فهرست کتاب


موعود شناسی و پاسخ به شبهات

علی اصغر رضوانی‏

142 : آیا اختلاف در امر ولادت حضرت سبب وهن در آن می شود؟

احمد کاتب در صدد آن است که از اختلافی که در مسأله ولادت حضرت مهدی علیه السلام پدید آمد هره برداری کرده و از آن برای سست جلوه دادن مسأله ولادت حضرت استفاده نماید.
پاسخ :
اولا: اختلاف در موضوع و قضیه ای هرگز مستلزم نبود آن موضوع نیست، بلکه بر وجود آن دلالت دارد و گرنه هیچ قضیه ای را نمی توان به اثبات رسانید. زیرا در هر قضیه و موضوعی از جهات مختلف اختلاف شده است.
آیا امت اسلامی بعد از پیامبر مطابق احادیث به 73 فرقه تقسیم نشدند؟ آیا این افتراق و تفرق باعث می شود که اصل اسلام زیر سؤال رفته و در گزاره های دینی شک نماییم؟
ثانیا:
همان گونه که از وضعیت سیاسی آن زمان و مخفی بودن امر ولادت به جهت آن وضعیت استفاده ی شود اختلاف امری طبیعی به نظر می رسد.
ثالثا:
مطابق نقل شیخ مفید رحمة الله علیه جامعه شیعی بعد از مدتی نه چندان دور به وحدت نظر در امر ولادت حضرت مهدی علیه السلام رسیدند. او می گوید: از این فرقه ها که ذکر شد در این زمان که سال 373 است به جز فرقه دوازده امامی که قائل به امامت فرزند امام حسن علیه السلام است، وجود ندارد....(428)
جالب توجه اینکه، انکار برخی بر ولادت امام مهدی علیه السلام از دید اهل بیت علیهم السلام مخفی نمانده و لذا در روایاتی به آن اشاره کرده اند. شیخ صدوق رحمة الله علیه به سند صحیح از امام موسی بن جعفر علیه السلام نقل کرده که فرمود: صاحب هذا الامر من یقول الناس لم یوجد بعد(429)؛ صاحب این امر کسی است که [بعضی از ]مردم می گویند هنوز متولد نشده است.

143 : آیا بعد از وفات امام عسکری علیه السلام عصر حیرت بوده است؟

احمد کاتب می گوید: بعد از وفات امام عسکری علیه السلام حیرت و شک و تردید در جامعه شیعه در امر امامت بعد از آن حضرت و ولادت فرزند او پدید آمد. او در صدد آن است که از این موضوع هره برداری کرده و اثبات کند که موضوع ولادت حضرت اجماعی نبوده است.
پاسخ :
اولا:
مسأله حیرت و تردید در بین عوام مردم همان گونه که تشریح شد امری طبیعی به نظر می رسد، زیرا جو خاص سیاسی و احتمال قتل حضرت اقتضا داشت که امر ولادت حضرت مستور باشد و تنها عده ای اص از اصحاب امام عسکری علیه السلام از آن مطلع گردند و توسط آنها این موضوع منتشر شود.
ثانیا:
وجود حیرت و غموض در امر ولادت حضرت دلیل بر وجود اوست نه عدم آن. یعنی ولادتی بوده ولی ز آنجا که مخفی واقع شد عده ای را در حیرت فرو برد.
ثالثا:
همان گونه که مکرر اشاره شد گر چه در ابتدای غیبت برخی از عوام مردم در حیرت به سر می بردند ولی بعد از مدتی نه چندان دور به واسطه کوشش فراوانی که بزرگان امامیه در روشن ساختن عموم مردم در امر ولادت و امامت حضرت مهدی علیه السلام داشتند تمام جامعه شیعی از حیرت خارج شده و همگی به امامت آن حضرت معتقد شدند.

144 : برای رفع حیرت از جامعه شیعی علما و اصحاب چه کارهایی انجام دادند؟

شکی نیست که بعد از غیبت امام مهدی علیه السلام حیرت و شک جامعه شیعی را در سطح عوام مردم فرا گرفت، زیرا آنان امام خود را نمی دیدند ولی با فداکاری و تبلیغ علما و اصحاب این حیرت برداشته شد. از جمله کارهایی که در این مدت انجام گرفت تألیف کتاب هایی متناسب با وضع موجود در جهت رفع حیرت بود که از آن جمله می توان به این کتاب ها اشاره نمود:
1- کتاب الغیبة از محمد بن ابراهیم نعمانی که بین سال 333 تا 342 هجری تألیف یافته است.
2- کتاب الامامة و التبصرة من الحیرة از علی بن بابویه قمی (م 329 ه).
3- کتاب اکمال الدین و اتمام النعمة از محمد علی بن بابویه (م 386 ه)
4- کتاب الغیبة از شیخ طوسی (م 460 ه)
و دیگر کتاب ها
علی بن بابویه در مورد کتاب خود می گوید: ...من در این کتاب اخباری را جمع نمودم که می تواند حیرت را بر طرف سازد....(430)