فهرست کتاب


یک هزار حدیث در یک صد موضوع

گردآورنده هادی موحدی‏‏

20 - اخلاق

(1)
امام حسین (علیه السلام):
الخلق الحسن عبادة؛
خوش اخلاقی عبادت است.
(2)
امام صادق (علیه السلام):
ان مما یزین الاسلام الاخلاق الحسنة فیما بین الناس؛
خوش اخلاقی در بین مردم زینت اسلام است.
(3)
امام علی (علیه السلام):
من حسنت خلیقته طابت عشرته؛
هر کس خوش اخلاق باشد، زندگی اش پاکیزه و گوارا می گردد.
(4)
امام صادق (علیه السلام):
البر و حسن الخلق یعمران الدیار ویزیدان فی الاعمار؛
نیکی و خوش اخلاقی، شهرها را آباد و عمرها را زیاد می کند.
(5)
امام علی (علیه السلام):
حسن الاخلاق یدر الارزاق ویونس الرفاق؛
خوش اخلاقی روزی ها را زیاد می کند و میان دوستان انس و الفت پدید می آورد.
(6)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
حسنوا أخلاقکم والطفوا بجیرانکم وأکرموا نساءکم تدخلوا الجنة بغیر حساب؛
اخلاق خود را نیکو کنید و با همسایگان خود مهربان باشید و زنان خود را گرامی بدارید تا بی حساب وارد بهشت شوید.
(7)
امام علی (علیه السلام):
عود نفسک الجمیل فباعتیادک ایاه یعود لذیذاً؛
خود را به کارهای زیبا (خداپسندانه) عادت بده که اگر به آنها عادت کنی برایت لذت بخش می شوند.
(8)
امام علی (علیه السلام):
روضوا أنفسکم علی الاخلاق الحسنة فان العبد المومن یبلغ بحسن خلقه درجة الصائم القائم؛
خودتان را بر خوش اخلاقی تمرین و ریاضت دهید، زیرا که بنده مسلمان با خوش اخلاقی خود به درجه روزه گیر شب زنده دار می رسد.
(9)
امام صادق (علیه السلام):
لما سئل عن حد حسن الخلق: تلین جانبک و تطیب کلامک وتلقی أخاک ببشر حسن؛
در پاسخ به پرسش از معنای خوش اخلاقی فرمودند: نرمخو و مهربان باشی، گفتارت پاکیزه و مودبانه باشد و با برادرت با خوشرویی برخورد کنی.
(10)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
ألا انبئکم بخیارکم؟ قالوا: بلی یا رسول الله. قال: أحسنکم أخلاقاً الموطئون اکنافاً، الذین یألفون و یؤلفون؛
آیا شما را از بهترین افرادتان خبر ندهم؟ عرض کردند: چرا، ای رسول خدا. حضرت فرمودند: خوش اخلاق ترین شما، آنان که نرمخو و بی آزارند، با دیگران انس می گیرند و دیگران نیز با آنان انس و الفت می گیرند.

