و در توبه و بازگشت را برای تو گشوده است.
(10)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
من أصاب حداً عقوبته فی الدنیا فالله أعدل من أن یثنی علی عبده العقوبة فی الاخرة ومن أصاب حداً فسترة الله علیه فالله أکرم من أن یعود فی شی ء قد عفا عنه؛
هر کس گناهی را مرتکب شود و در دنیا عقوبت آن را ببیند خدا عادل تر از آن است که بار دیگر بنده خویش را در آخرت عقوبت کند و هر کس گناهی مرتکب شود و خدا آن را بپوشاند خدا کریم تر از آن است که به بخشیده خود باز گردد.