399 - احزاب (33): 10.
400 - اين تكرار در بحار الاءنوار نيست .
401 - در بحار الاءنوار: انتهاء
402 - چنين سوگندى آن روز متداول بود. مفهوم آن اين بود كه : زنم بر من حرام باشد يا غلامم آزاد باشد (يا چيزهايى مشابه آن )؛ اگر راست نگويم .
403 - در بحار الاءنوار: مله .
404 - در بحار الاءنوار: من شر كل سقم .
405 - در بحار الاءنوار: الذعار.
406 - در بحار الاءنوار: و المصيبات و العاهات .
407 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
408 - از بحار الاءنوار.
409 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
410 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
411 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
412 - در كافى موجود، نام سليمان بن مخلد (يا داوود) موريانى ، وزير منصور - كه در سال 154 به دستور او كشته شد - به تصحيف ، نحوى آمده است . خوزى منسوب به خوزستان است . (رك . الغيبه شيخ طوسى : 119؛ بحار الاءنوار 46: 3؛ تاريخ طبرى 8: 42؛ سير اعلام النبلاء 7: 23؛ و فيات الاعيان 2: 410-411)
413 - كافى 1: 31، ح 13.
414 - كافى 1: 31، ح 14.
415 - شعرا (26): 205-207.
416 - روشن نشد كه چرا ابو احمد به ابو عبدالله تغيير يافته است ؟!
417 - تاريخ بغداد 11: 57-58.
418 - الخصائص العلويه على سائر البريه و الماثر لسيد الذريه .
419 - ترجمه ى : لاءستاءصلن شافته .
420 - در بحار الاءنوار: بذلك .
421 - از بحار الاءنوار.
422 - در مفاتيح الجنان ، اين دعا با نام جوشن صغير آمده است .
423 - ترجمه ى الطرز الكبير.
424 - كراع الغميم وادى اى بود در دو منزلى مكه در سر راه مدينه . (القاموس المحيط)
425 - چنين سوگندى آن روز متداول بود. مفهوم آن اين بود كه : زنم بر من حرام باشد يا غلامم آزاد باشد (يا چيزهايى مشابه آن )؛ اگر راست نگويم .
426 -

زعمت سخينه اءن ستغلب ربها
	فليغلبن مغالب الغلاب

بيتى از قصيده ى كعب بن مالك سلمى انصارى است كه در رد قصيده ى شاعر مشرك عرب عبدالله بن زبعراى سهمى و به دفاع از مسلمانان سرود. براى آگاهى بيشتر، رك . بحار الاءنوار 48: 151-152، پاورقى مصحح .
427 - ذايارت (51): 23.
428 - در بحار الاءنوار: حزارات .
429 - از بحار الاءنوار.
430 - در بحار الاءنوار: فنيته .
431 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
432 - در بحار الاءنوار: شاخصا.
433 - در بحار الاءنوار: و اءشد.
434 - در بحار الاءنوار: خاسرا.
435 - در بحار الاءنوار: يا مالك الراحمين .
436 - در بحار الاءنوار: تتداوله .
437 - در بحار الاءنوار: يا مالك الراحمين .
438 - در بحار الاءنوار: لاءلجن .
439 - در بحار الاءنوار: متكلى .
440 - زمر (39): 53.
441 - حجر (15): 56.
442 - غافر (40): 60.
443 - اسراء (17): 71.
444 - مومنون (23): 102 و الحاقه (69): 14.
445 - عاديات (100): 10. در بحار الاءنوار: بعثر القبور.
446 - در بحار الانوار: الحجج .
447 - در بحار الاءنوار: عدو وطاغ
448 - در بحار الاءنوار: فاسق و باغ .
449 - در بحار الاءنوار: اءنا الضعيف اليك و اءنت القوى .
450 - در بحار الاءنوار: و المحمود.
451 - در بحار الاءنوار: فكان .
452 - اين بخش در بحار الانوار نيست .
453 - در بحار الاءنوار: ما.
454 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
455 - در بحار الاءنوار: التيار.
456 - در بحار الاءنوار: حزم .
457 - از بحار الاءنوار.
458 - نمل (27): 10.
459 - در بحار الاءنوار: منه الخير.