21 - وفای به عهد

(1)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
اقربکم غداً منی فی الموقف اصدقکم للحدیث واداکم للامانة واوفاکم بالعهد واحسنکم خلقاً واقربکم من الناس؛
نزدیک ترین شما به من در قیامت، راستگوترین، امانتدارترین، وفادارترین به عهد، خوش اخلاق ترین و نزدیک ترین شما به مردم است.
(2)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
من کان یومن بالله والیوم الاخر فلیف اذا وعد؛
هر کس به خدا و روز قیامت ایمان دارد، هر گاه وعده می دهد باید وفا کند.
(3)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
من عامل الناس فلم یظلمهم وحدثهم فلم یکذبهم ووعدهم فلم یخلفهم فهو ممن کملت مروته وظهرت عدالته ووجبت اخوته وحرمت غیبته؛
هر کس در معاشرت با مردم به آنان ظلم نکند، دروغ نگوید، خلف وعده ننماید، جوانمردیش کامل، عدالتش آشکار، برادری با او واجب و غیبتش حرام است.
(4)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
ثلاث لیس لاحد من الناس فیهن رخصة: بر الوالدین مسلماً کان اؤ کافراً والوفاء بالعهد لمسلم او کافراً واداء الامانة الی مسلم کان اؤ کافراً؛
سه چیز است که ترک آن برای هیچ کس جایز نیست: نیکی به پدر و مادر مسلمان باشند یا کافر، وفای به عهد با مسلمان یا کافر و ادای امانت به مسلمان یا کافر.
(5)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
ثلاث من کن فیه فهی راجعة علی صاحبها: البغی والمکر والنکث؛
سه خصلت است که در هر کس باشد (آثارش) به خود او بر می گردد: ظلم کردن، فریب دادن، تخلف از وعده.
(6)
امام علی (علیه السلام):
لیس من فرائض الله شی ء الناس اشد علیه اجتماعا مع تفرق اهوائهم و تشتت آرائهم من تعظیم الوفاء بالعهود؛
هیچ یک از فرائض الهی مانند وفای به عهد نیست که مردم به همه خواسته های گوناگون و دیدگاه های مختلف، بیشتر بر آن اتفاق نظر داشته باشند.
(7)
امام علی (علیه السلام):
وایاک... ان تعدهم فتتبع موعدک بخلفک... فان الخلف یوجب المقت عند الله والناس؛
بپرهیز از خلف وعده که آن موجب نفرت خدا و مردم از تو می شود.
(8)
امام علی (علیه السلام):
لاتعدن عدة لاتثق من نفسک بانجازها؛
وعده ای نده که از وفای به آن اطمینان نداری.
(9)
امام علی (علیه السلام):
لا تعتمد علی مودة من لا یوفی بعهده؛
به دوستی که به عهد خود وفا نمی کند اعتماد نکن.
(10)
امام سجاد (علیه السلام):
قلت لعلی بن الحسین (علیه السلام): اخبرنی بجمیع شرایع الدین قال علیه السلام: قول الحق والحکم بالعدل والوفاء بالعهد؛
به امام سجاد (علیه السلام) عرض کردم: مرا از تمام دستورهای دین آگاه کنید امام (علیه السلام) فرمودند: حقگویی، قضاوت عادلانه و وفای به عهد.

22 - گذشت

(1)
امام علی (علیه السلام):
العفو تاج المکارم؛
گذشت، اوج بزرگواریهاست.
(2)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
اذا اوقف العباد نادی مناد: لیقم من أجره علی الله ولیدخل الجنة قیل: من ذالذی أجره علی الله؟ قال: العافون عن الناس؛
هنگامی که بندگان در پیشگاه خدا می ایستند، آواز دهنده ای ندا دهد: آن کس که مزدش با خداست برخیزد و به بهشت رود. گفته می شود: چه کسی مزدش با خداست؟ می گوید: گذشت کنندگان از مردم.
(3)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
من کثر عفوه مد فی عمره؛
هر کس پر گذشت باشد، عمرش طولانی شود.
(4)
امام رضا (علیه السلام):
ما التقت فئتان قط الا نصر أعظمها عفواً؛
هرگز دو گروه با هم رویاروی نشدند، مگر این که با گذشت ترین آنها پیروز شد.
(5)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
من عفا عن مظلمة أبد له الله بها عزاً فی الدنیا والاخرة؛
هر کس از ظلمی که در حق او شده گذشت کند، خداوند به جای آن در دنیا و آخرت به او عزت می بخشد.
(6)
امام حسین (علیه السلام):
ان أعفی الناس من عفا عند قدرته؛
با گذشت ترین مردم، کسی است که در زمان قدرت داشتن، گذشت کند.
(7)
رسول اکرم (صلی الله علیه و اله):
تعافوا تسقط الضغائن بینکم؛
از یکدیگر گذشت کنید، تا کینه های میان شما از بین برود.
(8)
امام رضا (علیه السلام):
فی قوله تعالی: (فاصفح الصفح الجمیل) -: عفو من غیر عقوبةتعنیف ولا عتب؛
درباره آیه پس گذشت کن گذشتی زیبا... فرمودند: مقصود، گذشت بدون مجازات و تندی و سرزنش است.
(9)
امام علی (علیه السلام):
شر الناس من لایعفو عن الزلة ولایستر العورة؛
بدترین مردم کسی است که خطای دیگران را نبخشد و عیب را نپوشاند.
(10)
امام علی (علیه السلام):
جاز بالحسنة و تجاوزعن السیئة ما لم یکن ثلماً فی الدین أو وهناً فی سلطان الاسلام؛
(بدی یا خوبی را) به نیکی پاداش ده و از بدی درگذر، به شرط آنکه به دین لطمه ای نزند یا در قدرت اسلام ضعفی پدید نیاورد.