فهرست کتاب


موعود شناسی و پاسخ به شبهات

علی اصغر رضوانی‏

366 : آیا طبق قاعده، امام زمان علیه السلام ازدواج کرده است؟

مطابق نظریه خفای شخص باید ملتزم به عدم ازدواج شد؛ زیرا طبق این نظریه او از همه افراد مخفی است و ازدواج احتیاج به ارتباط با مردم دارد و این به نوبه خود با حکمت و فلسفه غیبت سازگاری ندارد و مطابق نظریه خفای عنوان می توان ملتزم به ازدواج حضرت شد، خصوصا آنکه مطابق با سنت اسلامی است. آنچه به نظر می رسد ترجیح قول اول است، به جهت:
1- روایات بسیار بر خفای شخص.(996)
2- گر چه در روایت عمری اشاره شده که مردم حضرت را در موسم حج می بینند ولی نمی شناسند،(997) اما این روایت از امام نقل نشده و نیز اختصاص به موسم حج دارد.
3- قرار است که حضرت در غیبت تام به سر برد.
4- اگر ازدواج صورت گرفته بود باید در یک مورد هم که شده سفرا و وکلای ناحیه مقدسه به آن اشاره می کردند.
5- مسعودی از علی بن ابی حمزه نقل کرده ما به امام رضا علیه السلام عرض کردیم: برای ما روایت شده که امام از دنیا نمی رود تا نسل خود را ببیند؟ امام رضا علیه السلام به او فرمود: آیا در خصوص این حدیث برای شما روایت نشده: الا القائم؛ به جز قائم.(998)

367 : آیا قول به عدم ازدواج حضرت با سنت محمدی صلی الله علیه و آله منافات دارد؟

در مورد سؤال فوق گر چه مطابق روایات نبوی نکاح از سنت پیامبر صلی الله علیه و آله شمرده شده است ولی گاهی مصلحت أهم که همان غیبت و استتار تام حضرت از عموم مردم است اقتضا دارد که امر ازدواج تحقق پیدا نکند. می دانیم که در مورد تزاحم ملاکات، همیشه ملاک اهم بر ملاک مهم پیشی می گیرد. خصوصا آنکه روایاتی وجود دارد که مفاد آن این است که در آخر الزمان در صورت امکان عزوبت و زن نگرفتن ترجیح دارد.

368 : در صورت قول به عدم ازدواج، به روایت مفضل بن عمر چگونه پاسخ می دهید؟

کسانی که قائل به ازدواج حضرتند به روایت مفضل بن عمر تمسک کرده اند. او از امام صادق علیه السلام روایت کرده که فرمود: ... از مکان او هیچ یک از اولاد و غیر اولادش اطلاع نمی یابد مگر مولایی که متولی امر اوست.(999)
پاسخ :
1- این روایت را به همین مضمون نعمانی در کتاب الغیبة نقل کرده ولی به جای کلمه ولد کلمه ولی آورده است، به این شکل: و لا یطلع علی موضعه احد من ولی و لا غیره(1000)؛ و بر موضع او کسی از ولی و غیر ولی اطلاع نمی یابد.
2- در روایت نیامده که الان امام زمان دارای همسر و فرزند است، و لذا از این جهت اجمال دارد ممکن است که مراد فرزندانی باشند که در آستانه ظهور یا بعد از آن به دنیا می آیند.
3- ممکن است که این گونه تعبیر از باب مبالغه در خفای شخص باشد، یعنی حتی در صورتی که حضرت فرزند می داشت کسی از جایگاه او اطلاع نداشت.