460 - از بحار الاءنوار.
461 - در بحار الاءنوار: بقدره .
462 - در بحار الاءنوار: النذير البشير.
463 - در بحار الاءنوار: الطاهره الفاضله .
464 - در بحار الاءنوار: الزاهره .
465 - در بحار الانوار: ولديهما.
466 - در بحارالاءنوار: و سر ذلك كله و علانيته .
467 - در بحارالاءنوار: و يا.
468 - در بحارالاءنوار: و يا.
469 - در بحار الاءنوار: و يا.
470 - در بحار الاءنوار: القسمه .
471 - از بحار الاءنوار.
472 - در بحارالاءنوار: صلى الله .
473 - از بحار الاءنوار.
474 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
475 - از بحار الاءنوار.
476 - از بحار الاءنوار.
477 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
478 - در بحار الاءنوار: علقت على .
479 - از بحار الاءنوار.
480 - اين بخش در بحار الانوار نيست .
481 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
482 - قصص (28): 31.
483 - نمل (27): 10.
484 - قصص (28): 25.
485 - طه (20): 77.
486 - طه (20): 68.
487 - محمد صلى الله عليه و آله و سلم (47): 23.
488 - در بحار الاءنوار: فى عزه .
489 - در بحار الاءنوار: اءصبحت و اءمسيت .
490 - در بحار الاءنوار: بالحفظ.
491 - در بحار الاءنوار: منيع .
492 - در بحار الاءنوار: يعلو به علم صاحب الحروب .
493 - در بحار الاءنوار: لن ينذرنى .
494 - در بحار الاءنوار: تفضل .
495 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
496 - نام هر يك از 400 مجموعه ى حديثى معتبر شيعى از راويان مورد وثوق كه متاءسفانه همه ى آن ها به صورت اوليه در دست نيست ؛ اما بخش شايد عمده اى از آن ها در منابع حديثى حفظ شده است .
497 - در بحار الاءنوار: اءمثالى .
498 - در بحار الاءنوار: وعدت .
499 - زمر (39): 53.
500 - حجر (15): 56.
501 - غافر (40): 60.
502 - در بحار الانوار: لقد كان الاياس .
503 - اسراء (17): 71.
504 - در بحار الاءنوار: تقيم الحجه .
505 - در بحار الاءنوار: المنشوره .
506 - در بحار الاءنوار: فبتوسلى .
507 - ترجمه ى مسامحه آميز ((الصلاه جامعه )). اين شعارى بود كه با شنيدن آن مسلمانان درمى يافتند امر مهمى پيش آمده است كه بايد در مسجد گرد هم آيند.
508 - نزديك ترين ترجمه به عبارت : هى الادعيه التى علمه (علمته ؟!) اياها الطلحى اين گونه به نظر رسيد.
509 - در بحار الاءنوار، هر يك از اين ده مناجات با ((بسم الله الرحمان الرحيم )) آغاز شده است .
510 - در بحار الاءنوار: اءستخيرك .
511 - در بحار الاءنوار: سهل اللهم منه .
512 - در بحار الاءنوار: و ادفع عنى كل ملم .
513 - در بحار الاءنوار: و اجعل رب .
514 - در بحار الاءنوار: خوفه .
515 - در بحار الاءنوار: اءنجح فيه طلبتى .
516 - در بحار الاءنوار: واقطع عوائقها و امنع بوائقها.
517 - در بحار الاءنوار: بالخيره .
518 - در بحار الاءنوار: الغنم .
519 - در بحار الاءنوار: تعسرها.
520 - در بحار الاءنوار: صريع تيسرها.
521 - در بحار الاءنوار: عاجله النفع .
522 - در بحار الاءنوار: ولى .
523 - در بحار الاءنوار: و ابطالها.
524 - در بحار الاءنوار: حلمك عن العاصين و عفوك من الخاطئين و رحمتك للمذنبين .
525 - در بحار الاءنوار: سائلا رب ما لا اءستوجبه .
526 - در بحار الاءنوار: تفريج الغم ، تنفيس الهم .
527 - در بحار الاءنوار: مستقيلا رب لك .
528 - در بحار الاءنوار: بسلامه المخرج .
529 - در بحار الاءنوار: اءزلنى .
530 - در بحار الاءنوار: تطول .
531 - در بحار الاءنوار: اءقلنى رب عثرتى .
532 - در بحار الاءنوار: و صل على محمد و آله .
533 - در بحار الاءنوار: اءفدلى .
534 - در بحار الاءنوار: و اطولى البعيد لطول انبساط المراحل .
535 - در بحار الاءنوار: و باعد فى المسير.
536 - در بحار الاءنوار: وعوده .
537 - در بحار الاءنوار: و هنئنى غنم العافيه .
538 - در بحار الاءنوار: سائح .
539 - در بحار الاءنوار: رب .
540 - در بحار الاءنوار: و العافيه مقارنتى .
541 - در بحار الاءنوار: انك ذوالمن و الطول .
542 - در بحار الاءنوار: امطر سحائب افضالك على غزارا.
543 - از بحار الاءنوار.
544 - در بحار الاءنوار: بكرم .
545 - در بحار الاءنوار: اءثبت .
546 - در بحار الاءنوار: سعه رحمتك .
547 - در بحار الاءنوار: واكسنى اللهم اءى رب سرابيل السعه .
548 - در بحار الاءنوار: الضيق .
549 - در بحار الاءنوار: ببتر التقصير و لوصل .
550 - در بحار الاءنوار: و احمل عسف الضر عنى و اضرب الضر بسيف الاستيصال .
551 - در بحار الاءنوار: و امحقه .
552 - اين قسمت از دعا در بحارالاءنوار به صورت هاى مختلف ذكر شده است .
553 - در بحار الاءنوار: و احرسنى .
554 - در بحار الاءنوار: اللهم رب فى حمى عزك .
555 - در بحار الاءنوار: ارفع .
556 - در بحار الاءنوار: مده .
557 - در بحار الاءنوار: اللهم رب .
558 - در بحار الاءنوار: جريح .
559 - در بحار الاءنوار: اللهم رب .
560 - از بحار الانوار.
561 - از بحار الاءنوار.
562 - در بحار الاءنوار: شاحذه .
563 - در بحار الاءنوار: مصيرى .
564 - در بحار الاءنوار: و اقبل - رب - توبتى فانها بصدق من اخلاص نيتى .
565 - در بحار الاءنوار: احتفال ... اجتهاد... تثبيت انابتى .
566 - در بحار الاءنوار: و اجل اللهم رب عنى بالتوبه .
567 - در بحار الاءنوار: متمسكا.
568 - در بحار الاءنوار: مقرا.
569 - در بحار الاءنوار: فرضته .
570 - از بحار الانوار.
571 - در بحار الاءنوار: ظفرنى .
572 - در بحار الاءنوار: و اءوقفنى .
573 - در بحار الاءنوار: وفود.
574 - در بحار الاءنوار: التوامك .
575 - در بحار الاءنوار: من الهدايا.
576 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
577 - از بحار الاءنوار.
578 - از بحار الاءنوار.
579 - از بحار الاءنوار و در آن ((اللهم )) نيست .
580 - از بحار الانوار و در آن ((بى )) نيست .
581 - در بحار الانوار: اءهمل .
582 - در بحار الاءنوار: بت .
583 - در بحار الاءنوار: اءخمل .
584 - در بحار الاءنوار: زجر.
585 - در بحار الاءنوار: عجل لهم البيات .
586 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
587 - در بحار الاءنوار: تفرج الغماء.
588 - از بحار الاءنوار.
589 - از بحار الاءنوار.
590 - در بحار الاءنوار: كشف نوائب اللاواء و توالى سبوغ النعماء.
591 - در بحار الاءنوار: لك الحمد رب .
592 - در بحار الاءنوار: دفعك .
593 - در بحار الاءنوار: باهظ.
594 - در بحار الاءنوار: محالك و حميد فعالك .
595 - در بحار الاءنوار: طرق .
596 - از بحار الاءنوار.
597 - در بحار الاءنوار: اللهم جدير.
598 - در بحار الاءنوار: قدرتى .
599 - در بحار الاءنوار (بعد از و عدوى الغرور) آمده است : الذى اءنا منه مبتلى اءن اءرغب فيها الى ضعيف مثلى و من هو فى النكول شكلى ، حتى تداركتنى رحمتك و بادرتنى بالتوفيق راءفتك ، و رددت على عقلى بتطولك ، و اءلهمتنى رشدى بتفضلك ، و اءحييت بالرجاء قلبى ، و اءزلت خدعه عدوى عن لبى ، و صححت بالتاءميل فكرى ، و شرحت بالرجاء لاسعافك صدرى ، و صورت لى الفوز ببلوغ ما رجوته و الوصول الى ما املته . فوقفت اللهم رب بين يديك سائلا لك ضارعا اليك واثقا بك متوكلا عليك فى قضاء حاجتى و تحقيق امنيتى و تصديق رغبتى فاءنجح اللهم باءيمن نجاح و اهدنا سبيل الفلاح ، و اءعذنى اللهم رب بكرمك ...
600 - از بحار الاءنوار.
601 - در بحار الاءنوار: انك ملى ولى ، و على عبادك بالمنائح الجزيله و فى .
602 - از بحار الاءنوار.
603 - احتمالا اءرزنى درست است .
604 - هود (11): 65.
605 - در بحار الاءنوار: اللهم انى و فلانا.
606 - در بحار الاءنوار: عليك .
607 - در بحار الاءنوار: جوده .
608 - در بحار الاءنوار: غلقت .
609 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
610 - در بحار الاءنوار: تعمدنى .
611 - در بحار الاءنوار: تواعدته .
612 - در بحار الاءنوار: بعقابه .
613 - در بحار الاءنوار: مقصود.
614 - حج (22): 60.
615 - غافر (40): 60.
616 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
617 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
618 - در بحار الاءنوار: ازالته .
619 - در بحار الاءنوار: فل عنه جنوده .
620 - در بحار الاءنوار: الظالمه .
621 - در بحار الاءنوار: و اءبتره عمره .
622 - در بحار الاءنوار: وابتزه ملكه .
623 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
624 - در بحار الاءنوار: جذ.
625 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
626 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
627 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
628 - در بحار الاءنوار: نعمته .
629 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
630 - در بحار الاءنوار: اءدل دولته .
631 - در بحار الاءنوار: عاقبه اءمره الى شر حال .
632 - چنان كه مى دانيم ، امام دهم و امام يازدهم عليهما السلام را عسكريين مى نامند.
633 - در بحار الاءنوار: ذلك .
634 - در بحار الاءنوار: فافعل بى ذلك .
635 - معرفى شده در فهرست با نام فلاح السائل و نجاح المسائل .
636 - بايد دانست اين مرد با فضيلت غير از جناب على بن محمد سمرى آخرين نايب حضرت صاحب الامر عليه السلام است .
637 - بنابر متن عربى كتاب ، اين جمله ى معترضه به هر يك از دو تن (على بن محمد و جعفر بن محمود) قابل بازگشت است ؛ اما به قرائن تاريخى در ترجمه اين گونه ترجيح داده شد.
638 - ترجمه ى : اءخذها المقيم و المقعد.
639 - صف (61):9.
640 - ظاهرا منظور نشوار المحاضره و اءخبار المذاكره از قاضى محسن بن على بن محمد بن داوود تنوخى است .
641 - تاريخ بغداد 13: 287-289.
642 - مقصود وجود مقدس مولاى انس و جان حضرت صاحب العصر و الزمان عليه السلام است .
643 - اين سخن با مختصر اختلاف از حضرت بقيه الله عجل الله فرجه ، در نخستين ساعت ولادت ، نقل شده است . رك . كمال الدين ، باب 42، ح 5 و الخرائج و الجرائح 1: 457، ح 2.
644 - در بحار الاءنوار: مقر.
645 - در بحار الاءنوار: المثل .
646 - در بحار الاءنوار: و اءن تاءذن بجمع ماشتت .
647 - در بحار الاءنوار: جمعه .
648 - در بحار الاءنوار: بجمع .
649 - مريم (19): 53.
650 - در بحار الاءنوار: تبعه .
651 - در بحار الاءنوار: كيد المعاندين .
652 - ص (38): 35.
653 - در بحار الاءنوار: تجمع شملى .
654 - در بحار الاءنوار: وصل .
655 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
656 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
657 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
658 - تحريم (66): 12.
659 - در بحار الاءنوار: فاجر.
660 - رعد (13): 29.
661 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
662 - يونس (10): 90.
663 - در بحار الاءنوار: ذلك لهم .
664 - در بحار الاءنوار: ينقمعوا و يخشعوا.
665 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
666 - اين بخش در بحار الانوار نيست .
667 - اين بخش در بحار الانوار نيست .
668 - در بحار الاءنوار: اللهم و اءساءلك .
669 - صافات (37): 75.
670 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
671 - در بحار الاءنوار: تومن لى كيدهم .
672 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
673 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
674 - امين الاسلام صاحب تفسير مجمع البيان و اعلام الورى باءعلام الهدى .
675 - از بحار الاءنوار.
676 - ترجمه ى : قالبه اءقل من الثمن نحو السدس .
677 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
678 - در بحار الاءنوار: و ذلت لعظمته عزه كل متعاظم منهم .
679 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
680 - در بحار الاءنوار: شهيدا.
681 - در بحار الاءنوار: لاءسماء رب العالمين ، لجبارى الهواء.
682 - در بحار الاءنوار: لا منجا و لا ملجاء لواردكم و لا منقذ لماردكم جميعا من صواعق القرآن المبين و عظيم اءسماء رب العالمين و لا منقذ لهاربكم من ركسه التثبيط.
683 - در بحار الاءنوار: التهبيط.
684 - در بحار الاءنوار: فرابعكم .
685 - در بحار الاءنوار: الخبير.
686 - آل عمران (3): 160.
687 - در بحار الاءنوار: بالرحمان الرحيم .
688 - در بحار الاءنوار: الطلب .
689 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
690 - در بحار الاءنوار: بالعرش العظيم .
691 - ظاهرا: بن (حاشيه ى بحار الاءنوار).
692 - در بحار الاءنوار: اءشهدك .
693 - در بحار الاءنوار: بسترك .
694 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
695 - در بحار الاءنوار: منهم الى .
696 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
697 - در بحار الاءنوار: رحمه و علما.
698 - در بحار الاءنوار: لرهبته و رغبته .
699 - در بحار الاءنوار: الارضين .
700 - در بحار الاءنوار: جلال ملكه .
701 - در بحار الاءنوار: يعدله .
702 - در بحار الاءنوار: يعادله .
703 - در بحار الاءنوار اضافه شده است : يا قريب المجيب المتدانى دون كل شى ء قربه .
704 - در بحار الاءنوار: البرايا.
705 - در بحار الاءنوار: و الصدق قوله و وعده .
706 - در بحار الاءنوار: يا مجيب .
707 - از بحار الاءنوار.
708 - در بحار الاءنوار: لا يصل .
709 - از بحار الاءنوار.
710 - در بحار الاءنوار: الساعه الساعه الساعه .
711 - در بحار الاءنوار: يا غايه منتهاه و رغبتاه .
712 - انبياء (21): 69.
713 - قصص الانبياء، باب 6، فصل 1 (128).
714 - حليه الاولياء 5: 195-196.
715 - از بحار الاءنوار.
716 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
717 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
718 - ترجمه ى مسامحه آميز ((الصلاه جامعه )). اين شعارى بود كه با شنيدن آن مسلمانان درمى يافتند امر مهمى پيش آمده است كه بايد در مسجد گرد هم آيند.
719 - از بحار الاءنوار.
720 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
721 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
722 - احتمالا گوينده حضرت ثامن الحجج عليه السلام است يا سعد بن عبدالله مولف ((فصل الدعاء)).
723 - از بحار الاءنوار.
724 - از بحار الاءنوار.
725 - در بحار الاءنوار: الارقاء.
726 - قصص الانبياء، باب 18، فصل 8 (ح 333).
727 - در بحار الاءنوار: خطاى .
728 - در بحار الاءنوار: فاياك اءرجو.
729 - در بحار الاءنوار: و الموت .
730 - در بحار الاءنوار: مقلوبه .
731 - در بحار الاءنوار: اءقطعه .
732 - در بحار الاءنوار: فكاءن .
733 - در بحار الاءنوار: لاستبهام .
734 - در بحار الاءنوار: بى .
735 - شايد منظور سوره ى مبارك ى حمد باشد.
736 - آل عمران (3): 27-28.
737 - آل عمران (3): 2-3.
738 - طه (20): 112.
739 - منظور شناخته نشد. شايد منظور حافظ ابو محمد حزمى است .
740 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
741 - در بحار الاءنوار: الطهر الطاهر.
742 - منظور شناخته نشد. شايد منظور حافظ ابو محمد حزمى است .
743 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
744 - منظور شناخته نشد. شايد منظور حافظ ابو محمد حزمى است .
745 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
746 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
747 - در بحار الاءنوار: يا مهيمن يا متعال .
748 - در بحار الاءنوار: صطفص .
749 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
750 - در بحار الانوار: صمد صدر.
751 - در بحار الاءنوار: حليم حكيم .
752 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
753 - از بحار الاءنوار.
754 - ظاهرا مراد شريف محمد بن حسين بن موسى جامع نهج البلاغه است .
755 - احتمالا يسارى درست است .
756 - در بحار الاءنوار: تلطفا.
757 - در بحار الاءنوار: تذللا.
758 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
759 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
760 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
761 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
762 - در بحار الاءنوار: الصلاه .
763 - در بحار الاءنوار: اللعائن .
764 - در بحار الاءنوار: الزاهرين .
765 - در بحار الاءنوار: انسان .
766 - بقره (2): 186.
767 - در بحار الاءنوار: لا منجا.
768 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
769 - در بحار الاءنوار: المرد.
770 - در بحار الاءنوار: رقبتى
771 - در بحار الاءنوار: باقر علم الدين .
772 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
773 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
774 - در بحار الاءنوار: يا الله بك .
775 - در بحار الاءنوار: يا هادى للايمان .
776 - در بحار الاءنوار: اءن تضاعف .
777 - در بحار الاءنوار: المستاءكلين .
778 - در بحار الاءنوار: و الناشين خلاقهم .
779 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
780 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
781 - از بحار الاءنوار.
782 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
783 - بر گرفته از قرآن كريم ، حجر (15): 98-99.
784 - گوينده مشخص نيست .
785 - وليد بن عبدالملك بن مروان بن حكم بعد از عزل پسر عمويش عمر بن عبدالعزيز بن مروان ابن حكم در شوال 93، عثمان بن حيان مرى را بر مدينه گماشت (تاريخ طبرى ، الكامل )؛ صالح شناخته نشد. اين داستان را ابن عساكر نيز آورده است . (رك . تهذيب تاريخ دمشق الكبير 4: 167).
786 - الكافى 2: 559.
787 - در بحار الاءنوار: لاآخذ.
788 - در بحار الاءنوار: لا اءقى .
789 - كمال الدين 2: 351-352 (باب 33، ح 49) و نيز ح 40.
790 - از بحار الاءنوار.
791 - احمد بن محمد بن خالد يا اءحمد بن محمد بن عيسى .
792 - در بحار الاءنوار: بدءا.
793 - گوينده ظاهرا محمد بن محمد بن عبدالله بن فاطر ياد شده است .
794 - مريم (19): 87.
795 - از بحار الاءنوار.
796 - در بحار الانوار: و الذين .
797 - از بحار الاءنوار.
798 - از بحار الاءنوار.
799 - در بحار الاءنوار: رب انى .
800 - از بحار الاءنوار.
801 - در بحار الاءنوار: و ان .
802 - در بحار الاءنوار اضافه شده است : و لجلباب البلاء فيهم لابس و لكتاب تحمل العناء بهم دارس .
803 - در بحار الانوار: بهذا.
804 - در بحار الاءنوار اضافه شده است : ما عذرى يا الهى اذا حرمت فى حسن الكفايه نائلك ، و اءنت الذى لايخيب املك و لا يرد سائلك ؟ الهى الهى اءين رحمتك التى هى نصره المستضعفين من الانام ؟
805 - در بحار الاءنوار: غمته .
806 - اين بخش در بحار الاءنوار نيست .
807 - در بحار الاءنوار: قوه لى اءشد.
808 - در بحار الاءنوار: بقول شديد.
809 - در بحار الاءنوار: اءفهاما.
810 - در بحار الاءنوار: عدوك .
811 - در بحار الاءنوار: يدركنى .
812 - در بحار الاءنوار: مضيعا.
813 - در بحار الاءنوار: اءنبياءك .
814 - در بحار الاءنوار: بهم .
815 - در بحار الاءنوار: منزه .
816 - يوسف (12): 87.
817 - حجر (15): 56.
818 - حجر (15): 37 و 38، ص (38): 80 و 81.
819 - به ترتيب ، ماه هاى هفتم و نهم سال سريانى معادل آوريل و ژوئن سال رومى .
820 - شورى (42): 49-50.
821 - باز آمدن غذا به گلو.
822 - احتمالا منظور احمد بن داوود نعمانى ، مولف كتاب ياد شده است .
823 - در بحار الاءنوار: ما خلقت .
824 - اين داستان را تاريخ دمشق نيز آورده است .
825 - مجادله (58): 21.
826 - زمر (39): 61.
827 - ظاهرا منظور اين است كه غسل كند.
828 - گوينده روشن نيست ؛ ممكن است وجود اقدس حضرت رسول الله صلى الله عليه و آله و سلم باشد.
829 - روشن نشد كه مقصود كدام تاريخ است ؟
830 - روشن نشد كه مقصود كدام تاريخ است ؟
831 - يك اثر شيعى است و از ماخذ شيخ كفعمى در ((البلدالامين )) و جز آن . رك . الذريعه 3: 129-130.
832 - عموى سفاح و منصور دوانيقى كه حاكم مدينه بود (- نمودار پيوست ).
833 - مجلس بيستم ، حديث آخر.
834 - كتاب المستغيثين بالله عند المهمات و الحاجات . رك . الذريعه 21: 12 و 13 (شماره هاى 3701 و 3702).
835 - ذاريات (51): 22.
836 - به شماره ى 81 خواهد آمد.
837 - احتمالا ابو محمد حبيب فارسى است . رك . صفه الصفوه 3: 316.
838 - هود (11): 74 و 75.
839 - نساء (4): 107.
840 - حج (22): 60، در اصل : و من بغى .
841 - فاطر (35): 43.
842 - فتح (48): 10.
843 - در متن ((فى مركب عظيم )) است كه ظاهرا تصحيف ((فى موكب عظيم )) باشد.
844 -

سهام الليل لا تخطى ولكن
	لها اءمد و للاءمد انقضاء
اءتهزء بالدعاء و تزدريه ؟
	تاءمل فيك ما صنع الدعاء

845 - مائده (5): 33.
846 - حج (22): 60، در اصل : و من بغى .
847 - فاطر (35): 43.
848 - فتح (48): 10.
849 - شورى (42): 30.
850 - باب 29 ذكر الله و الدعاء و... نام دارد.
851 - از محدثان بصره در سده ى دوم هجرى .
852 - ربيع الاءبرار، به تحقيق عبدالامير مهنا، ج 2، ص 354، ح 21.
853 - همان ، ص 365؛ ح 102. نيز به شماره ى 1 در همين كتاب گذشت .
854 -

لبست ثوب الرجا و الناس قد رقدوا
	و قمت اءشكو الى مولاى ما اءجد
و قد مددت يدى و الضر مشتمل
	اليك يا خير من مدت اليه يد
فلا تردنها - يا رب - خائبه
	فبحر جودك يروى كل من يرد

855 - چنان كه مى بينيم چنين عبارتى در سه بيت ياد شده نيست . شايد سومين بيت با اين آغاز افتاده باشد.
856 -

لما راءيت الندى قد فاض زاخره
	و منهل الجود يروى كل من يرد
مدت اليه يد منى على خجل
	الى ندى خير من مدت اليه يد
و قلت : يا راحمى قبل السوال له
	ماذا تقول لمن ناداك : يا اءحد؟
لا تجبهنى برد بعد ما بسطت
	يدى اليك اءياد مالها عدد

857 - اءمين الاسلام شيخ ابو على فضل بن ابى الفضل حسن ابن الفضل صاحب مجمع البيان .
858 - نساء (4): 70.
859 - زمر (39): 53.
860 - كامل ابن اثير 2: 228 (حوادث سال 11) با اندك اختلاف .